Józef Wimmer
![]() Józef Wimmer (przed 1933) | |
| Data i miejsce urodzenia |
16 września 1890 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
28 listopada 1952 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914–1928 |
| Siły zbrojne | |
| Formacja | |
| Jednostki |
3 Pułk Piechoty (LP) Komenda Miasta Toruń |
| Stanowiska |
komendant miasta |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |

Józef Wimmer (ur. 16 września 1890 w Niepołomicach, zm. 28 listopada 1952 w Krakowie) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy i społeczny[1], kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Syn Józefa i Wiktorii z domu Pawlica[2]. Uczęszczał do szkoły powszechnej w Niepołomicach, a następnie do Wyższej Szkoły Realnej w Krakowie[3]. Po uzyskaniu świadectwa dojrzałości w 1910[4], przez cztery lata był studentem Politechniki Lwowskiej na wydziale Budowy Dróg i Mostów[3]. Od 1910 w Związku Walki Czynnej, a od 1911 w Związku Strzeleckim[1], w którym otrzymał stopień podporucznika[5]. W sierpniu 1914 wstąpił do 3 pułku piechoty Legionów Polskich, w którym przydzielony został do kompanii technicznej oraz otrzymał awans na stopień kapitana. 4 lipca 1916 wykazał się męstwem podczas walk pod Polską Górką, kiedy z dowodzoną przez niego kompanią utrzymywał wysuniętą linię okopów, żeby umożliwić pułkowi przegrupować się na bardziej dogodne pozycje[5]. 17 maja 1922 za czyn ten został odznaczony orderem wojskowym „Virtuti Militari” V klasy[6][7][5]. Rana jaką otrzymał podczas walki[3] uniemożliwiała mu dalszą służbę i do maja 1917 przebywał na leczeniu szpitalnym[4].
W listopadzie 1918 wstąpił do odrodzonego Wojska Polskiego. 15 listopada został awansowany na stopień majora. Do września 1919 komendant placu w Warszawie[4], a później dowodził Twierdzą Chełmno oraz był dowódcą miasta Grudziądza[5]. 11 czerwca 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu podpułkownika, w piechocie, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich[8]. 14 października 1921 wyznaczony na stanowisko zastępcy dowódcy Twierdzy Brześć nad Bugiem[5][4]. Później został przydzielony z 83 pułku piechoty na stanowisko oficera placu Kowel, a w maju 1927 przydzielony do Komendy Miasta Toruń na stanowisko komendanta[9][4]. Z dniem 1 marca 1928 został zwolniony ze stanowiska komendanta miasta Toruń z równoczesnym oddaniem do dyspozycji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych[10][11][12]. Z dniem 30 listopada 1928 został przeniesiony w stan spoczynku[13].
Z dniem 1 grudnia 1928 został mianowany starostą powiatowym w Brodnicy[14][4], od 1935 w Kołomyi i od 1937 w Urzędzie wojewódzkim w Tarnopolu pełnił obowiązki naczelnika wydziału[15]. Po przejściu w 1938 na emeryturę wyjechał z rodziną do Poznania. 12 grudnia 1939 z rodziną został przez Niemców wysiedlony do Częstochowy, a później do Niepołomic, gdzie w tamtejszej Spółdzielni Rolniczej wykonywał obowiązki kierownika handlowego[5]. Walczył z Niemcami należąc do Armii Krajowej. Ponownie przyjechał do Poznania w 1945, gdzie podjął pracę w Spółdzielni Emerytów Państwowych. Był także w Urzędzie Bezpieczeństwa przesłuchiwany oraz więziony. Od 1951 był mieszkańcem Krakowa, gdzie zmarł i został pochowany na Cmentarzu Podgórskim[5] (pas 2-zach-9).
Żonaty z Franciszką Czuraj. Mieli dzieci: Wandę (ur. 2 lutego 1917), Krystynę (ur. 12 stycznia 1919) oraz Zbigniewa (ur. 4 marca 1921)[5][3].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7343 – 17 maja 1922[6][5][16][17][18]
- Krzyż Niepodległości – 20 stycznia 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[19]
- Krzyż Walecznych czterokrotnie[16][20][1]
- Złoty Krzyż Zasługi – 9 listopada 1932[21][1]
Przypisy
- 1 2 3 4 Kolekcja ↓, s. 3.
- ↑ Kolekcja ↓, s. 1.
- 1 2 3 4 Kolekcja ↓, s. 2.
- 1 2 3 4 5 6 Kolekcja ↓, s. 4.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Polak (red.) 1993 ↓, s. 231.
- 1 2 Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 6 stycznia 1923, s. 16.
- ↑ Czajkowski 1930 ↓, s. 48.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 23 z 23 czerwca 1920, s. 500.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 23 maja 1927, s. 148.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 4 z 20 lutego 1928, s. 33, tu oddany do dyspozycji komendanta kadry piechoty.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 26 kwietnia 1928, s. 187, sprostowanie.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 115, 162.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 listopada 1928, s. 382.
- ↑ Ruch służbowy : D. we władzach powiatowych. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych”. 1, s. 99, 1929-01-31. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wewnętrznych..
- ↑ B. starosta kołomyjski Wimmer na nowym stanowisku. „Wschód”. Nr 63, s. 9, 20 października 1937.
- 1 2 Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 115.
- ↑ Kolekcja ↓, s. 1 – tu wskazano, że Krzyż zaginął.
- ↑ Wykaz odznaczonych orderem wojskowym „Virtuti Militari“ V kl. oficerów i szeregowych z b. 3-go pułku piechoty Legjonów Polskich., „Żołnierz Polski” (27 (306)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 2 lipca 1922, s. 15 [dostęp 2025-06-11], Cytat: ppłk. Wimmer Józef (pol.).
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 18, poz. 31 (ISAP).
- ↑ Polak (red.) 1993 ↓, s. 232.
- ↑ M.P. z 1932 r. Nr 259, poz. 297 (ISAP) „za zasługi na polu administracji państwowej”.
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2022-01-19].
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Bogusław Polak (red.): Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945. T. 2/2. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie, 1993, s. 231−232. ISBN 83-900510-0-1.
- Czesław Czajkowski: Zarys historji wojennej 3-go pułku piechoty Legionów. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1930, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.
- Wimmer Józef. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari 66 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-06-10].
