Martyna Czech

Martyna Czech (ur. 26 listopada 1990 w Tarnowie^[1][2]) – polska malarka. Zwyciężczyni 42. Biennale Malarstwa Bielska Jesień.

Urodziła się w 1990 roku w Tarnowie^[2]. W 2017 roku ukończyła studia na katowickiej Akademii Sztuk Pięknych^[1]. Podczas studiów uczyła się w pracowni Andrzeja Tobisa^[1][3]. W 2015 roku, jeszcze jako studentka, zdobyła główną nagrodę w prestiżowym konkursie malarstwa Bielska Jesień^[1]. W 2017 r. została lauretką konkursu Talentów Trójki, a pod koniec 2018 r. otrzymała nominację do Paszportów Polityki w dziedzinie sztuk wizualnych^[1][4]. W 2020 r. otrzymała wyróżnienie w 13. edycji konkursu Gepperta^[5].

Martyna Czech w swoich ekspresyjnych dziełach często porusza zagadnienia toksycznych relacji międzyludzkich oraz naznaczonego przemocą stosunku ludzi do zwierząt, sięgając także do osobistych doświadczeń^[6][3]. Przedstawia je w dosadny oraz brutalny sposób, zarówno formą, jak i treścią^[6][1]. Jest zainteresowana intensywnymi i skrajnymi uczuciami, takimi jak np. miłość, nienawiść, pragnienie zemsty, upokorzenie czy ból i śmierć^[7][1]. W jej pracach przeważają pesymizm i mizantropia^[2]. Według Zbigniewa Rogalskiego, aktywność twórcza Czech jest materializacją jej bezkompromisowej i krytycznej postawy wobec świata, a jej ekspresyjne obrazy są spontaniczną i emocjonalną reakcją na obserwowaną rzeczywistość^[5].

Twórczość Martyny Czech czerpie z dziedzictwa Nowego Ekspresjonizmu^[8][7]. Posługuje się także motywami zaczerpniętymi ze sztuki prymitywistycznej^[9]. Charakterystycznymi dla obrazów Czech jest uproszczone tło, malowane płasko^[6], ekspresyjna forma i intensywne kolory^[10][11] oraz dynamiczne kadrowanie^[11]. Jej dzieła wydają się być tworzone w pośpiechu, szybko, za pomocą zdecydowanych ruchów pędzla^[1][4].

Jej prace znajdują się w kolekcjach m.in. Muzeum Sztuki Nowoczesnej^[12], Muzeum Narodowego w Gdańsku^[7] i Mazowieckiego Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia w Radomiu^[7].

• 2020 – wyróżnienie w 13. konkursie Gepperta^[5],
• 2019 – nominacja do Paszportów Polityki^[4],
• 2017 – laureatka Talentów Trójki^[13],
• 2015 – laureatka 42. Biennale Malarstwa Bielska Jesień^[9]

Wybrane wystawy indywidualne:^[1][14]

• 2025 – Fantastyka życia, Galeria SZOKART, Poznań,

• 2022 – Rodem ze wsi, krwią z miasta, BWA Warszawa, Warszawa,

• 2020 – Przywoływanie, Centrum Sztuki Współczesnej Kronika, Bytom,
• 2019 – Nic nas nie łączy (wraz z Leszkiem Knaflewskim), BWA Warszawa, Warszawa,
• 2018 – Jad 2, BWA Tarnów, Tarnów,
• 2017 – Jad, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała,
• 2016 – Pewne konflikty, Potencja, Kraków.

Wybrane wystawy zbiorowe:^[1][14]

• 2025 – Opowiem Wam o sobie/o nas, Muzeum Narodowe w Gdańsku,
• 2024 – Chcemy całego życia. Feminizmy w sztuce polskiej, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie,

• 2021 – Dla Johanne i Anny, BWA Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała,
• 2020 – Milk Me Sugar, Galeria Arsenał, Białystok,
• 2019 – Farba znaczy krew, Muzeum Sztuki Nowoczesnej, Warszawa,
• 2018 – Wielcy sarmaci tego kraju / Wielkie sarmatki tego kraju, BWA Tarnów,
• 2017 – 8. Triennale Młodych, Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku,
• 2016 – KREW-WERK, Fundacja Galerii Foksal, Warszawa,
• 2015 – 42. Biennale Malarstwa Bielska Jesień, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała.