Ludwik Tadeusz Eberman

Ludwik Tadeusz Eberman
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

4 kwietnia 1885
Wiedeń

Data i miejsce śmierci

8 kwietnia 1945
Winterthur

profesor zwyczajny
Specjalność: mechanika, konstrukcja silników
Alma Mater

Szkoła Politechniczna we Lwowie

inżynier, naukowiec
MAN
Okres zatrudn.

1910-1918

Politechnika Lwowska
Okres zatrudn.

1914-1939

Ludwik Tadeusz Eberman (ur. 4 kwietnia 1885 w Wiedniu, zm. 8 kwietnia 1945 w Winterthur[1]) – polski konstruktor silników spalinowych i naukowiec.

Życiorys

Urodził się w rodzinie Wilhelma oraz Amalii z d. Jampolskiej[1]. Uczęszczał do gimnazjum w Czerniowcach[2], a następnie do II Gimnazjum we Lwowie, które ukończył w 1903 r. i podjął studia na wydziale budowy maszyn lwowskiej Szkoły Politechnicznej, zostając jej absolwentem w roku 1907. Ukończone z wyróżnieniem studia uzupełniał w Pradze, na tamtejszej Deutsche Technische Hochschule Prag. Jesienią 1908 zatrudnił się w krakowskiej Fabryce Maszyn L. Zieleniewskiego, odpowiadając tam za konstruowanie walców drogowych i za produkcję silników spalinowych. Od 1910 do 1918 pracował w MAN w Augsburgu, gdzie szybko został kierownikiem oddziału wysokoprężnych silników okrętowych, projektując i nadzorując produkcję silników używanych w niemieckich oraz austro-węgierskich okrętach podwodnych w czasie I wojny światowej. Równolegle z pracą w MAN robił karierę naukową – w 1912 r. obronił pracę doktorską nt. okrętowych silników Diesla, uzyskując za nią wyróżnienie, a od początku stycznia 1914[1] został profesorem nadzwyczajnym maszynoznawstwa na swojej macierzystej uczelni[2], choć z powodu wojny i zaangażowania go w ważną militarnie działalność w MAN[1], zajęcia we Lwowie mógł zacząć dopiero w połowie 1918 r.[3] W 1920 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego, od 1921 był kierownikiem Katedry Motorów Cieplikowych (późniejsza nazwa – Katedra Budowy Silników Tłokowych), był też wybierany na stanowiska dziekana Wydziału Mechanicznego Politechniki Lwowskiej na kadencje 1925/26 oraz 1935/36. Od 1919 prowadził też własne biuro konstrukcyjne, później został również dyrektorem technicznym Warszawskiej Spółki Akcyjnej Budowy Parowozów. Projektował w okresie międzywojennym silniki wysokoprężne dla lokomotyw i elektrowni, również dla europejskich klientów zagranicznych[1]; wziął udział w pracach nad polskim czołgiem 10TP[4]. Podczas II wojny światowej mieszkał w Szwajcarii, wykładając na politechnice w Zurychu[1].

Był współautorem podręcznika o silnikach wysokoprężnych „Schnellaufende Dieselmaschinen”, mającego 3 wydania (pierwsze z 1912, Berlin)[1]. Był członkiem m.in. Polskiego Towarzystwa Politechnicznego, Automobilklubu Polskiego i Towarzystwa Tatrzańskiego[2].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 Zbigniew Tucholski: Eberman Ludwik Tadeusz. [w:] Giganci nauki [on-line]. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2025-06-19].
  2. 1 2 3 Eberman Ludwik Tadeusz. W: Czy wiesz kto to jest? Uzupełnienia i sprostowania. Warszawa: Drukarnia Wydawnicza, 1939, s. 70.
  3. ↑ Stefan Ciara. Jak profesor Eberman walczył o pokój, projektując motory dla U-Bootów. „Mówią Wieki - Wydanie specjalne”, s. 18–21, 2021.https://www.mowiawieki.pl/templates/site_pic/files/Mowia-wieki-Gospodarka-wojenna-XX-wiek.pdf
  4. ↑ Ciara 2022, s. 21

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.