John Sullivan (generał)
 Portret generała Johna Sullivana | |
| Data i miejsce urodzenia |
17 lutego 1740 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
23 stycznia 1795 |
| Zawód, zajęcie | |
| Partia | |
| Małżeństwo |
Lydia Remick Worcester |
| Dzieci |
6 |
 | |
John Sullivan (ur. 17 lutego 1740 w Somersworth, zm. 23 stycznia 1795 w Durham) – amerykański generał dywizji Armii Kontynentalnej podczas amerykańskiej wojny o niepodległość, delegat na Kongres Kontynentalny, gubernator New Hampshire oraz sędzia federalny[1]. Zapisał się w historii jako dowódca tzw. ekspedycji Sullivana – kampanii przeciwko plemionom Irokezów w 1779 roku[2].
Wczesne życie i kariera
Był synem irlandzkich imigrantów. Z zawodu był prawnikiem, prowadzącym praktykę w New Hampshire, gdzie zdobył reputację, ale także naraził się części lokalnej społeczności przez procesy sądowe dotyczące długów[3][2].
Wraz z narastającym konfliktem z Wielką Brytanią zaangażował się w działalność rewolucyjną. W 1774 roku został delegatem na Pierwszy Kongres Kontynentalny[1]. W grudniu tego samego roku poprowadził grupę patriotów, która w porcie Portsmouth zaatakowała Fort William and Mary, przejmując znaczne zapasy prochu strzelniczego i broni, co było jednym z pierwszych zbrojnych aktów rebelii w koloniach[4].
Amerykańska wojna o niepodległość
Służył w Armii Kontynentalnej w latach 1775–1779. W czerwcu 1775 roku został mianowany generałem brygady i brał udział w oblężeniu Bostonu[1]. W 1776 roku został wysłany do Kanady, aby wesprzeć amerykańską inwazję, gdzie objął dowództwo nad wycofującymi się siłami po śmierci generała Johna Thomasa[2].
W sierpniu 1776 roku awansowano go na stopień generała dywizji. Wkrótce potem, w czasie bitwy na Long Island, dostał się do niewoli brytyjskiej. Został wymieniony w grudniu i dołączył do armii George’a Washingtona, aby wziąć udział w bitwie pod Trenton, gdzie dowodzona przez niego kolumna odegrała kluczową rolę w odcięciu drogi ucieczki heskim najemnikom[1][2]. Sullivan brał również udział w bitwie pod Brandywine i bitwie pod Germantown (1777)[2].
Ekspedycja Sullivana
Najbardziej znaną, a zarazem kontrowersyjną, operacją dowodzoną przez Sullivana była ekspedycja z 1779 roku. W odpowiedzi na ataki Irokezów (sprzymierzonych z Brytyjczykami) na osady w dolinie Mohawk, Washington zlecił Sullivanowi przeprowadzenie kampanii karnej[1]. Poprowadził on armię liczącą blisko 4000 żołnierzy na terytorium Irokezów w zachodniej części stanu Nowy Jork.
Kampania opierała się na taktyce spalonej ziemi. Siły Sullivana systematycznie niszczyły i paliły irokeskie wioski (ponad 40 osad), pola uprawne i zapasy żywności, zmuszając tysiące rdzennych mieszkańców do ucieczki i szukania schronienia w brytyjskich fortach, m.in. w Forcie Niagara[2][1]. Kulminacyjnym punktem kampanii była bitwa pod Newtown (29 sierpnia 1779), w której wojska Sullivana pokonały siły Irokezów i lojalistów, co ostatecznie złamało potęgę militarną Ligi Irokezów[2][5]. Ze względu na swoją brutalność i strategię totalnego zniszczenia, kampania ta pozostaje przedmiotem debaty historyków[2][3].
Rezygnacja
Pod koniec 1779 roku Sullivan zrezygnował ze służby wojskowej, powołując się na zły stan zdrowia[1].
Kariera powojenna
Po zakończeniu służby wojskowej Sullivan pozostał aktywny w życiu publicznym. W latach 1780–1781 ponownie był delegatem na Kongres Kontynentalny. Pełnił funkcję prokuratora generalnego New Hampshire (1782–1786), a następnie został wybrany na gubernatora (wówczas nazywanego prezydentem) tego stanu, sprawując urząd w latach 1786–1787 i ponownie w 1789 roku[1][6].
W 1788 roku przewodniczył konwencji w New Hampshire, która ratyfikowała Konstytucję Stanów Zjednoczonych. W 1789 roku prezydent Washington mianował go sędzią sądu federalnego dla dystryktu New Hampshire, którą to funkcję pełnił aż do swojej śmierci w 1795 roku[1].
Życie prywatne
W 1760 roku poślubił Lydię Remick Worcester. Mieli sześcioro dzieci, z których pięcioro dożyło dorosłości[2].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 John Sullivan. Encyclopædia Britannica. [dostęp 2025-10-13].
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 John Sullivan. American Battlefield Trust. [dostęp 2025-10-13].
- 1 2 John Sullivan. The National Museum of the U.S. Army. [dostęp 2025-10-13].
- ↑ John Sullivan Commits the First Act of Armed Rebellion. IrishBoston.org. [dostęp 2025-10-13].
- ↑ Zygmunt Ryniewicz: Leksykon bitew świata. Warszawa: Alma-Press, 2004. ISBN 83-7020-138-5.
- ↑ Gov. John Sullivan. National Governors Association. [dostęp 2025-10-13].