Krogulczyk kryzowany

Krogulczyk kryzowany
Microspizias collaris
(P.L. Sclater, 1860)
Ilustracja
Ilustracja dołączona do pierwszego opisu; na pierwszym planie osobnik dorosły, poniżej osobnik młodociany
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

szponiaste

Rodzina

jastrzębiowate

Podrodzina

jastrzębie

Plemię

Accipitrini

Rodzaj

Microspizias

Gatunek

krogulczyk kryzowany

Synonimy
  • Accipiter collaris P.L. Sclater, 1860
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]

Zasięg występowania
Mapa występowania

Krogulczyk kryzowany[2], krogulec kryzowany[3] (Microspizias collaris) – gatunek ptaka drapieżnego z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae), zamieszkujący Amerykę Południową. Jeden ze słabiej poznanych gatunków dziennych ptaków drapieżnych[4]. Nie jest zagrożony wyginięciem[1].

Systematyka

Po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego gatunek ten opisał w 1860 roku Philip Lutley Sclater na łamach czasopisma „Ibis”. Autor nadał nowemu gatunkowi nazwę Accipiter collaris, a jako miejsce typowe wskazał „interior Nowej Granady”[5], co później uściślono do Bogoty w Kolumbii[6]. Blisko spokrewniony z krogulczykiem drobnym (M. superciliosus)[7]; w 2021 roku został wraz z nim przeniesiony do nowo utworzonego rodzaju Microspizias[2][7][8], choć niektórzy autorzy nadal umieszczają go w Accipiter[1]. Nie wyróżnia się podgatunków[8][9].

Morfologia

Grzbiet i głowa mają barwę brązowo-czarną z białymi i brązowymi, gęstymi cętkami po bokach głowy. Gardło jest białe, klatka piersiowa, brzuch, podbrzusze i uda białe w ciemne pasy, ogon czarno-brązowy z 4–5 szerokimi, jasnymi pasami[10]. Osobniki tego gatunku osiągają długość 23–24 cm (samice 29–30 cm), a rozpiętość ich skrzydeł wynosi 43–53 cm[11].

Występowanie

Krogulczyki kryzowane występują w zachodniej i północno-zachodniej Ameryce Południowej – na terenie Peru, Ekwadoru, Kolumbii i zachodniej Wenezueli. Żyją w lasach i na obrzeżach lasów, głównie subtropikalnych i wilgotnych. W Peru widywane na wysokościach 1500–2500 m n.p.m., w Ekwadorze na 1500–2200 m n.p.m., w Kolumbii na 500–1800 m n.p.m., a w Wenezueli na 1300–1800 m n.p.m.[1][12]

Zachowanie

Prawdopodobnie żywią się głównie mniejszymi ptakami[4].

Status zagrożenia

Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) od 2020 roku uznaje krogulczyka kryzowanego za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern). Wcześniej (od 1994 roku) gatunek był uznawany za bliski zagrożenia (NT – Near Threatened). Liczebność światowej populacji szacuje się na 10 000 – 19 999 dorosłych osobników. Trend liczebności populacji uznaje się za stabilny, choć w przyszłości może mu zagrażać niszczenie siedlisk[1].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 BirdLife International, Accipiter collaris, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020, wersja 2025-2 [dostęp 2025-12-27] (ang.).
  2. 1 2 Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Accipitrini Vigors, 1824 (Wersja: 2025-04-19). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-12-27].
  3. ↑ P. Mielczarek & W. Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, s. 47, 1999.
  4. 1 2 Species account: Semicollared Hawk Accipiter collaris. [w:] Global Raptor Information Network [on-line]. The Peregrine Fund, 2011-09-20. [zarchiwizowane z tego adresu (2024-11-27)]. (ang.).
  5. ↑ P.L. Sclater, On an undescribed Species of Hawk from New Granada, „Ibis”, 2 (6), 1860, s. 147–149 (ang.).
  6. ↑ D. Lepage, Semicollared Hawk Microspizias collaris, [w:] Avibase [online] [dostęp 2025-12-27] (ang.).
  7. 1 2 G. Sangster i inni, A new genus for the tiny hawk Accipiter superciliosus and semicollared hawk A. collaris (Aves: Accipitridae), with comments on the generic name for the crested goshawk A. trivirgatus and Sulawesi goshawk A. griseiceps, „Vertebrate Zoology”, 71, 2021, s. 419–424, DOI: 10.3897/vz.71.e67501 (ang.).
  8. 1 2 F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Hoatzin, New World vultures, Secretarybird, raptors. IOC World Bird List (v15.1). [dostęp 2025-12-27]. (ang.).
  9. ↑ Semi-collared Hawk (Accipiter collaris). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-17)]. (ang.).
  10. ↑ Steven L. Hilty: Birds of Venezuela. Princeton University Press, 2002. ISBN 978-1-4008-3409-9.
  11. ↑ Thomas S. Schulenberg, Douglas F. Stotz, Daniel F. Lane, John P. O'Neill, Theodore A. Parker: Birds of Peru: Revised and Updated Edition. Princeton University Press, 2010. ISBN 978-1-4008-3449-5.
  12. ↑ Species factsheet: Semi-collared Hawk Accipiter collaris [online], BirdLife International, 2020 [dostęp 2025-12-27] (ang.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.