Lamus (rzeka)

Lamus
ilustracja
Kontynent

Europa

Państwo

 Polska

Rzeka
Źródło
Miejsce okolice ulicy Tuwima
Współrzędne

51°45′55,2″N 19°28′41,3″E/51,765333 19,478139

Ujście
Recypient Jasień
Miejsce

kanał podziemny

Współrzędne

51°44′57,6″N 19°28′28,7″E/51,749333 19,474639

Położenie na mapie Łodzi
Mapa konturowa Łodzi, w centrum znajduje się punkt z opisem „źródło”, natomiast blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „ujście”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, w centrum znajduje się punkt z opisem „źródło”, poniżej na lewo znajduje się również punkt z opisem „ujście”
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa konturowa województwa łódzkiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „źródło”, poniżej na lewo znajduje się również punkt z opisem „ujście”

Lamus – rzeka płynąca obecnie podziemnym kanałem ceglanym przez centrum Łodzi. Jej cały bieg (wynoszący około 2 km) mieści się w granicach administracyjnych miasta. Według pierwszych ustaleń źródło rzeki znajduje się w okolicy ul. Tuwima lub na Stokach, w pobliżu ulicy Lawinowej, na wysokości około 215 m n.p.m. Kolejne ustalenia Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w Łodzi wskazują na lokalizację źródeł Lamusa w okolicy Parku im. St. Staszica[1]. Trudności powodowane są podziemną lokalizacją całego nurtu rzeki, która kończy swój bieg wpadając (również pod powierzchnią gruntu) do Jasienia.

Rzeka wzięła swoją nazwę od nazwiska dzierżawców młyna zlokalizowanego przy jej nurcie, a którzy nazwisko Kępa zmienili na Lamus.

Historia

Rzeka miała swój udział w rozwoju gospodarczym Łodzi. Rejon młyna wodnego Lamusów, dzisiejszy Placu Zwycięstwa dostarczał dużo wody. Świadczą o tym nazwy dawne (Wodny Rynek) i te nadal używane (park Źródliska) okolic wcześniej należących i przylegających do młyna.

Kolejnym po rodzinie Lamus dzierżawcą młyna był Traugott Grohman, który w roku 1842 przejął młyn i tereny wokół niego w dzierżawę wieczystą. Nurt rzeki Lamus został wykorzystany w wybudowanej później przy ul. Tylnej mechanicznej przędzalni bawełny.

W roku 2016 nurt Lamusa odkryto na Księżym Młynie, w parku u zbiegu ul. Kilińskiego i ul. Tymienieckiego. Ponieważ rzeka płynie podziemnym nurtem kilka metrów pod powierzchnią ziemi, żeby oglądającym łatwiej było dojrzeć rzekę, łódzki Zakład Wodociągów i Kanalizacji zamontował w wylocie kanału specjalne oświetlenie, samodzielnie uruchamiane przez oglądających[2][3]. Istnieją plany odkrycia rzeki i urządzenia wokół niej terenów zieleni[4]. W sierpniu 2026 trwają prace nad odsłonięciem rzeki i rekonstrukcją jej koryta – m.in. dno jest zabezpieczane matą bentonitową i zagospodarowywane są okoliczne tereny[5].

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ ZOSTAŃ ODKRYWCĄ! GŁOSUJ NA PROJEKT ODKRYCIA LAMUSA [online], Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Łodzi (pol.).
  2. ↑ Na Księżym Młynie odkryto 19 podziemną rzekę w Łodzi Lamus [online], Dziennik Łódzki [zarchiwizowane z adresu 2016-05-17] (pol.).
  3. ↑ Rzeka Lamus do odkrycia [online], Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Łodzi (pol.).
  4. ↑ Rzeka Lamus – z zapomnienia – wraca na powierzchnię [online], Onet.pl (pol.).
  5. ↑ Daniel Siwak: Łódź. Trwa odkrywanie podziemnej rzeki Lamus, finał prac jeszcze w tym roku. rynekinfrastruktury.pl, 2026-08-11. [dostęp 2026-08-12]. (pol.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.