Jerzy Janik
| Data i miejsce urodzenia |
30 kwietnia 1927 |
|---|---|
| Data śmierci |
20 marca 2012 |
| profesor nauk fizycznych | |
| Specjalność: badania strukturalne, fizyka materii skondensowanej | |
| Alma Mater | |
| Doktorat |
1950 |
| Profesura |
1960 |
| Polska Akademia Nauk | |
| Status |
członek rzeczywisty |
| Doktor honoris causa Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu – 25 czerwca 2001 | |
| Nauczyciel akademicki | |
| Uczelnia | |
| Odznaczenia | |
    | |
Jerzy Antoni Janik (ur. 30 kwietnia 1927 we Lwowie, zm. 20 marca 2012) – polski fizyk, prof. zw. dr, specjalizował się w fizyce neutronowej, długoletni pracownik naukowy Instytutu Fizyki Jądrowej im. H. Niewodniczańskiego w Krakowie[1], członek Polskiej Akademii Nauk[2], Polskiej Akademii Umiejętności, Norweskiej Akademii Nauk i Literatury, doktor honoris causa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, doktor honorowy Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej. Przewodniczący Komisji Filozofii Nauk Przyrodniczych PAU.
Życiorys
Urodził się we Lwowie, w rodzinie lekarzy Alfreda (1899–1940) i Ireny Janików[3]. Podczas okupacji niemieckiej, w Krakowie, na tajnych kompletach zdał maturę, a następnie w 1944 podjął studia na tajnym wydziale filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w zakresie matematyki i fizyki. Ukończył, w latach 1947–1948, oba kierunki i w 1948 zaczął pracować na stanowisku asystenta w Instytucie Fizyki UJ. Od założenia przez profesora Henryka Niewodniczańskiego w 1955 Instytutu Fizyki Jądrowej w krakowskich Bronowicach pracował w nim aż do śmierci, do roku 1998 jako kierownik Zakładu Badań Strukturalnych[4]. W 1950 obronił doktorat, w 1960, w wieku 33 lat, został profesorem (jednym z najmłodszych w Polsce).
W latach 50. refleksje nad związkiem między nauką a religią doprowadziły go do spotkania z ks. Karolem Wojtyłą. Początkowo nieformalne spotkania przekształciły się w seminaria naukowe, w których brali udział m.in. fizycy, biologowie, teologowie, filozofowie. Odbywały się one przez wiele lat, a po wyborze kardynała Wojtyły na papieża przeniosły się do Castel Gandolfo.
Od 1952 był mężem Janiny Marii (1925–1993), ojciec trzech córek[3].
Zmarł jadąc pociągiem do Warszawy. Pochowany w rodzinnym grobowcu na bieżanowskim cmentarzu parafialnym w Krakowie[5][3] (kwatera VIII-8-58)[6].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (2005)[7]
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1996)
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1964)
- Złoty Krzyż Zasługi (1959)
- Medal Odnowienia Uniwersytetu Jagiellońskiego (1997)
- Medal Jubileuszowy 50-lecia Polskiej Akademii Nauk (2002)[8]
Źródło:[3].
Nagrody
- Nagroda Państwowej Rady ds. Pokojowego Wykorzystania Energii Jądrowej I stopnia (1964)
- Nagroda im. Włodzimierza Pietrzaka (1972)
- Nagroda Prezesa Rady Ministrów za całokształt działalności naukowej (1999)[3]
Przypisy
- ↑ strona Instytutu Fizyki Jądrowej PAN
- ↑ JANIK, Jerzy [online], Polska Akademia Nauk - Członkowie PAN [dostęp 2023-02-02] (pol.).
- 1 2 3 4 5 Profesor Jerzy A. Janik (1927–2012) [dostęp 2026-04-25].
- ↑ strona Zakładu Badań Strukturalnych IFJ PAN
- ↑ Jan Wiktor Tkaczyński (red.), Pro Memoria III. Profesorowie Uniwersytetu Jagiellońskiego spoczywający na cmentarzach Krakowa 1803–2017, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2018, s. 109, ISBN 978-83-233-4527-5.
- ↑ Kwatera VIII [online], www.cmentarz.diecezja-krakow.pl [dostęp 2026-04-25].
- ↑ Jubileusz 50-lecia Instytutu Fizyki Jądrowej PAN [online], www.ifj.edu.pl [dostęp 2026-04-25].
- ↑ Instytut Fizyki Jądrowej PAN [online], www.ifj.edu.pl [dostęp 2026-04-25].
Bibliografia
- Prof. zw. dr czł. rz Jerzy Antoni Janik, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2010-05-14].
- Współcześni uczeni polscy. Słownik biograficzny, tom II: H–Ł (redaktor naukowy Janusz Kapuścik), Warszawa 1999, s. 139 (z fotografią)