Liściec dwuoki

Liściec dwuoki
Pulchriphyllium bioculatum
(GR Gray, 1832)
Ilustracja
Samiec liśćca dwuokiego
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Podgromada

uskrzydlone

Rząd

straszyki

Rodzina

liśćcowate

Podrodzina

Phylliinae

Plemię

Phylliini

Rodzaj

Pulchriphyllium

Gatunek

liściec dwuoki

Synonimy
  • Phyllium bioculatum Grey, 1832
  • Phyllium (Pulchriphyllium) bioculatum Grey, 1832
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]

Liściec dwuoki (Pulchriphyllium bioculatum) – gatunek roślinożernego owada z rzędu straszyków. Podobnie jak inni przedstawiciele rodziny liśćcowatych (Phylidae) przypomina liść (mimezja).

Taksonomia

Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1832 roku przez George'a Roberta Graya pod nazwą Phyllium bioculatum[2]. W 1904 roku William Forsell Kirby przeniósł go do rodzaju Pulchriphyllium[3]. Przez ponad sto lat Pulchriphyllium traktowano jako synonim lub podrodzaj Phyllium[4], a do rangi osobnego rodzaju przywrócone zostało w 2021 roku przez Sarę Bank i współpracowników na podstawie wyników badań filogenetycznych[5].

Morfologia

Organizm dorosłego owada jest bardzo podobny do liścia – na ciele znajdują się zgrubienia imitujące żyłki, a odwłok jest mocno spłaszczony. Odnóża przypominają kształtem przycięte kawałki liści za sprawą płaskich wyrostków. Owady są najczęściej zielone, rzadziej spotykane są osobniki inaczej ubarwione (pomarańczowe, żółte).

Samice osiągają 8–9 cm, mają ok. 5 mm długości czułki. Skrzydła nieprzezroczyste, przypominają liść. Przednie skrzydła nie pokrywają całego odwłoku, tylne są uwstecznione. Samce dorastają do 7 cm, mają ciało węższe niż samice, czułki mierzą ponad 5 cm. Skrzydła przezroczyste, przednia para skrócona, tylna sięga odwłoka. W połowie odwłoka znajdują się dwie, symetrycznie rozmieszczone plamki.

Biologia i ekologia

Liściec dwuoki prowadzi nocny tryb życia, w dzień nieruchomieje przechodząc w stan katalepsji. Ponieważ samce tego gatunku występują bardzo rzadko, samice najczęściej składają niezapłodnione jaja, z których wylęga się następne pokolenie młodych samic (partenogeneza).

Rozprzestrzenienie

Owad głównie orientalny, ale znany też z niektórych wysp afrotropikalnych. Podawany jest z Chin, Indii, Sri Lanki, Malezji, Singapuru, indonezyjskich Sumatry i Jawy, Mauritiusu i Seszeli[4].

Przypisy

  1. ↑ Pulchriphyllium bioculatum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
  2. ↑ G.R. Gray, On Orthroptera, [w:] Edward Griffith, The animal kingdom arranged in conformita with its organisation by the Baron Cuvier. Volume 15th, London, s. 191 [dostęp 2026-01-27].
  3. ↑ W.F. Kirby: A synonymic catalogue of Orthoptera. 1. Orthoptera Euplexoptera, Cursoria et Gressoria. (Forficulidae, Hemimeridae, Blattidae, Mantidae, Phasmidae). London: British Museum, 1904, s. 421. [dostęp 2026-01-27].
  4. 1 2 Paul D. Brock, David C. Eades, Daniel Otte, Ed Baker, Thies Büscher: species Pulchriphyllium bioculatum (Gray, 1832). [dostęp 2026-01-27].
  5. ↑ Sarah Bank, Royce T. Cumming, Yunchang Li, Katharina Henze, Stéphane Le Tirant, Sven Bradler. A tree of leaves: Phylogeny and historical biogeography of the leaf insects (Phasmatodea: Phylliidae). „Communications Biology”. 4, 2021.

Bibliografia