Jadwiga Orska

Jadwiga Orska
Data urodzenia	8 marca 1923
Data i miejsce śmierci	28 stycznia 2004 ; Warszawa
Miejsce spoczynku	Cmentarz Wawrzyszewski
Zawód, zajęcie	geolog
Alma Mater	Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie
	Odznaczenia

Jadwiga Joanna Orska (ur. 8 marca 1923, zm. 28 stycznia 2004 w Warszawie) – polska geolog, petrograf, specjalista geologii złóż surowców chemicznych, a zwłaszcza soli, współodkrywca ze Zbigniewem Wernerem i Józefem Poborskim złoża soli polihalitowych w rejonie Zatoki Puckiej^[1].

Życiorys

Córka przedsiębiorcy i poligrafa Franciszka Roberta Jabłońskiego (1892-1960) i Anny Kunegundy Jabłońskiej z Nowickich (1893-1975)^[2]. Świadectwo dojrzałości uzyskała w 1946 w II Miejskim Liceum im. Jana Kochanowskiego w Warszawie. Od 1948 pracowała w Państwowym Instytucie Geologicznym. Trzyletnie studia geologiczne odbyła na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego, następnie dwuletnie na Wydziale Geologiczno-Poszukiwawczym Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. W 1962 uzyskała dyplom magistra inżyniera geologii.

W latach 1955–1958 uczestniczyła w kartowaniu wyrobisk podziemnych kopalni soli kamiennej w wysadzie kłodawskim, opracowując również skład petrograficzny dokumentowanych soli. Od 1961 kierowała Pracownią Petrografii Soli Zakładu Złóż Soli i Surowców Chemicznych Państwowego Instytutu Geologicznego. Prowadziła badania mineralogiczne, petrograficzne i fizykochemiczne skał solnych złóż soli kamiennej Góra, Lubień, Damasławek, Kłodawa i Łętkowice-Siedlec. Badała również sole cechsztyńskie z głębokich otworów wiertniczych na Niżu Polskim.

Grób Jadwigi Orskiej z przylegającym doń granitowym głazem, 2025 - fot. Ivonna Nowicka

Od odkrycia w 1964 cechsztyńskich soli polihalitowych w rejonie Zatoki Puckiej brała udział w ich rozpoznawaniu i dokumentowaniu. Za odkrycie i udokumentowanie tych soli otrzymała w 1968 zespołową Nagrodę Państwową II Stopnia w dziedzinie techniki.

W 1969 studiowała alpejskie złoża soli kamiennej na Uniwersytecie Wiedeńskim (Austria) oraz na Uniwersytecie w Bazylei (Szwajcaria) w ramach półrocznego stypendium Organizacji Narodów Zjednoczonych. W 1970 została odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi.

Na początku 1976 objęła kierownictwo Zakładu Złóż Soli i Surowców Chemicznych Państwowego Instytutu Geologicznego. Zakład prowadził wówczas poszukiwania, rozpoznawanie i dokumentowanie cechsztyńskich i mioceńskich złóż soli kamiennej i potasowo-magnezowych, fosforytów i innych surowców chemicznych. W 1980 otrzymała nagrodę za Dokumentację geologiczną złoża soli kamiennej w kat. C na wysadzie solnym Lubień.

Jest autorką lub współautorką wielu publikacji i ponad 30 opracowań archiwalnych.

Pochowana na cmentarzu Wawrzyszewskim w Warszawie (2B-8-5)^[2].

Przypisy

↑ Włodzimierz Mizerski. Wielkie odkrycia surowcowe Państwowego Instytutu Geologicznego. „Przegląd Geologiczny”. 67 (7), s. 573, 576, 2019. Warszawa: Państwowy Instytut Geologiczny. ISSN 0033-2151. [dostęp 2025-09-05]. (pol.).
1 2 Ivonna Nowicka: Jadwiga Joanna Jabłońska Orska. findagrave.com, 2022-01-14. [dostęp 2025-09-05]. (ang.).

Bibliografia

Werner Z., 2004, Jadwiga Orska 1923-2004, Przegl. Geol. V. 52, nr 11, s. 1032, Warszawa.

[1] Włodzimierz Mizerski. Wielkie odkrycia surowcowe Państwowego Instytutu Geologicznego. „Przegląd Geologiczny”. 67 (7), s. 573, 576, 2019. Warszawa: Państwowy Instytut Geologiczny. ISSN 0033-2151. [dostęp 2025-09-05]. (pol.).

[Nowicka2022-2] 1 2 Ivonna Nowicka: Jadwiga Joanna Jabłońska Orska. findagrave.com, 2022-01-14. [dostęp 2025-09-05]. (ang.).

[1]

[2]