Klemens Gniech
| Data i miejsce urodzenia |
14 grudnia 1933 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
27 kwietnia 2007 |
| Alma Mater | |
| Stanowisko |
dyrektor Stoczni Gdańskiej im. Lenina (1976–1981) |
| Partia | |
| Odznaczenia | |
         | |
Klemens Gniech (ur. 14 grudnia 1933[1] w Wejherowie, zm. 27 kwietnia 2007 w Monachium) – polski inżynier i stoczniowiec, w latach 1976–1981 dyrektor Stoczni Gdańskiej im. Lenina[2].
Życiorys
Urodził się w rodzinie Pawła[1] (1902–1958) i Anny z domu Kuperschmidt (ur. 1908), pracującej w spółdzielni krawieckiej. Brat Brunona (ur. 1932), Magdaleny (ur. 1935), Stefanii (ur. 1939) i Krystyny (ur. 1951). Ukończył szkołę podstawową i gimnazjum w Wejherowie. W latach 1950–1952 uczęszczał do Technikum Budowy Okrętów w Gdańsku, następnie studiował na Wydziale Budowy Okrętów Politechniki Gdańskiej. Dyplom ukończenia studiów otrzymał 31 grudnia 1958. Od 1950 należał do Związku Młodzieży Polskiej, od 1953 był członkiem prezydium Zarządu Uczelnianego ZMP na Politechnice Gdańskiej. W styczniu 1955 był delegatem na II Zjazd ZMP w Warszawie. Następnie wstąpił do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej[2]. Od 1978 należał także do Frontu Jedności Narodu[3].
Od 1958 pracował w Stoczni Gdańskiej. W kolejnych latach awansował na: kierownika oddziału blachowni wydziału obróbki kadłubów, zastępcę kierownika ds. postępu technicznego, kierownika wydziału montażu kadłubów. Podczas wydarzeń grudnia 1970 był jednym z działaczy komitetu strajkowego stoczni. 1 listopada 1971 został szefem produkcji kadłubów stoczni. W 1973 został powołany na głównego inżyniera i zastępcę dyrektora stoczni ds. technicznych. 20 kwietnia 1976 wybrany dyrektorem Stoczni Gdańskiej. Podczas strajków w sierpniu 1980 udostępniał protestującym stoczniowcom między innymi radiowęzeł i zakładowe drukarnie. Został odwołany ze stanowiska dyrektora dziesięć dni po wprowadzeniu stanu wojennego. Od 24 grudnia 1981 był zatrudniony na stanowisku głównego budowniczego stoczni. Został zwolniony 31 grudnia 1984. Od stycznia 1985 pracował w Stoczni Wisła, od września 1985 do 1989 w AW Nach GMBH w Hamburgu w charakterze rzeczoznawcy[2].
W 2005, podczas procesu przed Sądem Okręgowym w Warszawie w sprawie masakry robotników w grudniu 1970, zeznał, iż był świadkiem rozmowy, podczas której Stanisław Kociołek wyraził zgodę na użycie broni.
Od 1955 był mężem Marii z domu Idasiak (ur. 1934), laborantki medycznej. Ojciec Krzysztofa (ur. 1959) i Piotra (ur. 1967)[2].
Zmarł w Monachium, pochowany 27 kwietnia 2007 na gdańskim cmentarzu Srebrzysko (rejon X, kwatera KW II-40-151)[4]. Podczas ceremonii żałobnej żegnali go stoczniowcy i działacze „Solidarności”. W mszy w katedrze oliwskiej uczestniczyli m.in. Lech Wałęsa oraz Tadeusz Fiszbach[2].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1977)
- Złoty Krzyż Zasługi (1972)
- Srebrny Krzyż Zasługi (1963)
- Medal 30-lecia Polski Ludowej (1974)
- Złote Odznaczenie im. Janka Krasickiego (1977)
- Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (pośmiertnie, 2014)[5]
- Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1979)[6]
- Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony Stoczniowiec PRL” (1979)
- Medal „Za Wyróżnienie w Pracy” (ZSRR, 1978)
Źródło:[2].
Przypisy
- 1 2 Akta osobowe członka ORMO: Klemens Gniech, imię ojca: Paweł, ur. 14-12-1933 r.. inwentarz.ipn.gov.pl. [dostęp 2018-12-08].
- 1 2 3 4 5 6 GNIECH KLEMENS – Encyklopedia Gdańska. gedanopedia.pl. [dostęp 2018-11-21].
- ↑ Arkadiusz Kazański, Klemens Gniech. Szkic do portretu. Dyrektor, który zwolnił Annę Walentynowicz przystanekhistoria.pl, 7 kwietnia 2025 [dostęp 2025-10-25].
- ↑ Wyszukiwarka Cmentarze w Gdańsku [online], cmentarze-gdanskie.pl [dostęp 2025-10-25].
- ↑ Wręczenie odznak honorowych budowniczym pomnika Poległych Stoczniowców 1970 w Gdańsku. ecs.gda.pl. [dostęp 2018-11-21].
- ↑ Odznaczenia państwowe i odznaki honorowe przyznane w latach 1977–1983. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 339, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-25].