Korinna

Korinna
Κόριννα
Ilustracja
Korinna (rzymska kopia rzeźby Silaniona)
Data i miejsce urodzenia

VI wiek p.n.e. (?)
Tanagra

Język

greka

Dziedzina sztuki

liryka

Korinna z Tanagry[a], Korynna (stgr. Κόριννα, łac. Corinna, druga połowa VI w. p.n.e.[b] – starogrecka liryczna poetka beocka.

Życie i twórczość

Według późnobizantyjskiej Księgi Suda miała pobierać nauki od poetki Myrtis z Antedonu[1], fakt ten jednak zakwestionowano według nowszych ustaleń[2].

Była autorką pieśni religijnych, miłosnych, parteniów i epigramatów. Cechował ją prosty styl; pisała w dialekcie beockim, wykorzystując tematy mitologiczne o bohaterach Beocji. Z jej twórczości zawartej w 5 księgach przetrwały nieliczne fragmenty (110 wersów), odkryte m.in. w papirusach na początku XX stulecia. Najdłuższe z zachowanych pieśni mówią o rywalizacji śpiewaczej gór Kitajron i Helikon oraz o porwanych przez bogów córkach bóstwa rzecznego Asoposa.

Legendarna tradycja łączy ją z Pindarem, którego podobno uczyła reguł komponowania pieśni, a później rywalizowała z nim w agonach poetyckich, pokonując pięciokrotnie[3]. Miała go również krytykować za włączanie w jeden utwór zbyt wielu opowieści mitycznych, w związku z czym powstało przysłowiowe powiedzenie „Trzeba siać ręką, nie workiem”, zalecające umiar w stosowaniu środków poetyckich[4].

Jej posąg wykonany dla Tanagry w IV w. p.n.e. był dziełem Silaniona[5]. Jako poetka miała jednak raczej znaczenie lokalne. Choć cytowana jeszcze w czasach rzymskich, nie wywarła wpływu na późniejszą literaturę. Historycy oceniają jej walory literackie niżej w porównaniu z Safoną lub Pindarem[6].

W Polsce tłumaczona i wydawana przez Jerzego Danielewicza i Wiktora Steffena[c].

W literaturze nowożytnej jej imię per analogiam nadano pięknej i genialnej poetce włoskiej, bohaterce romantycznej powieści pani de Staël Korynna, czyli Włochy (1807).

Uwagi

  1. ↑ Jako miejsce pochodzenia wskazywane są również Teby (Słownik pisarzy antycznych, dz. cyt., s. 291).
  2. ↑ Zwraca się jednak uwagę na niepewność tego datowania i fakt, że wymieniany jest nawet ok. 200 r. p.n.e. (Encyclopædia Britannica [1993], t. 3, s. 629, 3a). W innych źródłach np. ok. 480 p.n.e. (G. Löwe, H.A. Stoll: ABC Antika. Praha: Orbis, 1974, s. 128).
  3. ↑ Przekłady w antologiach Liryka starożytnej Grecji (Wrocław: Ossolineum, 1984) i Antologia liryki greckiej (Wrocław: Ossolineum, 1955).

Przypisy

  1. ↑ Lidia Winniczuk: Twórczość poetek greckich. Warszawa: PWN, 1956, s. 66.
  2. ↑ Mieke de Vos: Negen aardse Muzen. Gender en de receptie van dichteressen in het oude Griekenland en Rome (dysertacja doktorska). Universiteit Nijmegen, 2012, s. 83-84.
  3. ↑ Mała encyklopedia kultury antycznej, dz. cyt., s. 385.
  4. ↑ «Korynna» w: Epoki literackie. T. 1: Antyk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2008, s. 156.
  5. ↑ Janusz A. Ostrowski: Słownik artystów starożytności. Katowice: Wydawnictwo „Książnica”, 1994, s. 182.
  6. ↑ Iza Bieżuńska-Małowist: Kobiety antyku. Talenty, ambicje, namiętności. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1993, s. 250.

Bibliografia

Literatura dodatkowa

  • Lidia Winniczuk, Twórczość poetek greckich, Warszawa: PWN, 1956, s. 67–91.