Jastrun górski

Jastrun górski
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	astropodobne
Rząd	astrowce
Rodzina	astrowate
Podrodzina	Asteroideae
Rodzaj	jastrun
Gatunek	jastrun górski
	Nazwa systematyczna
	Leucanthemum adustum (W.D.J.Koch) Gremli; Fl. Anal. Suisse, éd. 2: 272 (1898)
Synonimy
	Chrysanthemum montanum var. adustum W.D.J.Koch; Leucanthemum vulgare subsp. montanum (Gaud.) Briq.;
	Chrysanthemum montanum var. adustum W.D.J.Koch; Leucanthemum vulgare subsp. montanum (Gaud.) Briq.;

Jastrun górski (Leucanthemum adustum (W.D.J.Koch) Gremli) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Obszar jego występowania obejmuje środkową Europę (od Francji po Ukrainę, od Szwecji po Włochy i Albanię)^[3]. W Polsce jest znany z nielicznych stanowisk w południowo-wschodniej części kraju^[4] – z Wyżyny Lubelskiej i okolic Przemyśla^[5]. W szerokim ujęciu gatunku jastrun właściwy L. vulgare włączany do niego w randze podgatunku^[3]^[4].

Morfologia

Pokrój: Roślina zielna o mocnej, zwykle nierozgałęzionej łodydze osiągającej do 80 cm wysokości, zwłaszcza w dole mocno owłosionej^[5], ulistnionej tylko w dolnej połowie^[4].
Liście: Najniższe liście podługowate, zwężone w długi ogonek. Średnie liście lancetowate, zaokrąglone lub zaostrzone, u nasady słabo zwężone, siedzące, nie obejmujące uszkowato łodygi, regularnie wzdłuż brzegu karbowane lub piłkowane. Najwyższe liście coraz mniejsze i węższe, w końcu też całobrzegie^[5].
Kwiaty: Zebrane w powstające pojedynczo na szczycie łodyg koszyczki o średnicy 4–6 cm. Okrywa naga, płasko półkulista, z listkami wąsko, ciemnobrunatno obrzeżonymi, ułożonymi dachówkowato. Kwiaty języczkowate białe, a rurkowate złocistożółte^[5].
Owoce: Jednonasienne niełupki o długości 2,5–3,5 mm, bez rąbka kielichowego lub ze szczątkowym rąbkiem w owocach powstających z kwiatów brzeżnych^[5].

Bylina, hemikryptofit. Kwitnie od maja do lipca. Rośnie w suchych murawach i zaroślach^[4].

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2025-06-15] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2025-06-15] (ang.).
1 2 3 4 Leucanthemum adustum (W.D.J.Koch) Gremli, [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens Kew [dostęp 2025-06-15] .
1 2 3 4 5 RutkowskiR. Lucjan RutkowskiR., Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej, Wyd. Naukowe PWN, 2004, s. 484, ISBN 83-01-14342-8 .
1 2 3 4 5 HalinaH. Piękoś HalinaH., Leucanthemum Mill., Jastrun (Margaretka), [w:] BogumiłB. Pawłowski, AdamA. Jasiewicz (red.), Flora polska. Rośliny naczyniowe Polski i ziem ościennych, t. XII, Warszawa, Kraków: PAN, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1971, s. 269 .