Klub Piśmienniczy

Klub Piśmienniczy – niesformalizowane koło literackie istniejące od listopada 1815 roku do lipca 1816 roku w Krzemieńcu.

Historia

Do jego założycieli należeli: Tymon Zaborowski, Karol Sienkiewicz, Teodozy Sierociński, Józef Korzeniowski, Marceli Żurowski, Cyprian Terlecki oraz Jerzy Zakrzewski; zostało one założone przez młodzież z Liceum Krzemienieckiego. Klub był swoistą kontynuacją założonego w 1809 roku Towarzystwa Młodzianów Gimnazjum Krzemienieckiego, zaś linie działalności klubu i towarzystwa kontynuowało założone w 1818 roku z inicjatywy księcia Adama Czartoryskiego Towarzystwo Uczniów Ćwiczących się w Porządnym Mówieniu i Pisaniu[1].

Początkowo na czele klubu stał Karol Sienkiewicz, prowadząc jego zebrania i nadzorując prace literackie. Późniejszą naczelną rolę w klubie przejął Tymon Zaborowski. Wraz z ukończeniem szkoły w Krzemieńcu przez członków koła zakończyło ono swoją działalność. Młodzi twórcy w większości przenieśli się do Warszawy, gdzie tworzyli odrębne środowisko literackie, zajmując się m.in. wydawaniem Ćwiczeń Naukowych[1].

Literatura

Do lektur czytanych przez członków koła należały klasyczne teksty wszystkich epok oraz m.in. Nowa Heloiza Jeana-Jacques’a Rousseau, Malwina Marii Wirtemberskiej czy René François-Renégo de Chateaubrianda[1]. Ta ostatnia powieść została wspólnie przetłumaczona przez członków klubu. W okresie jego działalności szesnastoletni Zaborowski stworzył poemat Aniela[2]. Krzemienieckie koło zostało upamiętnione w poemacie heroikomicznym Klub Piśmienniczy autorstwa Tymona Zaborowskiego[3].

Przypisy

  1. 1 2 3 Monika Stankiewicz-Kopeć, Pomiędzy klasycznością a romantycznością. Młodzi autorzy Wilna, Krzemieńca i Lwowa wobec przemian w literaturze polskiej lat 1817-1828, wyd. 2, Kraków, s. 117-119.
  2. ↑ Stanisław Wasylewski, "Klub piśmienniczy" Tymona Zaborowskiego, „Pamiętnik Literacki : czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej 7/1/4, 154-169”, 1908.
  3. ↑ KWORUM – Polsko-Polonijna Gazeta Internetowa – www.kworum.com.pl [online], www.kworum.com.pl [dostęp 2025-10-29].