Jaskinia Krubera
![]() | |
| Państwo | |
|---|---|
| Położenie | |
| Długość |
16 058 m m |
| Deniwelacja |
2224 m[1] |
| Wysokość otworów |
2256 m m n.p.m. |
| Data odkrycia |
1960 |
Położenie na mapie Abchazji ![]() | |
Położenie na mapie Gruzji ![]() | |

Jaskinia Krubera (Jaskinia Wronia, ros. Пещера Крубера-Воронья, gruz. კრუბერის გამოქვაბული) – obecnie pierwsza najgłębsza znana jaskinia na świecie[1].
Różnica wysokości między najwyższym wejściem do jaskini (Arabika) a jej najgłębszym zbadanym punktem wynosi 2199 ± 20 metrów[2]. Stała się najgłębszą znaną jaskinią na świecie w 2003 roku, kiedy Ukraińskie Towarzystwo Speleologiczne osiągnęło głębokość 1910 m. To przekroczyło poprzedni rekord, Lamprechtsofen w Alpach Austriackich, o 80 metrów. W 2006 roku, po raz pierwszy w historii speleologii, ekspedycja Ukraińskiego Towarzystwa Speleologicznego osiągnęła głębokość większą niż 2000 m i zbadała jaskinię do -2080 m. Ukraiński nurek Giennadij Samochin rozszerzył jaskinię, nurkując w zbiorniku końcowym do głębokości 46 metrów w 2007 roku, a następnie do 52 metrów w 2012 roku, ustanawiając kolejne światowe rekordy wynoszące odpowiednio 2191 m i 2197 m.[3][4] W 2017 roku tytuł ten przypadł Jaskini Werowkina, ale w 2024 roku głębokość Jaskini Krubera została ponownie oceniona i ustanowiono obecny rekord. Jaskinia Krubera jest jedną z dwóch znanych jaskiń głębszych niż 2000 metrów, drugą jest Jaskinia Werowkina w tym samym paśmie górskim.
Polskie ekspedycje
Pierwszymi Polakami, którzy zeszli na dno jaskini, przekraczając głębokość 2000 m w roku 2005, byli Łukasz Wójtowicz oraz Artur Nowak.
W sierpniu 2006 roku odbyła się do tej jaskini jedna z ekspedycji eksploracyjnych, w której wśród ponad 60 grotołazów z różnych państw znalazło się 7 Polaków:
- Marcin Furtak, Tomasz Kuźnicki, Daniel Oleksy, Rafał Wójcik – Speleoklub Bobry Żagań
- Marcin Przybyszewski, Krzysztof Furgał – Sekcja Grotołazów Wrocław
- Maciej Pętlicki – Sudecki KW / Sekcja Grotołazów Wrocław
W czasie ekspedycji 4 grotołazów z Polski (Krzysztof Furgał, Maciej Pętlicki, Marcin Przybyszewski, Marcin Furtak) przekroczyło głębokość 2000 m. Polacy po Rosjanach i Ukraińcach stali się trzecią narodowością pod względem liczby ludzi, która zeszła w jaskiniach tak głęboko.
14 sierpnia 2014 grupa polskich grotołazów z Wielkopolskiego Klubu Taternictwa Jaskiniowego w składzie Amadeusz Lisiecki, Michał Macioszczyk, Dorota Drzewiecka (pierwsza Polka na „Game Over”), Wojtek Hołysz i Bogdan Guzik dotarła do dna jaskini zwanego „Game Over” znajdującego się na głębokości 2080 m[5][1]. Dwa dni później, 16 sierpnia 2014, miejsce to osiągnęli również Kazimierz Szych (mając 62 lata, stał się najstarszą osobą na „Game Over”) oraz Miłosz Forczek[1].
13 sierpnia 2015 r. trzyosobowa grupa grotołazów z Polski w składzie Amadeusz Lisiecki, Tomasz Krotowski i Maciej Janiszewski dotarła na głębokość -2140 m do miejsca, gdzie rozpoczyna się syfon wodny Dva Kapitana. Dotarcie tam wymagało nurkowania w syfonach wodnych Bermuda, Kvitochka oraz Podnyr.
W sierpniu 2016 r. wyruszyła wyprawa Wielkopolskiego Klubu Taternictwa Jaskiniowego, która miała na celu pobicie polskiego rekordu głębokości. W dniu 8 sierpnia 2016 r. zespół grotołazów w składzie: Michał Macioszczyk, Michał Amborski i Kuba Kujawski dotarł do syfonu Dva Kapitana (-2140 m), w którym to Michał Macioszczyk wykonał 24-minutowe nurkowanie na głębokość 20 metrów, przez co jako pierwszy Polak osiągnął -2160 m[6].
Przypisy
- 1 2 3 4 "40 lat chodzę po jaskiniach, ale takiej jeszcze nie widziałem". Polacy zdobyli "Dno Ziemi". tvn24.pl. [dostęp 2014-08-25]. (pol.).
- ↑ Dubliansky VN i inni, [Arabika – opis jaskini] [online], Moskiewskie Centrum Rosyjskiego Towarzystwa Geograficznego, 12 stycznia 2020 (ros.).
- ↑ Ukraiński Instytut Speleologii i Krasologii, [Model 3D jaskini (archiwum)] [online], 26 marca 2022 [zarchiwizowane z adresu 2022-03-29].
- ↑ Aleksander Klimchouk, [Informacja o rekordzie (archiwum)] [online], 10 lipca 2018 [zarchiwizowane z adresu 2018-07-10] (ang.).
- ↑ Amadeusz Lisiecki: Relacja z wyprawy Krubera-Voronia 2014. amadek.com. [dostęp 2015-03-10]. (pol.).
- ↑ Krubera-Woronia 2016 [online], WKTJ, 17 sierpnia 2016 [dostęp 2016-09-07].


