Karolina Augusta Wittelsbach

Karolina Augusta Wittelsbach
Ilustracja
Karolina Augusta, 1864
Wizerunek herbu
Cesarzowa Austrii
Okres

od 1816
do 1835

Jako żona

Franciszka II

Poprzedniczka

Maria Ludwika Habsburg-Este

Następczyni

Maria Anna Sabaudzka

Królowa Czech
Okres

od 1816
do 1835

Jako żona

Franciszka II

Poprzedniczka

Maria Ludwika Habsburg-Este

Następczyni

Maria Anna Sabaudzka

Królowa Węgier
Okres

od 1816
do 1830

Jako żona

Franciszka II

Poprzedniczka

Maria Ludwika Habsburg-Este

Następczyni

Maria Anna Sabaudzka

Dane biograficzne
Dynastia

Wittelsbachowie

Data i miejsce urodzenia

8 lutego 1792
Mannheim

Data i miejsce śmierci

9 lutego 1873
Wiedeń

Ojciec

Maksymilian I Józef Wittelsbach

Matka

Augusta Wilhelmina Maria Hessen-Darmstadt

Mąż

Franciszek II Habsburg

Odznaczenia
Wielki Mistrz Orderu Niewolnic Cnoty Order Krzyża Gwiaździstego Wielki Mistrz Orderu Miłości Bliźniego Protektor Orderu Elżbiety Teresy Dama Orderu Królowej Marii Luizy (Hiszpania) Krzyż Wielki Orderu Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny z Vila Viçosa

Karolina Augusta Wittelsbach (ur. 8 lutego 1792 w Mannheimie, zm. 9 lutego 1873 w Wiedniu) – cesarzowa Austrii. Córka króla Bawarii – Maksymiliana I i Marii Wilhelminy.

Życiorys

W 1808 wyszła za księcia Wilhelma I Wirtemberskiego, następcę tronu Wirtembergii. Jednak w 1814 małżeństwo to zostało anulowane.

10 listopada 1816 poślubiła cesarza Austrii – Franciszka II (1768–1835). Para nie miała dzieci. Karolina oddała się więc pracy na rzecz ubogich. Budowała ochronki, szpitale i mieszkania dla biednych. Muzeum w Salzburgu nosi jej imię.

Po śmierci męża przeniosła się do Salzburga i mieszkała u swojej przyrodniej siostry arcyksiężnej Zofii – żony arcyksięcia Franciszka Karola. Opiekowała się dziećmi Zofii. A także, jako jedna z nielicznych członków rodziny cesarskiej, zaprzyjaźniła się z cesarzową Elżbietą.

Pierwsze małżeństwo

Wilhelm, mąż Karoliny Augusty

8 czerwca 1808 roku w Monachium Karolina Augusta poślubiła następcę tronu Wilhelma Wirtemberskiego, zostając księżniczką Wirtembergii. Nie mieli dzieci i od 31 sierpnia 1814 roku żyli osobno.

Jej pierwsze małżeństwo zostało zaaranżowane, aby uniknąć małżeństwa politycznego zaaranżowanego przez Napoleona. Po ceremonii ślubnej jej małżonek powiedział do niej: Jesteśmy ofiarami polityki. Spędzała czas pisząc listy do swojego brata Ludwika i ucząc się włoskiego i angielskiego. Para nigdy nie nawiązała ze sobą więzi, a małżeństwo zostało ostatecznie unieważnione przez papieża Piusa VII, aby umożliwić im obojgu zawarcie ponownego związku małżeńskiego, który byłby ważny w Kościele katolickim . W momencie unieważnienia twierdzili, że mieszkali oddzielnie w pałacu i że małżeństwo nigdy nie zostało skonsumowane.

Cesarzowa

Karolina Augusta, z swoim mężem Franciszkiem

Po unieważnieniu małżeństwa Karolina Augusta była rozważana jako narzeczona zarówno cesarza Franciszka I, jak i jego młodszego brata Ferdynanda. Później Ferdynand III, wielki książę Toskanii, wycofał swoje oświadczyny, a Karolina Augusta została narzeczoną cesarza.

29 października 1816 roku Karolina Augusta poślubiła Franciszka I, cesarza Austrii, króla Węgier i Czech[1]. Została czwartą żoną cesarza, który był od niej starszy o 24 lata i miał trzynaścioro dzieci z dwiema poprzednimi żonami. Angielski dyplomata Fryderyk Lamb nazwał nową cesarzową „brzydką, mądrą i miłą”, a cesarz, jej mąż, powiedział o niej: „Wytrzymuje nacisk, druga osoba jest niczym innym jak tylko powietrzem”. Ślub, a właściwie ich pożycie małżeńskie, były bardzo proste dzięki ścisłej oszczędności preferowanej przez cesarza. Przed tym małżeństwem Karolina Augusta zawsze nazywana była Charlottą, ale teraz zaczęła używać imienia Karolina.

Portret Karoliny Augusty (autorstwa Eduarda Ritscha)

Małżeństwo, które przetrwało aż do śmierci cesarza, prawie 20 lat później, było harmonijne, ale pozostało bezdzietne. Karolina Augusta zyskała popularność w Austrii i aktywnie działała społecznie: założyła kilka szpitali i domów pomocy dla ubogich[2]. Po śmierci męża w 1835 roku przeniosła się do Salzburga i żyła tam do własnej śmierci, prawie cztery dekady później. Cesarzowa wdowa zmarła w lutym 1873 roku, dzień po swoich 81. urodzinach.

Podobnie jak jej mąż Franciszek, który był oddany rodzinie i w testamencie nawoływał swojego następcę do „zachowania jedności w rodzinie i uważania jej za jedno z najwyższych dóbr”, Karolina Augusta również była blisko związana ze swoimi krewnymi, zwłaszcza siostrą i siostrzenicą, które również weszły w związki małżeńskie z członkami rodziny cesarskiej. Była również blisko związana z synem swojej pasierbicy, Napoleonem II[2]. Przyjaźniła się ze swoją przyrodnią siostrą, arcyksiężniczką Zofią, która w 1824 roku wyszła za mąż za pasierba Karoliny, arcyksięcia Franciszka Karola i została matką dwóch cesarzy: Franciszka Józefa I i Maksymiliana I. Była również blisko związana ze swoją przyrodnią siostrzenicą, cesarzową Elżbietą, która była siostrzenicą i synową Zofii.

Zdjęcie Karoliny Augusty, 1860 r.

Genealogia

Przypisy

  1. ↑ Francis II | Biography & Facts | Britannica [online], www.britannica.com [dostęp 2025-11-01] (ang.).
  2. 1 2 Shannon Selin, Caroline Augusta, Empress of Austria [online], Shannon Selin, 5 grudnia 2014 [dostęp 2025-11-01] (ang.).