Marian Dembiniok

Marian Dembiniok
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

14 maja 1951
Cieszyn

Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej”

Marian Dembiniok (ur. 14 maja 1951 w Cieszynie) – polski muzealnik, działacz społeczno-kulturalny i samorządowiec.

Życiorys

Po ukończeniu Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Cieszynie studiował na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim uzyskując dyplom magistra historii.

Pracował w Państwowym Domu Dziecka im. Dańkowskiego w Lublinie jako wychowawca, a po powrocie do Cieszyna w Cieszyńskim Centrum Kultury, skąd po rezygnacji z funkcji dyrektora przeszedł do cieszyńskiego muzeum.

Od września 1982 roku pracował w Muzeum Śląska Cieszyńskiego. Najpierw organizował i kierował Działem Etnografii, a jako zastępca dyrektora przeprowadził remont muzeum. W roku 2000 powołany został na dyrektora Muzeum Śląska Cieszyńskiego.[1] Po dwudziestu latach kierowania najstarszym na ziemiach polskich muzeum publicznym, przeszedł na emeryturę.[2]

Działalność

Organizator licznych wystaw prezentowanych w kraju jak i za granicą (m.in. „Kultura ludowa Ziemi Cieszyńskiej”, Warszawa - Państwowe Muzeum Etnograficzne, 1986 r., „Święta po polsku”, Kaysersberg, Francja, 1991 r.). Inicjator i współorganizator wystawy „Madonna of Cieszyn and the unique sculptures from Peter Parler” w Pradze w Pałacu Kinskich (2003 r.).[3]

Wieloletni (I, II i IV kadencja) radny Cieszyna i przewodniczący Komisji Architektury i Ochrony Zabytków.[4] W latach 1998 - 2002 członek Zarządu Miasta Cieszyna.

Pomysłodawca (w roku 1995) i organizator corocznej kwesty w dniu 1 listopada na odnowę zabytkowych pomników Cmentarza Komunalnego w Cieszynie.[5]

Współorganizator w roku 1989 trzech manifestacji przeciwko budowie koksowni w Stonawie oraz manifestacji w 21 rocznicę inwazji Wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację.[6][7][8]

Współtwórca cieszyńskiego oddziału Solidarności Polsko-Czesko-Słowackiej[7], którego członkowie zainicjowali współpracę kulturalną ze stroną czechosłowacką. Wieloletni dyrektor Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego „NA GRANICY” w Cieszynie i Czeskim Cieszynie[9] oraz rzecznik Stowarzyszenia Solidarność Polsko-Czesko-Słowacka.

Pomysłodawca i współzałożyciel Stowarzyszenia „Nasz Cieszyn”[10], które przez wiele lat aktywnie uczestniczyło w życiu społecznym miasta. Współzałożyciel Stowarzyszenia „Rotunda” (2004 r.)[11] i Stowarzyszenia „Wszechnica” (2005 r.)[12] propagujących wiedzę historyczną i pamięć o cieszyńskich postaciach i wydarzeniach.

Prywatnie pasjonat fotografii. Autor zdjęć do wystaw fotograficznych: „Fotografie” (2014)[13], „Dziesięć razy staw” (2016)[14], „Progi, występy, nisze” (2016)[15], „Toskania – Fragmenty” (2022) oraz „Spojrzenia” (2023)[16].

Publikacje

  • Zarys kultury ludowej Śląska Cieszyńskiego (1995)
  • Krojové stříbrné šperky Těšínského Slezska (2000)
  • O góralach, Wałachach, Lachach i Jackach na Śląsku Cieszyńskim (2010)
  • Cieszyn - fotografie Mariana Dembinioka (2016)

Odznaczenia

Przypisy

  1. ↑ Dzieje Cieszyna..., 2010, t. III, s. 632.
  2. ↑ Zmiana u sterów najstarszego muzeum w Polsce. Czy konkurs się odbędzie?. Beskidzka24.pl. [dostęp 2026-01-12].
  3. ↑ Madonna of Cieszyn and unique sculptures from Peter Parler. Art of the Day.info. [dostęp 2026-01-23].
  4. ↑ Dzieje Cieszyna..., 2010, t. III, s. 584-586.
  5. ↑ Społeczny Komitet Renowacji Cmentarzy Cieszyńskich. [dostęp 2026-01-12].
  6. ↑ Oddział Regionalny SPCzS promotorem procesów integracyjnych w Cieszyńskiem. OpenAirMuseum. [dostęp 2026-01-14].
  7. 1 2 Ludzie SPCzS. Solidarność Polsko-Czesko-Słowacka. [dostęp 2026-01-12].
  8. ↑ Dzieje Cieszyna..., 2010, t. III, s. 481.
  9. ↑ 30 lat Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego BEZ GRANIC. [dostęp 2026-01-12].
  10. ↑ Dzieje Cieszyna..., 2010, t. III, s. 585.
  11. ↑ Stowarzyszenie Rotunda. rejestr.io. [dostęp 2026-01-12].
  12. ↑ Stowarzyszenie Wszechnica. rejestr.io. [dostęp 2026-01-12].
  13. ↑ Wernisaż wystawy fotografii autorstwa Mariana Dembinioka. OX.pl. [dostęp 2026-01-12].
  14. ↑ Wernisaż wystawy fotografii autorstwa Mariana Dembinioka. OX.pl. [dostęp 2026-01-12].
  15. ↑ „Progi, występy, nisze”. OX.pl. [dostęp 2026-01-12].
  16. ↑ Wernisaż wystawy "Spojrzenia" Mariana Dembinioka. OX.pl. [dostęp 2026-01-12].
  17. ↑ M.P. z 1998 r. Nr 6, poz. 115 (ISAP) – pkt 40
  18. ↑ Přehled oceněných v letech 2000 - 2025. Ministerstvo kultury České republiky. [dostęp 2026-01-12].
  19. ↑ M.P. z 2005 r. Nr 7, poz. 91 (ISAP) – pkt 461
  20. ↑ M.P. z 2008 r. Nr 87, poz. 763 (ISAP) – pkt 2
  21. ↑ Lista laureatów Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. [dostęp 2026-01-14].
  22. ↑ Laury ziemi cieszyńskiej wręczone. Cieszyn.pl. [dostęp 2026-01-12].

Bibliografia

  • Dzieje Cieszyna od pradziejów do czasów współczesnych. Cieszyn: Książnica Cieszyńska, 2010. ISBN 978-83-927052-6-0.