Niedermünster

Niedermünster
	; Fasada kościoła klasztornego
Państwo	Niemcy
Kraj związkowy	Bawaria
Miejscowość	Ratyzbona
Kościół	rzymskokatolicki
Rodzaj klasztoru	Opactwo
Właściciel	Kanoniczki regularne
Styl	romanizm, barok
Data budowy	VIII wiek
Data zamknięcia	1803
	Położenie na mapie Bawarii Niedermünster
	Położenie na mapie Niemiec Niedermünster
	49°01′11″N 12°06′03″E/49,019722 12,100833

Opactwo Niedermünster (niem. Stift Niedermünster) – dawne opactwo kanoniczek regularnych znajdujące się w niemieckim mieście Ratyzbona.

Historia

W III i IV wieku p.n.e na terenie dzisiejszego kompleksu klasztornego wznosiły się rzymskie budowle wojskowe. Około 700 roku wzniesiono tu kamienny, jednonawowy kościół, będący własnością rodu Agilolfingów. Świątynia mogła być pierwszą katedrą diecezji Ratyzbony, tu też pochowano bpa Erharda, czczonego w Kościele katolickim jako świętego. Pod koniec VIII wieku, na zlecenie księcia Tassilona III, wzniesiono tu nową kolegiatę. Pierwsza wzmianka o kapitule pochodzi z lat 889–891. Około 950 roku książę Henryk I Ludolfing ufundował budowę bazyliki kolumnowej, o rozmiarach zbliżonych do dzisiejszego kościoła. Henryk zmarł w 955 roku, a jego szczątki złożono w bazylice. Wdowa po nim, księżna Judyta, wstąpiła do wspólnoty jako kanoniczka, i tu też w 987 roku została pochowana. 20 listopada 1002 klasztor uzyskał królewską opiekę, prawo do samodzielnego wyboru opatki i od tej pory podlegał bezpośrednio władzy cesarskiej. Opatki klasztoru zasiadały na tzw. ławie prałatów Sejmu Rzeszy. Kompleks klasztorny został przebudowany w XVII i XVIII wieku^[1].

Opactwo rozwiązano w okresie sekularyzacji w 1803 roku. W 1821 roku przeniesiono tu siedzibę parafii św. Ulryka, a dawne zabudowania klasztorne przekształcono w rezydencję biskupów Ratyzbony^[1]. W 1980 roku w dawnej kolegiacie zainstalowano 33-głosowe organy autorstwa monachijskiego organmistrza Guido Nenningera. Przy ich budowie ponownie wykorzystano 16 głosów z poprzedniego instrumentu, wykonanego w 1895 roku przez warsztat Binder&Siemann. Wmontowano je w zachowaną, barokową szafę organową z 1757 roku^[2]. W dawnym kompleksie klasztornym, poza kurią diecezjalną, funkcjonuje żeńska uczelnia Mädchenrealschule Niedermünster^[3].