Michał Drzystek
![]() | |
| Data i miejsce urodzenia |
27 sierpnia 1895 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
25 maja 1980 |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska | |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
![]() | |
| Odznaczenia | |
Michał Drzystek, po 1946 Drzewiński (ur. 27 sierpnia 1895 w Majdanie Lipowieckim, zm. 25 maja 1980 we Wrocławiu) – podpułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się 27 sierpnia 1895 w Majdanie Lipowieckim, w ówczesnym powiecie cieszanowskim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie rolników Jana i Katarzyny z Królów[1]. W latach 1907–1914 uczęszczał do c. k. Gimnazjum w Jarosławiu[1][2]. W latach 1911–1914 był czynnym członkiem „Zarzewia”[1].
Od 12 sierpnia do 27 września 1914 służył w Legionie Wschodnim, a po jego rozwiązaniu został wcielony do cesarskiej i królewskiej Armii. Początkowo pełnił służbę w 20 Pułku Piechoty w Nowym Sączu jako szeregowiec pospolitego ruszenia. 29 października 1914 został przeniesiony do batalionu zapasowego 90 Pułku Piechoty w Szombathely, a 29 grudnia tego roku wysłany na front w Karpatach. 25 stycznia 1915 został ranny. Po wyleczeniu od kwietnia 1915 do marca 1916 walczył na froncie rosyjskim, awansując na kaprala. 18 marca 1916, w czasie urlopu, w macierzystym gimnazjum zdał egzamin dojrzałości tzw. maturę wojenną[3]. Po powrocie z urlopu otrzymał status jednorocznego ochotnika i został skierowany do szkoły oficerów rezerwy. 24 czerwca 1916, po ukończeniu szkoły, został przydzielony do baonu zapasowego 90 pp. 13 lipca tego roku ponownie wysłany na front rosyjski jako kapral-kadet aspirant. W czasie pobytu na froncie pełnił funkcję dowódcy plutonu i adiutanta batalionu, awansując na kolejne stopnie: sierżanta, kadeta i chorążego[1]. Na stopień podporucznika rezerwy został mianowany ze starszeństwem z 1 grudnia 1917[4]. Od 20 kwietnia do 6 sierrpnia 1918 przebywał na urlopie, w trakcie którego uzyskał zaliczenie dwóch lat studiów i zdał pierwszy egzamin państwowy na Wydziale Prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie[1]. Po zakończeniu urlopu wrócił do pułku, który przebywał w Krzywym Rogu w Ukrainie, a od października w Odessie[1][5]. Po przejęciu dowództwa pułku przez Polaków został adiutantem II batalionu[1]. Razem z pułkiem wrócił z Odessy do Jarosławia, staczając w drodze walkę z Ukraińcami na stacji kolejowej Chodorów[1][6].
W listopadzie 1918 w Jarosławiu został wcielony do III batalionu 9 Pułku Piechoty, późniejszego 14 pp. W jego szeregach walczył na wojnie z Ukraińcami, a następnie wojnie z bolszewikami, dowodząc kolejno plutonem, kompanią i batalionem oraz pełniąc funkcję adiutanta batalionu. W międzyczasie (od 26 września 1919 do 4 stycznia 1920) przebywał na urlopie, w trakcie którego kontynuował rozpoczęte studia[1]. 19 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu kapitana, w piechocie, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej[7]. Wyróżnił się 3 września 1920 w wypadzie na Bełz, dowodząc 2 i 4 kompanią 14 pp[1].
Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 14 pp we Włocławku na stanowisku dowódcy I batalionu[8]. Od lipca 1921 do kwietnia 1922 był odkomenderowany do prac związanych z osadnictwem wojskowym. Sam otrzymał działkę osadniczą w Wólce Chrypskiej, z której częściowo utrzymywał rodziców[1]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 145. lokatą w korpusie oficerów piechoty[9]. 7 sierpnia tego roku został przeniesiony do 83 Pułku Piechoty na stanowisko dowódcy II batalionu[1][10]. W międzyczasie został przeniesiony do rezerwy i uzyskał absolutorium na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Z dniem 15 listopada 1922 jako oficer rezerwy powołany do służby czynnej został przeniesiony do 50 Pułku Piechoty w Kowlu na stanowisko pełniącego obowiązki dowódcy III batalionu, detaszowanego w Sarnach[11]. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu kapitana ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 833. lokatą w korpusie oficerów rezerwy piechoty[12]. 16 czerwca 1924 został przydzielony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr II w Lublinie na stanowisko referenta[1][13]. 23 sierpnia 1924 został przemianowany z dniem 1 lipca 1924 na oficera zawodowego w stopniu kapitana ze starszeństwem z 1 lipca 1919 i 1. lokatą w korpusie oficerów piechoty[14][15][16]. Później został przesunięty w DOK II na stanowisko kierownika referatu mobilizacyjnego[1]. 23 grudnia 1927 został przeniesiony do kadry oficerów piechoty z pozostawieniem na dotychczas zajmowanym stanowisku w DOK II[17][18]. 2 kwietnia 1929 prezydent RP nadał mu z dniem 1 stycznia 1929 stopień majora w korpusie oficerów piechoty i 73. lokatą[19][20]. W grudniu tego roku, po odbyciu „przepisanego stażu liniowego” i ukończeniu kursu próbnego (od 15 października do 15 grudnia 1929), został powołany do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza dwuletniego kursu 1929/1931[21][22]. Z dniem 1 września 1931, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera dyplomowanego, został przeniesiony do 7 Pułku Piechoty Legionów w Chełmie na stanowisko dowódcy II batalionu[23][24]. W listopadzie 1933 został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IX w Brześciu na stanowisko kierownika Samodzielnego Referatu Ogólnego[25][1]. Później został przesunięty na stanowisko szefa Wydziału Mobilizacyjnego. Od listopada 1936 do września 1939 był szefem sztabu 5 Dywizji Piechoty we Lwowie[26]. W międzyczasie został awansowany na podpułkownika ze starszeństwem z 19 marca 1937 i 44. lokatą w korpusie oficerów piechoty[27][28].
W czasie kampanii wrześniowej w dalszym ciągu pełnił funkcję szefa sztabu 5 DP, Grupy Operacyjnej gen. Zulaufa, a następnie odcinka „Warszawa-Wschód”. Wziął udział w obronie Warszawy[29][30]. Po kapitulacji załogi stolicy dostał się do niemieckiej niewoli. W niewoli przebywał kolejno w obozach: X B Nienburg, X A Itzehoe i Sandbostel, X C Lubeka i VI B Dössel[31]. Po uwolnieniu z niewoli (1 kwietnia 1945) pozostał w Dössel jako Polskim Ośrodku Wojskowym.
Zmarł 25 maja 1980 we Wrocławiu i został na Cmentarzu Osobowickim (pole 54, rząd 1, grób 458)[32].
28 września 1927 ożenił się ze Stanisławą z Czarneckich (1903–1985), z którą miał syna Włodzimierza Jana (ur. 1931) i córkę Elżbietę Zofię (1933–1968)[1][32].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 1858[1] – 30 czerwca 1921[33][34]
- Krzyż Walecznych[20][28]
- Złoty Krzyż Zasługi – 19 marca 1936 „za zasługi w służbie wojskowej”[35][36]
- Medal Niepodległości – 19 czerwca 1938 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[37]
- Srebrny Krzyż Zasługi – 10 listopada 1928 „w uznaniu zasług położonych na polu pracy w poszczególnych działach wojskowości”[38][39]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[1]
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości[1]
- Srebrny Medal za Długoletnią Służbę
- Brązowy Medal za Długoletnią Służbę
- austro-węgierskie
- Srebrny Medal Waleczności 1 klasy[40]
- Brązowy Medal Waleczności[40]
- Krzyż Wojskowy Karola[40]
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Drzystek Michał. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.1-93 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-04-16].
- ↑ Sprawozdanie 1914 ↓, s. 57, 28 czerwca 1914 zakończył naukę w klasie VIIb.
- ↑ Sprawozdanie 1916 ↓, s. 63.
- ↑ Ranglisten 1918 ↓, s. 372.
- ↑ Wierzyński 1929 ↓, s. 3, 5.
- ↑ Wierzyński 1929 ↓, s. 5, 6.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 32 z 25 sierpnia 1920, s. 771.
- ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 61.
- ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 39.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 22 lipca 1922, s. 553.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 51 z 3 grudnia 1922, s. 888.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 477.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 44, 244.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 85 z 27 sierpnia 1924, s. 482.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 365.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 199.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927. Dodatek Nr 1, s. 5.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 132.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 3 kwietnia 1929, s. 106.
- 1 2 Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 35.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 20 z 23 grudnia 1929, s. 375.
- ↑ Stawecki 1997 ↓, s. 92.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 23 października 1931, s. 322.
- ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 537.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934, s. 8.
- ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 531.
- ↑ Rybka i Stepan 2021 ↓, s. 420.
- 1 2 Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 16.
- ↑ Głowacki 1985 ↓, s. 312, jako Drzewiński.
- ↑ Porwit 1979 ↓, s. 21, 138, 143, jako Drzewiński.
- ↑ Program „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką”. Fundacja „Polsko-Niemieckie Pojednanie”. [dostęp 2026-04-17].
- 1 2 Michał Drzewiński, Stanisława Drzewińska, Elżbieta Drzewińska-Sidorska. Zarząd Cmentarzy Komunalnych we Wrocławiu. [dostęp 2026-04-16].
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 29 z 23 lipca 1921, s. 1188.
- ↑ Wierzyński 1929 ↓, s. 23.
- ↑ M.P. z 1936 r. Nr 66, poz. 131 (ISAP)
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 19 marca 1936, s. 1.
- ↑ M.P. z 1938 r. Nr 140, poz. 245 (ISAP)
- ↑ Monitor Polski nr 260, poz. 636. 1928-11-10. [dostęp 2026-04-16].
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 11 listopada 1928, s. 411.
- 1 2 3 Ranglisten 1918 ↓, s. 764.
Bibliografia
- XXX. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jarosławiu za rok szkolny 1914. Jarosław: Nakładem Funduszu Naukowego, 1914.
- XXXI. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jarosławiu za rok szkolny 1916. Jarosław: Nakładem Funduszu Naukowego, 1916.
- Ranglisten des kaiserlichen und königlichen Heeres 1918. Wien: K. K. Hof und Staatsdruckerei, 1918. (niem.).
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2025-07-28].
- Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
- Ludwik Głowacki: Obrona Warszawy i Modlina na tle kampanii wrześniowej 1939. Wyd. 5. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1985. ISBN 83-11-07109-8.
- Marian Porwit: Obrona Warszawy wrzesień 1939 r. Wspomnienia i fakty. Wyd. IV. Warszawa: Wydawnictwo „Czytelnik”, 1979.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. Kraków: Fundacja CDCN, 2006. ISBN 978-83-7188-899-1.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935–1939. Wyd. 2 poszerzone. Warszawa: Wydawnictwo Tetragon, 2021. ISBN 978-83-66687-09-7.
- Piotr Stawecki: Oficerowie dyplomowani wojska Drugiej Rzeczypospolitej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1997. ISBN 83-04-04390-4.
- Stefan Wierzyński: Zarys historji wojennej 14-go Pułku Piechoty. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1929, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.

