Mindo (parafia)
| Parafia wiejska | |
![]() Las mglisty i tereny trawiaste w okolicach Mindo | |
| Państwo | |
|---|---|
| Prowincja | |
| Kanton |
San Miguel de los Bancos |
| Siedziba | |
| Powierzchnia |
274,03 km² |
| Populacja (2022) • liczba ludności |
|
| • gęstość |
10,8 os./km² |
Położenie na mapie Ekwadoru ![]() | |
| Strona internetowa | |
Mindo – wiejska parafia (hiszp. parroquia rural) w północnym Ekwadorze, w prowincji Pichincha, jedyna parafia wiejska kantonu San Miguel de los Bancos[1][2]. Jej siedzibą jest miejscowość Mindo, położona około 80 km na północny zachód od Quito[3]. Parafia obejmuje 274,03 km²[4] i według bazy sektorowej spisu INEC z 2022 liczyła 2953 mieszkańców[5]. Mindo leży na zachodnich stokach Andów, w strefie lasów mglistych andyjskiego Chocó[6][7].
Położenie
Parafia Mindo należy do kantonu San Miguel de los Bancos w prowincji Pichincha i jest jego jedyną parafią wiejską[1][2]. Według lokalnych materiałów samorządowych jej siedziba jest położona około 80 km od Quito, a centralna część parafii leży na wysokości około 1250 m n.p.m. Cały obszar parafii obejmuje większy zakres wysokości, związany ze stokami andyjskimi i lasem ochronnym Mindo-Nambillo[3][4]. Obszar ten leży w strefie przejściowej między andyjskimi wysokościami a bardziej wilgotnymi lasami zachodniego Ekwadoru, co sprzyja dużej różnorodności siedlisk i gatunków[6][7].
W części źródeł turystycznych nazwa „Mindo” odnosi się nie tylko do samej miejscowości i parafii, ale także do szerszych okolic obejmujących lasy mgliste, rezerwaty i infrastrukturę ekoturystyczną, raczej niż do formalnej jednostki administracyjnej[8].
Administracja i demografia
Mindo jest jedyną wiejską parafią cywilną kantonu San Miguel de los Bancos[1][2]. W danych statystycznych należy odróżniać miejscowość Mindo od obejmującej ją parafii. W bazie sektorowej spisu INEC z 2022 roku kod parafii Mindo obejmuje 2953 osoby, z czego 1823 osoby przypadają na sektory tworzące samą miejscowość Mindo[5]. Parafia obejmuje 274,03 km² według parafialnego planu rozwoju i zagospodarowania terytorialnego na lata 2020–2024[4].
| Zakres | Liczba ludności |
|---|---|
| Miejscowość | 1823 |
| Parafia | 2953 |
Przyroda i ochrona środowiska
Obszar parafii Mindo stanowi część andyjskiego Chocó, uznawanego za obszar o bardzo wysokiej różnorodności biologicznej i dużym endemizmie[6][7]. Szerszy region Chocó Andino de Pichincha, położony w północno-zachodniej części prowincji Pichincha, w 2018 został wpisany na listę rezerwatów biosfery UNESCO[6].
Baza Key Biodiversity Areas ujmuje szerszy niż sama parafia obszar „Mindo and Western Slope of Pichincha Volcano” jako globalny Key Biodiversity Area (KBA, obszar kluczowy dla różnorodności biologicznej) i dawny Important Bird Area. Według karty KBA obejmuje on północno-zachodnie ekosystemy andyjskie regionu Chocó w prowincji Pichincha, ma powierzchnię około 1030 km² i rozciąga się od wysoko położonych stoków wulkanu Guagua Pichincha po niższe lasy stoków zachodnich[7].
W obrębie parafii znajduje się las ochronny Mindo-Nambillo (hiszp. Bosque Protector Mindo-Nambillo), obejmujący rozległe tereny lasu mglistego i powiązane z nimi ekosystemy[9]. Parafialny plan rozwoju podaje, że obszar ten ustanowiono decyzją ministerialną nr 118 z 12 kwietnia 1988. Według nowszej analizy przytoczonej w tym dokumencie zajmuje on 19 525 ha, z czego 44% leży w parafii Mindo[4]. Materiały turystyczne prowincji Pichincha wskazują obecność setek gatunków ptaków, licznych storczyków i kolibrów[1]. W literaturze naukowej podkreśla się, że deklaracja tego obszaru chronionego w 1988 i towarzyszący jej plan zarządzania współtworzyły instytucjonalne podstawy rozwoju turystyki opartej na przyrodzie w Mindo[10].
Znaczenie okolic Mindo dla ochrony ptaków podkreślano już w latach 90. XX wieku, a ich rozpoznawalność wzmacniały lokalne liczenia ptaków i rozwój turystyki wyspecjalizowanej w obserwacji awifauny[8]. Według relacji Audubon w jednym z liczeń Christmas Bird Count w Mindo odnotowano ponad 400 gatunków ptaków przy udziale ponad 125 osób[8].
Historia
Według lokalnych materiałów samorządowych Mindo zostało ogłoszone parafią 20 maja 1861[9]. Materiały GAD Parroquial de Mindo wiążą wcześniejszą historię obszaru z prekolumbijską kulturą Yumbo i dawnymi szlakami wymiany między wyżynami a zachodnią częścią kraju[9].
W XX wieku lokalna gospodarka była oparta głównie na rolnictwie, eksploatacji drewna i hodowli, ale z czasem coraz większe znaczenie zaczęła mieć ochrona środowiska oraz turystyka przyrodnicza[9]. Utworzenie Bosque Protector Mindo-Nambillo w 1988 stało się jednym z ważnych punktów zwrotnych dla rozwoju Mindo jako ośrodka ekoturystycznego[9].
Zalles (2018) opisuje Mindo jako przykład miejscowości, w której turystyka przyrodnicza wpływała na decyzje o użytkowaniu ziemi. Autor wiąże ten proces z ochroną Bosque Protector Mindo-Nambillo i lokalną agendą konserwatorską[10].
Turystyka i gospodarka
Według materiałów samorządowych oraz badań Zallesa turystyka przyrodnicza od lat 90. XX wieku stała się istotnym elementem lokalnej gospodarki[9][10]. Materiały samorządowe i turystyczne przedstawiają Mindo jako ośrodek turystyki przyrodniczej w prowincji Pichincha, przyciągający zarówno turystów krajowych, jak i zagranicznych[1][8]. Oprócz obserwacji ptaków popularne są tam m.in. piesze wycieczki, tubing, czyli spływy na dętkach, oraz inne formy turystyki przygodowej[1].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Parroquia Mindo [online], Pichincha es turismo [dostęp 2026-04-21] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-09] (hiszp.).
- 1 2 3 San Miguel de los Bancos. Fascículo censal del cantón [online], Instituto Nacional de Estadística y Censos [dostęp 2026-06-05] [zarchiwizowane z adresu 2025-05-31] (hiszp.).
- 1 2 Datos Generales [online], GAD Parroquial de Mindo [dostęp 2026-04-21] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-12] (hiszp.).
- 1 2 3 4 Actualización del Plan de Desarrollo y Ordenamiento Territorial de la Parroquia de Mindo 2020-2024 [online], Gobierno Autónomo Descentralizado Parroquial de Mindo, 2021, s. 14, 54, 74, 142 [dostęp 2026-05-25] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-12] (hiszp.).
- 1 2 VIII Censo de Población y VII de Vivienda 2022; baza sektorowa (pakiet BDD_CPV2022_SECT_CSV.zip, plik CPV_2022_Poblacion_Sector.csv) [online], Instituto Nacional de Estadística y Censos [dostęp 2026-05-31] [zarchiwizowane z adresu 2026-01-07] (hiszp.).
- 1 2 3 4 Chocó Andino de Pichincha [online], UNESCO [dostęp 2026-04-21] [zarchiwizowane z adresu 2025-10-16] (ang.).
- 1 2 3 4 Mindo and Western Slope of Pichincha Volcano (14639) [online], Key Biodiversity Areas [dostęp 2026-05-31] [zarchiwizowane z adresu 2025-04-06] (ang.).
- 1 2 3 4 Greg Butcher, Christmas Bird Counting in Mindo, Ecuador [online], Audubon, 9 stycznia 2011 [dostęp 2026-04-21] [zarchiwizowane z adresu 2021-06-12] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 Historia de la Parroquia [online], GAD Parroquial de Mindo [dostęp 2026-04-21] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-12] (hiszp.).
- 1 2 3 Jorje Ignacio Zalles, Turismo basado en naturaleza y conservación biológica: decisiones de uso de suelo en Mindo, „Letras Verdes. Revista Latinoamericana de Estudios Socioambientales” (23), 2018, s. 178–198, DOI: 10.17141/letrasverdes.23.2018.2861 [dostęp 2026-04-21] [zarchiwizowane z adresu 2020-07-25] (hiszp.).

