Klasztor w Broumovie

Klasztor w Broumovie
Ilustracja
Klasztor w Broumovie
Państwo

 Czechy

Kraj

 hradecki

Miejscowość

Broumov

Typ budynku

klasztor

Inwestor

Kilián Ignác Dientzenhofer

Kondygnacje

3

Rozpoczęcie budowy

XIV w.

Ważniejsze przebudowy

1665, 1728–1733

Położenie na mapie kraju hradeckiego
Mapa konturowa kraju hradeckiego, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Klasztor w Broumovie”
Położenie na mapie Czech
Mapa konturowa Czech, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Klasztor w Broumovie”
Ziemia50°35′11,447″N 16°20′01,043″E/50,586513 16,333623
Strona internetowa
Budynek (Na Příkopech 45) z inicjałami opata M.A.B. C.C.B. (Matthias 1537–53...)[1], 1549
Młyn klasztorny. Herb i inicjały J.C. 1570 Joannes III Chotowski, 1553–1575)[2]
Młyn klasztorny w Broumovie. Kartusz

Klasztor w Broumovie – zabytkowy obiekt pierwotnie wybudowany w XIV w. w Broumovie[3.1] z kościołem pw. św. Wojciecha, jednym z kościołów ziemi broumovskiej[4].

Historia

Król czeski Przemysł Ottokar w 1213 ofiarował ziemię opactwu benedyktynów a 17. opat Martinus (1253–1278) wybudował kościół parafialny. 29. opat Joannes I (1449–1460) w 1459 uznał króla czeskiego Jerzego z Podiebradów. Kolejnym wpływowym człowiekiem był 43. opat Wolfgang Selender (1602–1619). Dzięki koniunkturze na początku XVIII w. zostają wzniesione barokowe budowle[3.2] a na nich kartusze z herbem opactwa złożone z dwóch tarcz zwieńczonych mitrą: prawa, břevnovska, zawiera srebrną kłodę z trzema kikutami, lewa, broumovska – trzy srebrne skosy, gdzie środkowy ma trzy róże[5][6]. Na herbach zazwyczaj występują monogramy opatów, jedno lub dwuliterowe, a dwie kolejne litery AB to skrót tytułu w jęz. łac. Abbas Braunensis - opat w Broumovie[7][8][9].

Opaci

  1. Anastasius I 993–996
  2. Hieronymus 996–1011
  3. Gregorius I 1011–1023
  4. Arsenius 1023–1043
  5. Meginhardus 10343–1088
  6. Adalbertus 1088–1110
  7. Clemens I 1110–1127
  8. Udalricus I 1127–1129
  9. Petrus I 1129–1167
  10. Hartmannus 1167–1169
  11. Henricus I 1169–1197
  12. Chuno 1197–1217
  13. Dlúhomil 1217–1236
  14. Paulus 1236–1238
  15. Clemens II 1238–1248/9
  16. Vitus 1249–1253
  17. Martinus I 1253–1278
  18. Christianus 1278–1290/94
  19. Paulus II Bavar(i)us 1290/94–1332
  20. Theodoricus 1332–1336
  21. Predbor(i)us z Chroustoklatu 1336–1351/60
  22. Dionysius I 1351/60–1366
  23. Udalricus II (Ulryk) Ruzowitz 1366–1381
  24. Henricus II 1381–1385
  25. Dionysius II 1385–1409
  26. Seyfridus 1409–1419
  27. Nicolaus 1419–26 (↓ rezydują w Broumovie)
  28. Hermannus 1426–1449
  29. Joannes I 1449–1460
  30. Gallus 1460–1463
  31. Gregorius II 1463–1464
  32. Petrus II 1464–1474/5
  33. Joannes II 1475–1481
  34. Gregorius III 1481–1483
  35. Paulus III 1483–1499
  36. Clemens III 1499–1506
  37. Gregorius IV 1506
  38. Laurentius 1506–1515
  39. Jacobus I 1515–1537
  40. Matthias z Tachova 1537–1553
  41. Joannes III z Chota 1553–1575
  42. Martinus II Raciborski z Pravdovic 1575–1602
  43. Wolfgang Selender z Prošovic 1602–1619
  44. Benno I Falk z Falkenbergu 1621–1646
  45. Alexius Hübner 1646–1652
  46. Augustinus Seyfert 1652–1663
  47. Thomas Sartorius 1663–1700[11]
  48. Othmar Daniel Zinke 1700–1738
  49. Benno II Löbl 1738–1751
  50. Fridericus Grundtmann 1752–1772
  51. Stephanus Rautenstrauch 1773–1785
  52. Jacobus II Chmel 1786–1805
  53. Fortunatus Böhm 1806–1818
  54. Placidus Beneš 1818–1844
  55. Nepomuk Rotter 1844–1886
  56. Rupertus Smolík 1886–1887
  57. Bruno Čtvrtečka 1887–1922
  58. Guilelmus Rudolf 1922–1926
  59. Dominicus Prokop 1926–1939
  60. Anastasius II Opasek 1947–1999
  61. Petr Prokop Siostrzonek od 1999[12][13]

Architektura

Benedyktyński klasztor pw. św. Wacława powstał na miejscu gotyckiego zamku w wyniku jego przebudowy. Jest najbardziej okazałym zabytkiem Broumova, przebudowanym na barokowy w latach 1728–1733 według projektu architekta Kiliana Ignaza Dientzenhofera. Zespół klasztorny obejmuje: pierwotnie gotycki kościół pw. św. Wojciecha przebudowany w latach 1684–94, refektarz z kopią Całunu Turyńskiego z 1651 r. oraz ogromną bibliotekę z 1792 r., a także Muzeum Ziemi Broumovskiej. Kościół należy do broumovskiej grupy kościołów[4], a kompleks został uznany za czeski zabytek narodowy.

Obecnie klasztor jest miejscem edukacji, sztuki, dialogu, spotkania i współpracy. Na jego terenie działa Centrum Edukacyjno-Kulturalne – europejska instytucja promująca kreatywność, pewność siebie i tolerancję. Można tu odwiedzić ogród, kawiarnię Café Dientzenhofer, restaurację U Tří rúzí, Galerię Dziecięcą Lapidárium i Galerię Domową, która znajduje się w ogrodzie. Istnieje również możliwość noclegu w barokowym kompleksie, w odrestaurowanych celach klasztornych Domu Gościnnego (Dům Hostů)[14]. W klasztorze można wynająć pomieszczenia na konferencje, imprezy i spotkania.

Młyn klasztorny

Nad rzeką Ścinawką (cz. Stěnava), poniżej klasztoru przy alei (cz. třída) Soukenickiej 37 znajduje się młyn klasztorny, który należał do oo. benedyktynów. Pierwotny drewniany, wzmiankowany już 1296, ale od tego czasu przeszedł szereg przebudów. Za panowania opata Jana III Chotowskiego (1553–1575) został zburzony i w 1570 zastąpiony murowanym z kamienia. Renesansową przebudowę potwierdzają herby na fasadzie: opactwa z trzema różami[6] i inicjałami CB[15] oraz datą 1570 (po lewej) i z mieczem postawionym w słup i inicjałami J.C. (Johannes Chotowski) oraz datą 1570 (po prawej). Późniejsze barokowe przebudowy przedstawia szczyt północny. Nad bramą kartusz, w którym dwa lwy przednimi łapami trzymają koło wodne. Między ramionami koła cyfry roku 1884 a poniżej w tarczy inicjały F.G. (František Gramer)[16][17]. Obecny wygląd budynku jest zasługą młynarza F. Gramera a później przedsiębiorstwa Czechosłowackie Majątki Państwowe. W 1884 F. Gramer rozbudował młyn o kotłownię parową. W 1930 zarządca był Arnošt Hoffmann[2]. W 1984 Czechosłowackie Państwowe Gospodarstwo Rolne podupadły budynek przeznaczyło na swoją siedzibę[18][2].

Przypisy

  1. ↑ Abbas Braunensis – Opat Broumovski, Convento C... Braunensis – Klasztor Broumovski
  2. 1 2 3 Klášterní, Prostřední, Hoffmannův mlýn. [dostęp 2025-07-23].
  3. Tomasz Groszek: Gmina Radków. Broumovsko Policko. Nowa Ruda, Radków: UE, 2013.
    1. ↑ S. 103.
    2. ↑ S. 100-101.
  4. 1 2 Broumowska grupa kościołów. [dostęp 2023-08-23]. (pol.).
  5. ↑ Znak broumovského kláštera. [dostęp 2025-08-12].
  6. 1 2 Znak břevnovského kláštera. [dostęp 2025-07-23]. (cz.).
  7. ↑ Trójpański Kamień w Górach Suchych. gorytajemnic.pl. [dostęp 2023-06-02]. (pol.).
  8. ↑ Od czasów Sartoriusa i Zinke, przełożonego nazywano opatem Břevnova w Broumovie, a później także opatem Břevnova-Broumova. Papież Pius XI ogłosił, że klasztor jest podwójnym opactwem. Na podstawie tej decyzji Dominik Prokop, dotychczasowy 59. opat Břevnova-Broumova, został pierwszym opatem broumowskim
  9. ↑ Brevnovsky klaster ve 20 a 21 stoleti. [dostęp 2025-08-13].
  10. ↑ Chmela
  11. ↑ I opat broumovsko-břevnovski
  12. ↑ Opati břevnovského kláštera. [dostęp 2023-08-20]. (cz.).
  13. ↑ Klasztor Břevnov od XIII do XVII w.. [dostęp 2025-08-12].
  14. ↑ Prohlídky, kultura, vzdělávání, zážitky.... www.klasterbroumov.cz. [dostęp 2023-05-31]. (cz.).
  15. ↑ Convento Braunensis
  16. ↑ Klášterní. [dostęp 2025-07-23].
  17. ↑ Ikonografia. [dostęp 2025-07-23].
  18. ↑ Źródło: Miroslav Otte. Podklášterní mlýn. Broumovské noviny 5/2005, s. 13-14

Bibliografia

  • Behan Andrzej: Nowa Ruda: przewodnik historyczno-turystyczny. Nowa Ruda: Wydawnictwo Maria, 2007, ISBN 83-60478-08-2, s. 67-68
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.