Kraj (dziennik)

Kraj
Częstotliwość

dziennik

Państwo

 Kraków

Pierwszy numer

1869

Ostatni numer

1874

Kraj – dziennik polityczny wydawany w latach 1869–1874 w Krakowie.

Dziennik uważany jest za liberalno-demokratyczny i walczący z konserwatyzmem[1].

Historia

Inicjatorem założenia pisma jako alternatywy dla konserwatywnego dziennika „Czas” był książę Adam Stanisław Sapieha. Był on właścicielem pisma razem z Szymonem Samelsonem i dwoma ziemianami poznańskimi Leonem Czarlińskim i Stanisławem Czarneckim[2][3].

Wydawany od 1869, był organem politycznego liberalizmu oraz pozytywizmu w kulturze, prezentował wysoki poziom publicystyki. Swój postępowy charakter „Kraj” zawdzięczał w pierwszym rzędzie Ludwikowi Gumplowiczowi, który stał się jego właścicielem w październiku 1869 roku[2].

Z pismem współpracowali między innymi :Józef Ignacy Kraszewski, Michał Bałucki, Mieczysław Gwalbert Pawlikowski, Adam Asnyk, Z. Miłkowski, Kazimierz Chłędowski, Adam Bełcikowski, Jan Zachariasiewicz[4]. To na łamach „Kraju” padło po raz pierwszy hasło sprowadzenia ciała Adama Mickiewicza na Wawel.

Zamknięcie dziennika w lipcu 1874 było efektem konfliktów wewnętrznych oraz problemów finansowych[5].

Redakcja

  • Stanisław Radwan Służewski jako redaktor odpowiedzialny[2]
  • Karol Chłapowski we współpracy z Ignacym Maciejowskim i Alfredem Szczepańskim (do lipca 1869)[2]
  • Władysław Sabowski (od lipca do września 1869)[2]
  • Ludwik Gumplowicz (od października 1869 do kwietnia 1873)[2][4]. Pełnił w tym okresie funkcję wydawcy i redaktora lub redaktora odpowiedzialnego zamiennie z Alfredem Szczepańskim[4].
  • Stanisław Gralichowski (od 1 kwietnia 1873 do 1 lipca 1874)[4]
  • S. Szachowski i T. Wasiutyński (od 1 lipca 1874)[4]

Przypisy

  1. ↑ Jerzy Jarowiecki, Władysław Marek Kolasa, Najważniejsze polskie gazety do wybuchu pierwszej wojny światowej w kontekście zabezpieczenia ich dla potomnych : charakterystyka, badania, zasoby [online], materiały z międzynarodowej konferencji naukowej, Poznań, 19-21 października 2006 / [red. nauk. Artur Jazdon, Aldona Chachlikowska], 2006 [dostęp 2026-07-11].
  2. 1 2 3 4 5 6 Jerzy Gos, Profil literacki krakowskiego "Kraju" pod redakcją Stanisława Służewskiego, „Prace Polonistyczne” (27), 1971, s. 135-145.
  3. ↑ Mariusz Jakubek, Prasa krakowska w momencie transformacji cywilizacyjnej miasta, regionu, kraju (1795-1918), „Prace Komisji Historii Nauki Polskiej Akademii Umiejętności” (4), 2002, s. 108.
  4. 1 2 3 4 5 Izabela Zaremba-Piekara, Idee pozytywistyczne w "Kraju" Ludwika Gumplowicza, „Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego” (9/1), 1970, s. 17-32.
  5. ↑ „Kraj”, [w:] Encyklopedia Krakowa, Wyd. 2 zm. i rozsz., t. 1, Kraków 2023, s. 768, ISBN 978-83-66334-93-9.

Bibliografia

  • Historia prasy polskiej, pod red. J. Łojka, t. II: Prasa polska w latach 1864–1918, Warszawa 1976, s. 123, 141.
  • G. Lechicki, Krakowski „Kraj” (1869-1874), Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1975, s. 19–44.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.