Klasztor Heiligengrabe
![]() Kaplica Grobu Świętego, w tle fasada kolegiaty | |
| Państwo | |
|---|---|
| Kraj związkowy | |
| Miejscowość | |
| Kościół |
rzymskokatolicki (do 1549) |
| Właściciel |
Cysterki (do 1549) |
| Styl | |
| Materiał budowlany |
czerwona cegła ceramiczna |
| Data budowy |
1287–1519 |
Położenie na mapie Brandenburgii ![]() | |
Położenie na mapie Niemiec ![]() | |
| Strona internetowa | |
Klasztor Heiligengrabe (niem. Kloster Stift zum Heiligengrabe) – gotycki kompleks dawnego klasztoru cysterek znajdujący się w niemieckiej gminie Heiligengrabe, w kraju związkowym Brandenburgia. Od 1549 roku siedziba żeńskiej wspólnoty luterańskiej.
Historia
Klasztor został założony w 1287 roku przez margrabię Ottona IV[1] przy wsparciu bpa Heinricha z Havelbergu. Dwa lata później zamieszkało w nim dwanaście sióstr z Klasztoru Neuendorf. Około 1510 roku ukończono budowę krużganka. W 1512 roku konsekrowano kaplicę Grobu Pańskiego, a w 1519 roku wzniesiono szczyt i więźbę dachową[2].
W 1539 roku elektor Joachim II Hektor wprowadził w Brandenburgii reformację, a zakonnice z Heiligengrabe przeszły na protestantyzm w 1549 roku. Kompleks częściowo spłonął w 1636 roku, podczas wojny trzydziestoletniej, a siostry ewakuowały się do Wittstocku, gdzie wiele z nich zmarło na dżumę. Po zakończeniu wojny do klasztoru wróciło jedynie osiem sióstr. Kolejny pożar miał miejsce w 1719 roku, kościół i krużganek zostały częściowo zniszczone. W 1722 roku rozpoczęto budowę nowych domów kanoniczek[2]. W 1742 roku Fryderyk II Wielki ponownie nadał przełożonej wspólnoty tytuł opatki[3]. W 1840 roku król Fryderyk Wilhelm IV Pruski zlecił renowację kaplicy Grobu Świętego, która od czasów reformacji funkcjonowała jako spichlerz. W 1847 roku opatka Luise von Schierstedt założyła tu ośrodek edukacyjny dla dziewcząt z ubogich rodzin szlacheckich, wkrótce powstał również sierociniec i kuchnia dla ubogich. W 1904 roku wyremontowano wnętrze kaplicy[2]. W 1912 roku rozebrano barokową sygnaturkę na dachu kościoła i wzniesiono nową, wolno stojącą dzwonnicę[4].
W 1945 roku opatka klasztoru uciekła na zachód z jedną z uczennic, w Heiligengrabe pozostało osiem sióstr. W 1946 roku kompleks ustanowiono siedzibą wysiedlonej z Górnego Śląska wspólnoty diakonis Friedenshort[2]. W 1975 roku odlano dwa nowe dzwony[4]. W 1998 roku klasztor wpisano na listę zabytków. W 2007 roku ukończono remont parteru klasztoru i krużganka, rok później we wschodnim skrzydle otwarto muzeum. W 2015 roku rozpoczęto remont kościoła, a w 2022 roku – kaplicy Grobu Świętego[2].
Galeria
Widok na kompleks południowego zachodu
Fasada kolegiaty
Wnętrze kolegiaty
Dziedziniec klasztoru
Wieża cesarska (Kaiserturm)
Wschodnia elewacja kaplicy Grobu Świętego
Wnętrze kaplicy
Dzwonnica
Cmentarz klasztorny
Przypisy
- ↑ Kloster Stift zum Heiligengrabe [online], www.museum.de [dostęp 2026-02-11] (niem.).
- 1 2 3 4 5 Klosterchronik [online], Kloster Stift zum Heiligengrabe [dostęp 2026-02-11] (niem.).
- ↑ Kloster Stift zum Heiligengrabe - Heiligengrabe [online], www.heiligengrabe.de [dostęp 2026-02-11] (niem.).
- 1 2 Der Glockenturm [online], www.museum.de [dostęp 2026-02-11] (niem.).


