Marceli Tureczek

Marceli Tureczek
Data urodzenia

1979

doktor habilitowany nauk humanistycznych
Specjalność: historia średniowieczna i nowożytna
Alma Mater

Uniwersytet Zielonogórski

Doktorat

22 listopada 2005

Habilitacja

12 grudnia 2016

Nauczyciel akademicki
Uczelnia

Uniwersytet Zielonogórski

Odznaczenia
Złota Odznaka „Za opiekę nad zabytkami”
Strona internetowa

Marceli Tureczek (ur. 1979) – polski historyk, doktor habilitowany nauk humanistycznych, profesor Uniwersytetu Zielonogórskiego[1]. Absolwent a obecnie dyrektor Instytutu Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego, uczeń prof. Joachima Zdrenki[2].

Marceli Tureczek jest autorem ponad 220 publikacji naukowych, w tym 24 książek autorskich, oraz specjalistycznych opracowań zabytkoznawczych i edycji źródłowych z zakresu kampanologii i epigrafiki. Jest redaktorem monografii naukowych, prac popularnych, oraz programów opieki nad zabytkami[3]. Główne kierunki jego badań to: epigrafika, kampanologia, ochrona zabytków, historia regionalna i kształtowanie się tożsamości regionalnej[4].

Członek stowarzyszenia niemieckich kampanologów Deutsches Glockenmuseum e. V. w Gescher (Westfalia), Polskiego Towarzystwa Historycznego, Rady Naukowej Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Gorzowie Wielkopolskim oraz rad naukowych czasopism, m.in. Rocznika "Ziemia Lubuska" oraz Serii Monograficznej "Nowa Marchia prowincja zapomniana, Ziemia Lubuska - wspólne korzenie"[5][6]. Wchodzi w skład Senatu Uniwersytetu Zielonogórskiego (kadencja 2024-2028)[7].

Szczególnym przedmiotem jego badań są dzwony. W obrębie tej problematyki publikował książki oraz szereg artykułów, w tym w ramach projektu badawczego Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w latach 2009–2011 opracował listę tzw. Leihglocken znajdującą się w Deutsches Glockenarchiv w Norymberdze, czyli dzwonów, które były zarekwirowane przez Niemców w czasie II wojny światowej i do dziś znajdują się w kościołach na terenie byłej Republiki Federalnej Niemiec. Badania te dostarczyły wiedzy o ponad 2000 obiektów z terenu współczesnej Polski, z czego około 1200 fizycznie zachowało się. Książka, wydana w 2011, spotkała się z zainteresowaniem w Niemczech, gdzie opublikowano na jej temat kilka recenzji[8]. Uzupełnieniem tej publikacji był projekt zrealizowany w Berlinie a opublikowany w formie książkowej przez Instytut Zachodni w Poznaniu przy współudziale Uniwersytetu Zielonogórskiego (2021), zatytułowany "Dzwony pożyczone. Studia historyczne i prawne nad problematyką strat dóbr kultury". Badania te wywołały dyskusję w Niemczech i przyczyniły się wprost do zwrotu przez stronę niemiecką szeregu dzwonów do Polski[9].

Marceli Tureczek jest autorem programów opieki nad zabytkami województwa lubuskiego[10] oraz powiatu międzyrzeckiego[11]. Posiada uprawnienia rzeczoznawcy Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w zakresie opieki nad zabytkami: rzemiosło artystyczne i sztuka użytkowa, instrumenty muzyczne ze specjalizacją ochrona zabytkowych dzwonów[12]. Jest również społecznym opiekunem zabytków. Był laureatem nagród naukowych i samorządowych, uczestniczył i organizował regionalne, krajowe i międzynarodowe konferencje naukowe. W latach 2011–2013 z nominacji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego członek jury ds. nagrody Sybilla, przy Narodowym Instytucie Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów w Warszawie[13]. Uczestnik i współautor projektów badawczych[14].

Istotnym elementem badań badań Marcelego Tureczka jest szeroko pojmowana regionalistyka, z uwzględnieniem studiów nad mikroregionem międzyrzeckim. Szczególne znaczenie ma powołana w 2003 roku i ciągle realizowana seria naukowa "Ziemia Międzyrzecka w przeszłości", której jest pomysłodawcą i współredaktorem[15].

Wybrane publikacje

  • Antiqua campana. Wprowadzenie do ochrony i konserwacji dzwonów, 2023, Kraków: Wydawnictwo Avalon (#), ISBN 978-83-7730-622-2.
  • Kościół pod wezwaniem świętego Jana Chrzciciela w Międzyrzeczu, 2022, Kraków: Wydawnictwo Avalon, ISBN 978-83-7730-612-3.
  • Pogranicze. Przeszłość bez historii..., 2021, Gorzów Wielkopolski: Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie Wlkp., ISBN 978-83-63404-47-5.
  • Dzwony pożyczone. Studia historyczne i prawne nad problematyką strat dóbr kultury, 2020, Poznań: Instytut Zachodni im. Zygmunta Wojciechowskiego (#), ISBN 978-83-66412-03-3.
  • Quae Mezerici dicitur: Międzyrzecz w kręgu dyskusji nad eremem Pięciu Braci Męczenników i początkami polskiego chrześcijaństwa, Wydawnictwo Adam Marszałek, Warszawa 2019. ISBN 978-83-8180-135-5.
  • Campanae, quae in confinio sonant. Studium z dziejów ludwisarstwa na pograniczu śląsko-brandenbursko-pomorskim w XIII-XVIII wieku, Oficyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego, Zielona Góra 2015.
  • Zabytkowe parki w okolicach Międzyrzecza: zarys historii założeń oraz walory przyrodniczo-kulturowe, Urząd Miejski w Międzyrzeczu, Międzyrzecz 2014, ISBN 978-83-939532-7-1.
  • Ziemia Lubuska. Społeczny wymiar dialogu o przeszłości i tożsamości, Stowarzyszenie Czas A.R.T., Polskie Towarzystwo Historyczne oddział Zielona Góra, Międzyrzecz – Wschowa – Zielona Góra 2014, ISBN 978-83-63363-16-1.
  • Zabytki w krajobrazie kulturowym Międzyrzecza i okolic, Agencja Reklamowa BM, Międzyrzecz 2012. ISBN 978-83-935668-0-8.
  • Leihglocken: dzwony z obszaru Polski w granicach po 1945 roku przechowywane na terenie Niemiec = Bells from territories within post – 1945 borders of Poland stored in Germany, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Departament Dziedzictwa Kulturowego, Warszawa 2011, ISBN 978-83-62622-13-9.
  • Zabytkowe dzwony na Ziemi Lubuskiej: dokumentacja – ochrona – badania, Arcanum, Zielona Góra 2010. ISBN 978-83-928267-5-0.
  • Inskrypcje powiatu międzyrzeckiego do 1815 roku, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2006. ISBN 83-7441-354-9.
  • Najstarsze dzwony na Ziemi Międzyrzeckiej do 1815 roku, Księgarnia Akademicka, Zielona Góra 2005. ISBN 83-60218-03-X.
  • Brójce – zarys dziejów miasta 1428-1946, Księgarnia Akademicka, Zielona Góra 2003. ISBN 83-918060-2-2.
  • Stary Dwór. Kronika małej ojczyzny (red.), Księgarnia Akademicka, Stary Dwór – Zielona Góra, Księgarnia Akademicka 2004. ISBN 83-918060-7-3.

Przypisy

  1. ↑ Strona Instytutu Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego.
  2. ↑ Instytut Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego
  3. ↑ Strona domowa Marcelego Tureczka
  4. ↑ Informacja na stronie Instytutu Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego
  5. ↑ Rocznik „Ziemia Lubuska.
  6. ↑ Rada Naukowa czasopisma „Nowa Marchia – Prowincja Zapomniana – Ziemia Lubuska – Wspólne Korzenie
  7. ↑ Senat Uniwersytetu Zielonogórskiego
  8. ↑ Marceli Tureczek, Leihglocken. Dzwony z obszaru Polski w granicach po 1945 roku przechowywane na terenie Niemiec = Bells from territories within post – 1945 borders of Poland stored in Germany, Thaddeus Mirecki (tłum.), Warszawa: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Departament Dziedzictwa Kulturowego, 2011, ISBN 978-83-62622-13-9, OCLC 804167336.
  9. ↑ Dzwony pożyczone. Studia historyczne i prawne nad problematyką strat dóbr kultury - na stronie Instytutu Zachodniego
  10. ↑ Program opieki nad zabytkami województwa lubuskiego na lata 2013–2014.
  11. ↑ Program opieki nad zabytkami powiatu międzyrzeckiego na lata 2014–2017.
  12. ↑ Lista rzeczoznawców MKiDN 2025-2028.
  13. ↑ Konkurs Sybilla 2011.
  14. ↑ Lista projektów naukowych, krajowych i międzynarodowych, w których brał lub bierze udział Marceli Tureczek
  15. ↑ Ziemia Międzyrzecka w przeszłości na stronie Wydawnictwa Avalon

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.