Marian Niedzielski
![]() Marian Niedzielski (1925) | |
| Data i miejsce urodzenia |
28 października 1884 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
30 grudnia 1953 |
| Zawód, zajęcie |
adwokat |
| Narodowość |
polska |
| Odznaczenia | |

Marian Niedzielski (ur. 28 października 1884 w Stanisławczyku Karaczańskim, pow. Bałta[1], zm. 30 grudnia 1953 w Warszawie) – polski adwokat, występujący w wielu głośnych procesach lat międzywojennych.
Życiorys
Urodził się 28 października 1884 roku w Stanisławczyku Karaczańskim, pow. Bałta, na Podolu[2]. Syn lekarza, Ferdynanda Niedzielskiego oraz Marii z d. Krukowskiej. Jego ojciec był powstańcem styczniowym, został zesłany na Syberię, a po powrocie osiadł na roli[3].
W 1902 roku ze złotym medalem ukończył gimnazjum w Humaniu, następnie podjął studia prawnicze na Uniwersytecie w Kijowie, które ukończył w 1906 roku. Podczas studiów angażował się w działalność nielegalnego Związku Akademickiego „Polonia”. W 1906 roku został jednorocznym ochotnikiem w armii rosyjskiej, po kilku miesiącach został z niej jednak usunięty[3].
W latach 1907–1908 odbył aplikację sądową w Sądzie Apelacyjnym w Krakowie, a następnie, w latach 1908–1910, odbył aplikację adwokacką[3]. W latach 1911–1918 pracował w Kijowie, prowadząc wyłącznie sprawy cywilne. W 1918 roku był organizatorem Polskiego Czerwonego Krzyża w Kijowie, w latach 1919–1920 był tam wicekomisarzem ds. PCK przy Ministerstwie Spraw Wojskowych. Od 1920 roku pracował jako adwokat w Warszawie[3].
W II Rzeczypospolitej bronił między innymi gen. Tadeusza Rozwadowskiego, Borysa Kowerdę, zabójcę Piotra Wojkowa, oraz Woyciechowskiego, zamachowca w fikcyjnej próbie zamachu sowieckiego przedstawiciela handlowego w grudniu 1928 roku. W 1925 roku został wiceprzewodniczącym komitetu budowy pomnika Fryderyka Chopina w Warszawie[3].
W latach 30. był członkiem zarządu Międzynarodowego Związku Adwokatów. W latach 1931–1932 był członkiem Naczelnej Rady Adwokackiej. Angażował się także w działalność Polskiego Czerwonego Krzyża, „Sokoła”, Klubu Inteligencji Pracującej, Związku Polskich Prawników Kresowców oraz Resursy Obywatelskiej[3].
W czasie II wojny światowej Niedzielski uczestniczył w pracach podziemnej adwokatury polskiej i wydał w ramach powołanego w 1942 w Warszawie Polskiego Wydawnictwa Prawniczego w pracy zbiorowej „Zasady Pracy adwokata” część zatytułowaną „Wolność słowa obrończego”.
Po wojnie był obrońcą w procesach wytaczanych przez komunistów przedwojennym wojskowym. W sytuacji, gdy indywidualni adwokaci stali się w czasach stalinowskich obiektem rozmaitych dochodzeń i utrudnień uznał, że właściwe jest tworzenie zespołów adwokackich i sam przyczynił się też do utworzenia warszawskiego zespołu adwokackiego nr 15 oddając mu w 1953 roku do użytku pomieszczenie swojej kancelarii przy ulicy Wilczej 60. W ostatnich latach życia specjalizował się w prawie wekslowym i czekowym. Był dziekanem Naczelnej Rady Adwokackiej oraz prezesem Związku Adwokatów Kresowców[2].
Na wniosek Polskiej Akademii Literatury 5 listopada 1938 został mu nadany Złoty Wawrzyn Akademicki[4][5].
Zmarł 30 grudnia 1953[2]. Przyczyną jego śmierci miało być silne przeziębienie, którego nabawił się podczas podróży na rozprawę do Mińska Mazowieckiego[6]. Został pochowany w grobowcu rodzinnym na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 238-3-13)[2].
Przypisy
- ↑ Marian Niedzielski [online], Sejm-Wielki.pl [dostęp 2020-06-16].
- 1 2 3 4 Cmentarz Stare Powązki: OLGIERD WOJCIECH NAŁĘCZ-JĘDRZEJEWSKI, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2017-12-22].
- 1 2 3 4 5 6 Węgliński 1977 ↓, s. 111.
- ↑ M.P. z 1938 r. Nr 258, poz. 606 (ISAP) „za krasomówstwo sądowe”.
- ↑ Odznaczenia wawrzynem akademickim. „Gazeta Lwowska”. Nr 256, s. 2, 10 listopada 1938.
- ↑ Węgliński 1977 ↓, s. 112.
Bibliografia
- Włodzimierz Kalicki, 30 grudnia 1928: Oko pielgrzyma, „Gazeta Wyborcza” z 29 grudnia 2007
- Zdzisław Krzemiński, Sławni adwokaci warszawscy, Kantor Wydawniczy „Zakamycze”, Kraków 2000.
- Zdzisław Węgliński, Adwokat Marian Niedzielski, „Palestra”, 21/1 (229), 1977, s. 110-112.
