Kazimierz Sipika

Kazimierz Sipika
Ilustracja
starszy sierżant starszy sierżant
Data i miejsce urodzenia

26 lutego 1894
Proćwin

Data śmierci

po 1943

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

5 pułk piechoty Legionów

Stanowiska

dowódca plutonu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska

Odznaczenia
Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych (1920–1941)

Kazimierz Sipika (ur. 26 lutego 1894 w Proćwinie, zm. po 1943) – starszy sierżant Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, osadnik wojskowy, inwalida wojenny.

Życiorys

Syn Franciszka i Józefy z Piwowarczyków urodzony 26 lutego 1894 we wsi Proćwin, w ówczesnym powiecie koneckim guberni radomskiej[1][2]. Skończył powszechną szkołę poowszechną w Końskich i cztery klasy gimnazjum[1]. Od 1 września 1912 do 1 kwietnia 1915 pracował w Składzie Aptecznym St. Olkuskiego w Końskich, a od 15 maja do 7 sierpnia 1915 w Warszawskim Towarzystwie Akcyjnym „Ludwik Spiss i syn”[1].

8 sierpnia 1915 wstąpił do batalionu warszawskiego POW, z którym wymaszerował do Legionów Polskich. Został wcielony do 2 kompanii I batalionu 5 pułku piechoty. W jej szeregach walczył do 17 lipca 1917. Po kryzysie przysięgowym jako poddany Królestwa Polskiego został internowany w obozie w Szczypiornie. Później został przeniesiony do obozu w Łomży. 24 sierpnia 1918 został zwolniony z internowania. 1 września 1918 został zatrudniony w c. i k. Komendzie w Końskich. 30 października 1918 jako podkomendny ob. Wiktora Lamota „Wrony” wziął udział w rozbrajaniu żołnierzy austriackich[1][2].

4 listopada 1918 wyjechał do Krakowa, gdzie został przyjęty do 12 kompanii 5 pułku piechoty Legionów. W jej szeregach walczył z Ukraińcami pod Przemyślem i w bitwie o Lwów. 7 marca 1919 wyjechał do Ostrowi, gdzie organizował 12 kompanię 5 pp Leg. Po wyjeździe na front został mianowany dowócą plutonu w 12 kompanii, w stopniu starszego sierżanta[1][2].

3 stycznia 1920 pod Wyszkami, w trakcie bitwie pod Dyneburgiem, odniósł pięć ran postrzałowych w nogi[1][3]. Leczył się w szpitalu w Łodzi. Od 1 do 30 kwietnia 1920 przebywał na urlopie zdrowotnym. Po powrocie do pułku ponownie objął dowództwo plutonu 12 kompanii i wziął udział w walkach na Ukrainie[1][2]. Wyróżnił się 20 sierpnia 1920 w bitwie pod Ostrożanami[1][4].

22 lutego 1921, po demobilizacji, rozpoczął pracę w Biurze Sejmiku Koneckiego, w charakterze magazyniera. Od 1 lipca 1921 do 1 stycznia 1922 pracował jako kierownik przedsiębiorstwa Kompania Osadnicza. Zarządzał tartakiem, dwiema cegielniami i trzema sklepami wojskowymi. 5 grudnia 1921 otrzymał, w ramach osadnictwa wojskowego, działkę w osadzie Michalin gminy Korelicze. Do 1 maja 1925 kierował Spółdzielnią „Rolnik” w Koreliczach, a od 14 listopada 1926 do 1 czerwca 1933 Kasą Stefczyka w tej samej miejscowości. W listopadzie 1922 został członkiem Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militarii. W 1929 był prezesem zarządu powiatowego Związku Osadników Wojskowych. Pandto był członkiem Związku Strzeleckiego, członkiem rady nadzorczej Spółdzielni Rolniczo-Handlowej w Nowogródku, członkiek rady okręgowej Towarzystwa Rolniczego w Nowogródku i prezesem osady wojskowej Michalin[1][2].

Po agresji ZSRR na Polskę (17 września 1939) został aresztowany przez NKWD i osadzony w więzieniu w Mińsku. 22 marca 1941 został skazany i zesłany do Workutłagu w Republice Komi. 7 października 1941 został zwolniony i wyjechał do Buzułuku[5].

4 czerwca 1921 we Lwowie ożenił się z Julią (ur. 10 marca 1901 we Lwowie), z którą miał sześcioro dzieci: Janinę (ur. 1922), Jadwigę (ur. 1923), Józefa (1926–1977), Kazimierza (ur. 1928), Marię (ur. 1929) i Leokadię (ur. 1933)[1]. 1 marca 1940 z żona z dziećmi została deportowana do miejscowości Rżawki w rejonie ustiańskim obwodu archangielskiego, skąd 6 października 1941 wyjechali do Tockoje[6][7][8][9][10][11][12]. W 1943 razem z żoną oraz córką Janiną i synem Kazimierzem został ewakuowany z ZSRR do Teheranu[13]. Syn Józef po ewakuacji z ZSRR został przyjęty do Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii. W stopniu kaprala służył w 30 jednostce naprawczej[14].

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Sipika Kazimierz. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.57-4853a [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-04-04].
  2. 1 2 3 4 5 Janusz Cisek, Ewa Kozłowska, Łukasz Wieczorek: Sipika Kazimierz. [w:] Słownik Legionistów Polskich 1914-1918 [on-line]. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2026-04-04].
  3. 1 2 3 Bąbiński 1929 ↓, s. 82.
  4. ↑ Ze złotej księgi bohaterów. „Żołnierz Polski”. 49 (258), s. 9, 1921-07-31. Warszawa.
  5. ↑ Kazimierz Sipiko s. Franciszka ur. 1894. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  6. ↑ Julia Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  7. ↑ Janina Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  8. ↑ Jadwiga Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  9. ↑ Józef Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  10. ↑ Kazimierz Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  11. ↑ Maria Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  12. ↑ Leokadia Sipika. [w:] Indeks Represjonowanych [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2026-04-04].
  13. ↑ Osoby wyewakuowane z Z.S.R.R. Lista nr 13. „Polska Walcząca. Żołnierz Polski na Obczyźnie”. 27, s. III, 1943-07-10. Warszawa.
  14. ↑ Sipika Józef. Fundacja Historyczna Lotnictwa Polskiego. [dostęp 2026-04-05].
  15. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 55 z 14 grudnia 1922, s. 907.
  16. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 12 marca 1921, s. 401.
  17. ↑ M.P. z 1932 r. Nr 140, poz. 172 (ISAP)
  18. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-04-04].
  19. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-04-04].
  20. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-04-04].
  21. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-04-04].

Bibliografia