Klinozoisyt
![]() | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
zasadowy krzemian wapnia i glinu |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
6,5–7[1] |
| Przełam |
nierówny/nieregularny[1], muszlowy |
| Łupliwość |
doskonała dwukierunkowa[1] |
| Pokrój kryształu |
pryzmatyczny, ziarnisty, włóknisty[1] |
| Przezroczystość |
przezroczysty, przeświecający[1] |
| Układ krystalograficzny |
jednoskośny[1] |
| Klasa krystalograficzna |
pryzmatyczna[1] |
| Gęstość |
3,3–3,4 g/cm³[1] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
szara, jasnozielona, żółtawa, bezbarwny |
| Rysa |
biała |
| Połysk |
szklisty[1] |
| Współczynnik załamania |
1,706–1,735 (dwuosiowy)[1] |
| Inne |
dwójłomność: 0,006–0,011[1] |
| Dodatkowe dane | |
| Klasyfikacja Strunza |
9.BG.05a[1] |
Klinozoisyt – minerał z gromady krzemianów. Minerał bardzo pospolity i szeroko rozpowszechniony.
Nazwa pochodzi od gr. klinos = ukośny (nachylony) i nawiązuje do tego, że minerał ten jest jednoskośnym odpowiednikiem rombowego zoisytu.
Właściwości
Tworzy kryształy o pokroju słupkowym, pręcikowym, igiełkowym, tabliczkowym. Na ścianach kryształów bardzo często widoczne są podłużne zbrużdżenia. Najczęściej występuje w formie skupień zbitych, pręcikowych, często promienistych i wachlarzowych. Kryształy narosłe tworzy najczęściej w druzach. Jest kruchy, przezroczysty; tworzy roztwory stałe (kryształy mieszane) z epidotem.
Występowanie
Występuje razem z chlorytem w łupkach krystalicznych. Współwystępuje też z albitem, kalcytem, prehnitem, grossularem, diopsydem, szelitem i aktynolitem[1]. W skałach magmowych tworzy się wtórnie w wyniku wietrzenia plagioklazów.
Miejsca występowania: Austria, Szwajcaria, Meksyk – Sonora, USA – Kalifornia, Madagaskar, Włochy – Piemont, Kenia – piękne duże kryształy.
W Polsce – występuje z epidotem w utworach szczelinowych granitów strzegomskich i strzelińskich. Częsty składnik skał metamorficznych strefy Jordanowa Śląskiego i gnejsów okolic Lwówka Śląskiego, także syenitów (Bukowiec) i pegmatytów (Czerne).
Zastosowanie
- ma znaczenie naukowe (wskaźnik określający warunki i charakter przeobrażeń metamorficznych),
- jest interesujący dla kolekcjonerów,
- czasami wykorzystywany jest w jubilerstwie (kryształy o znaczeniu gemmologicznym występują w Meksyku).
Zobacz też
Przypisy
Bibliografia
- Leksykon Przyrodniczy Minerały i kamienie szlachetne, „Horyzont” 2002
- W. Heflik, L. Natkaniec-Nowak: Minerały Polski, Wyd. „Antykwa” 1998
- W. Schumann: Minerały świata, O. Wyd. „Alma–Press” 2003
- J. Bauer: Przewodnik Skały i minerały, Wyd. Multico 1997
