Jan Wierzchoń

Jan Wierzchoń
major piechoty major piechoty
Data i miejsce urodzenia

3 marca 1897
Kamionka

Data i miejsce śmierci

30 listopada 1935
Mysłowice

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

40 pułk piechoty

Stanowiska

dowódca pułku

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka

Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920–1941, czterokrotnie)

Jan Wierzchoń (ur. 3 marca 1897 w Kamionce[1], zm. 30 listopada 1935 w Mysłowicach) – major piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

W czasie wojny z bolszewikami walczył w szeregach 40 pułku piechoty. Dowodził 2 kompanią, a po zranieniu kapitana Henryka Weissa (31 maja 1920) objął dowództwo I batalionu[2]. Wyróżnił się 3 marca 1920 dowodząc 2 i 4 kompanią podczas wypadu na Janowce, położone na południowy wschód od Nowokonstantynowa, za co otrzymał pochwałę od dowódcy 5 Dywizji Piechoty, generała Władysława Jędrzejewskiego[3]. Od 30 kwietnia do 5 sierpnia 1920 pełnił obowiązki dowódcy 40 pułku piechoty[4][5]. Po raz drugi wyróżnił się 6 września 1920 dowodzac I batalionem w wypadzie na folwark i wieś Jabłonówka[6].

Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 40 pp w garnizonie Lwów[7]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 122. lokatą w korpusie oficerów piechoty[8][9]. 10 lipca 1922 został zatwierdzony na stanowisku pełniącego obowiązki dowódcy batalionu[10]. W tym samym roku został zwycięzcą oficerskich zawodów strzeleckich w Okręgu Korpusu Nr VI i otrzymał nagrodę ministra spraw wojskowych[11]. W 1923 pełnił obowiązki dowódcy II batalionu[12]. 31 marca 1924 prezydent RP nadał mu stopień majora ze starszeństwem z dnia 1 lipca 1923 i 52. lokatą w korpusie oficerów piechoty[13][14]. Po awansie został zatwierdzony na stanowisku dowódcy II batalionu[15]. W maju 1925 w dalszym ciągu dowodził II batalionem[16]. W kwietniu 1928 został przeniesiony z 40 pp do 74 pułku piechoty w Lublińcu na stanowisko kwatermistrza[17][18][19].

17 sierpnia 1931 na przejeździe kolejowym w Wilkowicach kierując samochodem osobowym spowodował wypadek, w którym śmierć poniósł pasażer – kapitan Feliks Feldt, a drugi pasażer – podpułkownik dyplomowany Józef Gruszka doznał ciężkich obrażeń ciała. Major Wierzchoń także doznał ciężkich obrażeń ciała[20][21][22].

W opinii za 1932 ówczesny inspektor armii, generał dywizji Edward Rydz-Śmigły napisał o nim: „sprytny. Przebiegły. Większe zdolności organizacyjne i administracyjne aniżeli taktyczne. Kwatermistrz bardzo dobry. Ogólnie zaledwie dociąga do przeciętności”[23]. W listopadzie 1933 został przesunięty na stanowisko dowódcy batalionu[24]. W marcu 1934 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr IV, a z dniem 31 lipca tego roku przeniesiony w stan spoczynku[25][26].

Po zwolnieniu z wojska zamieszkał na Placu Marszałka Piłsudskiego 7 w Mysłowicach, gdzie prowadził kolekturę loteryjną[27][28]. 30 listopada 1935 we własnym mieszkaniu popełnił samobójstwo wystrzałem z karabinu[27][28]. Według orzeczenia lekarza powodem samobójstwa był rozstrój nerwowy, spowodowany złym stanem finansowym zmarłego[28].

Ordery i odznaczenia

25 kwietnia 1933 Komitet Krzyża i Medalu Niepodległości odrzucił wniosek o nadanie mu tego odznaczenia „z powodu braku pracy niepodległościowej”[1].

Przypisy

  1. 1 2 Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-07-18].
  2. ↑ Tuliński 2020 ↓, s. 849.
  3. ↑ Jagiełłowicz 1928 ↓, s. 12–13.
  4. ↑ Księga Chwały 1992 ↓, s. 515.
  5. ↑ Tuliński 2020 ↓, s. 848.
  6. ↑ Jagiełłowicz 1928 ↓, s. 21–22.
  7. ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 137, 942.
  8. ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 39.
  9. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 405.
  10. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 22 lipca 1922, s. 549.
  11. ↑ Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 44 z 7 listopada 1922, zał. nr 1 . Obwieszczenie.
  12. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 242.
  13. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 32 z 2 kwietnia 1924, s. 169.
  14. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 348.
  15. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 224.
  16. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 55 z 22 maja 1925, s. 271.
  17. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 26 kwietnia 1928, s. 138.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 88, 172.
  19. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 25, 602.
  20. ↑ Ciężka katastrofa samochodowa w Bielsku. „Gazeta Robotnicza”. 105, s. 7, 1931-08-23. Katowice.
  21. ↑ Krwawa katastrofa sam. przez pomyłkę szofera. „Głos Ziemi Żywieckiej”. 37, s. 3, 1931-08-23. Żywiec.
  22. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 23 października 1931, s. 349, informacja o śmierci kpt. Feldta.
  23. ↑ Opinie gen. Śmigłego-Rydza o oficerach. [w:] Referat Personalny GISZ, sygn. 701/1/117, s. 160 [on-line]. Instytut Józefa Piłsudskiego w Ameryce, 1932. [dostęp 2025-07-22].
  24. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934, s. 6.
  25. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 30 marca 1934, s. 133.
  26. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 22 grudnia 1934, s. 281.
  27. 1 2 Samobójstwo emerytowanego majora W.P. w Mysłowicach. „Siedem Groszy”. 331, s. 2, 1935-12-02. Katowice.
  28. 1 2 3 Tragiczna śmierć emerytowanego majora W.P.. „Polska Zachodnia”. 331, s. 6, 1935-12-02. Katowice.
  29. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 26 lutego 1921, s. 342.
  30. 1 2 Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 25.
  31. ↑ Jagiełłowicz 1928 ↓, s. 30.
  32. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-07-18].

Bibliografia