Leopold Lojka

Leopold Lojka

Data i miejsce urodzenia	17 września 1886 Telcz
Data i miejsce śmierci	18 lipca 1926 Brno

Leopold Lojka (ur. 17 września 1886, zm. 18 lipca 1926) – czeski kierowca wojskowy i szofer arystokracji, znany przede wszystkim jako kierowca samochodu arcyksięcia Franciszka Ferdynanda w Sarajewie 28 czerwca 1914 roku.

Urodził się w ubogiej rodzinie w Telczu na Morawach, z zawodu był rzeźnikiem, a doświadczenie z końmi zdobył dzięki ojcu, który pracował jako woźnica. W 1907 roku został powołany do armii i trafił do 6. pułku dragonów. Podczas służby odniósł ciężki uraz, gdy próbował opanować stado spłoszonych koni, co zwróciło uwagę hrabiego Františka Harracha. Ten zapewnił mu leczenie i umożliwił przeszkolenie na kierowcę w Wiedniu, po czym Lojka został jego osobistym szoferem^[1].

W 1914 roku Lojka został wyznaczony do prowadzenia luksusowego kabrioletu Gräf & Stift Doppelphaeton, w którym arcyksiążę Franciszek Ferdynand i jego żona Zofia von Hohenberg odbywali wizytę w Sarajewie. Po nieudanym pierwszym zamachu Lojka zgodnie z pierwotnym planem skręcił w niewłaściwą ulicę, co spowodowało, że samochód na chwilę zatrzymał się przed kawiarnią, gdzie znajdował się Gavrilo Princip; w tym momencie doszło do śmiertelnego zamachu, który stał się bezpośrednim pretekstem wybuchu I wojny światowej. Po wojnie Lojka wrócił na Morawy, otrzymaną gratyfikację wojskową przeznaczył na zakup gospody w Brnie, gdzie żył z pokazywania pamiątek i opowiadania o wydarzeniach z 1914 roku. Popadł jednak w długi, rozpadło się jego małżeństwo, a nadużywanie alkoholu przyczyniło się do jego śmierci w 1926 roku^[1].

Jego nekrolog w magazynie Time opisywał go następująco: "znany jako szofer, który prowadził samochód wiozący arcyksięcia Franciszka Ferdynanda w Sarajewie podczas zamachu"^[2].