Józef Milewski
| Data i miejsce urodzenia |
18 lutego 1914 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
26 lutego 1998 |
| Zawód, zajęcie |
publicysta |
| Odznaczenia | |
Józef Milewski (ur. 18 lutego 1914 w Zelgoszczy, zm. 26 lutego 1998 tamże) – popularyzator Kociewia, autor ponad 100 wielokrotnie wznawianych prac na ten temat, doktor nauk humanistycznych.
Życiorys
W 1933 ukończył Gimnazjum Klasyczne w Starogardzie Gdańskim. Po ukończeniu Szkoły Podchorążych Piechoty w 1936 został podporucznikiem. Jako oficer pełnił służbę w 67. Pułku Piechoty w Brodnicy. Brał udział w wojnie obronnej 1939, trafił do niewoli niemieckiej, skąd zbiegł.
W czasie okupacji niemieckiej działał w polskiej armii powstańczej w Borach Tucholskich.
Po wojnie był m.in. wójtem Lubichowa (1945–1949) i burmistrzem Starogardu (1949–1950). W latach 1950–1972 pełnił funkcję dyrektora MHD[1].
Był jednym z członków powstałej w 1954 sekcji regionalnej przy ówczesnym PDK, był inicjatorem odtworzenia ludowego stroju kociewskiego i jednym z pierwszych członków powstałego w 1957 Zrzeszenia Kociewskiego. Był jednym z założycieli powołanego w 1973 w Starogardzie Gdańskim Towarzystwa Miłośników Ziemi Kociewskiej. Był także członkiem Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego i przy jego poparciu wydawał swoje książki i broszury. Potem zaangażował się w działalność Towarzystwa Rozwoju Ziemi Zachodnich[1].
W kwietniu 1974 obronił na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu pracę doktorską Kociewie w latach okupacji hitlerowskiej (wydana w 1977).
Pochowany 17 marca 1998 na cmentarzu w Łapiszewie[1].
Publikacje (wybór)
- Starogard Gdański i jego okolice (1955)
- Dzieje Starogardu Gdańskiego (miasto i powiat) (1959)
- XX wieków Skórcza (1964)
- Nowe nad Wisłą 1266–1966 (1966)
- Z walk i męczeństwa harcerzy starogardzkich w latach 1939–1945 (1967)
- Dzieje wsi powiatu starogardzkiego (1968, 2 tomy)
- Jan z Jani Wojewoda Pomorski 1454–1461 (1971)
- Żołnierz radziecki na ziemi kociewskiej 1941–1945 (1975)
- Więzienie sądowe w Starogardzie Gd. 1939–1945 (1976)
- Kociewie w latach okupacki hitlerowskiej (1977)
- Przewodnik turystyczny – Kociewie (1977, współautor)
- Zabytki i osobliwości Starogardu Gdańskiego (1979)
- Z dziejów i tradycji harcerstwa starogardzkiego: 1921–1985 (1981)
- Księga imienna strat ludzkich II wojny światowej [Kociewie] (1983)
- Szlakiem Jana Sobieskiego po ziemi kociewskiej [1657–1691] (1983)
- Pojezierze Kociewskie i okolice. Przewodnik turystyczny (1984)
- Skórcz i okolice: w 50-leciu nadania praw miejskich (1984)
- Lubichowo - Ocypel - Osieczna i ich okolice. Przewodnik (1985)
- Waleria Anna Felchnerowska (1902–1984) i jej patriotyczny świat (1985)
- Z dziejów wolnomularzy na Kociewiu (1985)
- Z martyrologii Żydów na Kociewiu: (1939–1945) (1985)
- Zygmunt Grochocki (1922–1943) harcerz i jaszczurkowiec (1986)
- Partyzanckimi ścieżkami po Kociewiu: (1939–1945) (1987)
- Szpęgawsk (1989)
- Kociewski Katyń: 1940 r. (1990)
- Kościół świętego Wojciecha w Starogardzie Gd. (1991)
- Kociewie w wojnie bolszewickiej 1920 r. (1992)
- Szlakiem prawdy i legendy o grodziskach VII–XIII wieku na Kociewiu (1992)
- Joannici na Kociewiu: XII–XV w. (1993)
- Ks. prałat dr Bernard Sychta twórca słowników Kaszub i Kociewia. 1907–1982 (1993)
- Pamięci kociewiaków ofiar represji NKWD w latach 1939–1956 (1993)
- Pamięci ofiar sowieckich represji 1939–1956 (1993)
- Zabytki i niektóre inne dobra kultury Starogardu Gdańskiego (1993)
- Bataliony kociewskie w wojnie 1939 r. (1994)
- Mały słownik duchownych Kociewia ofiar represji 1939–1956 r. (1994)
- Patroni ulic Starogardu Gdańskiego (1994)
- Z dziejów kultu maryjnego na Kociewiu (1994)
- Kościół świętej Katarzyny Aleksandryjskiej w Starogardzie Gdańskim (1995)
- Szpital dla nerwowo i psychicznie chorych im. St. Gryzana w Starogardzie Gdańskim-Kocborowie: (1893–1994) (1995)
- W 75-rocznicę powrotu Starogardu do Macierzy (1920–1995) (1995)
- Zakony ośrodki kulturotwórcze na Kociewiu (1995)
- Monografia na 150 lecie Zakładów Spirytusowych w Starogardzie: 1846–1996 (1996)
- Z dziejów szpitalnictwa na Kociewiu do roku 1945 (1996)
- Polscy parlamentarzyści Kociewia w państwie pruskim i polskim 1848–1945 (1997)
- Szpęgawsk: sanktuarium kultu ofiar hitleryzmu: (1939–1945) (1997)
Źródło:[2].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
- Złota Honorowa Odznaka PTTK
- Medal „Za zasługi dla Starogardu Gdańskiego” (1976)
Źródło:[1].
Nagrody
- Nagroda Wojewody Gdańskiego w dziedzinie kultury (1975)[3]
Przypisy
- 1 2 3 4 Literatura na Kociewiu - dr Józef MILEWSKI [online], mbpstar.prv.pl [dostęp 2025-10-22].
- ↑ dr Józef MILEWSKI - bibliografia [online], mbpstar.prv.pl [dostęp 2025-10-22].
- ↑ Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1975–1980. Różne wydarzenia i imprezy. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 336, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-22].