Misecznica proszkowata
 | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj | |
| Gatunek |
misecznica proszkowata |
| Nazwa systematyczna | |
| Lecanora conizaeoides (Nyl. ex Cromb.) S.Y. Kondr., Lőkös & Farkas J. Bot. 23: 195 (Londyn, 1885) | |
Misecznica proszkowata, m. bezplechowa, m.mączysta (Straminella conizaeoides (Nyl. ex Cromb.) S.Y. Kondr., Lőkös & Farkas) – gatunek grzybów z rodziny misecznicowatych (Lecanoraceae)[1]. Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do porostów[2].
Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Lecanora, Lecanoraceae, Lecanorales, Lecanoromycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi[1].
Po raz pierwszy opisali go w 1855 r. William Nylander i James Mascall Morrison Crombie, nadając mu nazwę Lecanora conizaeoides. W 2019 r. Sergei Yakovlevich Kondratjuk, László Lőkös i Edit Farkas przenieśli go do rodzaju Straminella[1]. Synonimy nazwy naukowej[3]:
- Lecanora conizaea var. conizaeoides (Nyl. ex Cromb.) A.L. Sm. 1921
- Lecanora conizaeoides Nyl. ex Cromb. 1885
- Lecanora farinaria var. conizaeoides (Nyl. ex Cromb.) A.L. Sm. 1918
Nazwy polskie według Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist[4] oraz Wiesława Fałtynowicza[2]. Są niespójne z nazwą naukową[1].
Morfologia
Ma cienką lub grubą plechę skorupiastą. Może ona być gładka, ziarenkowata, proszkowata, pokryta gruzełkami lub brodawkami. Ma barwę szarozieloną, białozielonawą, jasnozieloną, czasami (rzadko) brunatnozieloną. Znajdują się w niej glony protokokkoidalne. Przeważnie licznie występują lekanorowe apotecja, w skupiskach lub w rozproszeniu. Mają średnicę 0,4–1 mm, kształt kolisty lub nieregularnie tępo kanciasty. Brzeżek plechowy jest trwały, tej samej barwy co plecha, cienki lub średnio gruby, gładki lub pokryty urwistkami i często powyginany[5].
Hymenium ma grubość 45–70 μm i jest bezbarwne. Jednokomórkowe i cienkościenne zarodniki mają rozmiar 10–14 × 4–6 μm, są elipsoidalne i bezbarwne[5].
Reakcje barwne: Pd+ czerwony, K– [5]. Kwasy porostowe: kwas fumarioprotocetrariowy, kwas usninowy[6].
Występowanie i siedlisko
Misecznica proszkowata jest szeroko rozprzestrzeniona w Ameryce Północnej i Europie, poza tymi regionami podano jeszcze jej występowanie w Korei i Australii[7]. Jej zasięg występowania ciągnie się od Meksyku po Arktykę[6]. W Polsce jest pospolita na terenie całego kraju. Rośnie najczęściej na korze drzew, zarówno liściastych, jak i szpilkowych, a także na drewnie[5].
Jest gatunkiem wskaźnikowym używanym przy określaniu czystości powietrza (w skali porostowej[5]).
Przypisy
- 1 2 3 4 Index Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
- 1 2 Wiesław Fałtynowicz, Krytyczna lista porostów i grzybów naporostowych Polski, Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2003, s. 148, ISBN 83-89648-06-7.
- ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2014-04-25] (ang.).
- ↑ Wiesław Fałtynowicz i inni, Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2024, s. 251–252, ISBN 978-83-62975-47-1 (ang.).
- 1 2 3 4 5 Hanna Wójciak, Porosty, mszaki, paprotniki, Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2010, s. 23, 112, ISBN 978-83-7073-552-4.
- 1 2 Lecanora conizaeoides [online], Consortium of North American Lichen Herbaria [dostęp 2016-04-16] (ang.).
- ↑ Discover Life Maps [online] [dostęp 2014-08-18].