Ninia hudsoni

Ninia hudsoni[1]
H. Parker, 1940
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

zauropsydy

Podgromada

diapsydy

Rząd

łuskonośne

Podrząd

węże

Infrarząd

Alethinophidia

Nadrodzina

Colubroidea

Rodzina

połozowate

Podrodzina

ślimaczarze

Rodzaj

Ninia

Gatunek

Ninia hudsoni

Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]

Ninia hudsoni – gatunek węża z podrodziny ślimaczarzy (Dipsadinae) w rodzinie połozowatych (Colubridae). Występuje w dużej części dorzecza Amazonki w Ameryce Południowej. Prowadzi naziemny tryb życia.

Systematyka

Takson ten po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1940 roku angielski zoolog i ornitolog Hampton Wildman Parker na łamach „The Annals and magazine of natural history”. Autor nadał wężowi nazwę Ninia hudsoni[3][4]. Jako miejsce typowe podał New River, Gujana Brytyjska. Holotyp BMNH[a] 1939.1.19. to samiec odłowiony przez C.A. Hudsona[5]. Nie wyróżnia się podgatunków[1][4].

Etymologia

  • Ninia: etymologia nieznana, autorzy nie wyjaśnili znaczenia nazwy rodzajowej[6].
  • hudsoni – od nazwiska C.A. Hudsona – pracującego dla Muzeum Historii Naturalnej w Londynie kolekcjonera okazów owadów i gadów[4].

Morfologia

Jest to mały wąż o małej głowie niewiele szerszej od szyi. Gatunek ten charakteryzuje się czarnym lub ciemnoszarym grzbietem, białym lub kremowym brzuchem oraz wyraźnym białym pasem na karku, który może obejmować część łusek ciemieniowych i czołowych. Spotyka się osobniki z albinizmem, o różowo-kremowym ubarwieniu grzbietu i pyska, białym brzuchu i czerwonych oczach[7]. Osobniki N. hudsoni są największe wśród południowoamerykańskich węży z rodzaju Ninia. Może być mylony z Atractus occipitoalbus, jednak różni się od niego ciemnym brzuchem[8][7].

Wymiary[7][8]:

Samiec Samica
Długość całkowita (mm) 494 427
Długość SVL[b] (mm) --- 338
Tarczki podogonowe 60–72 60–72

Występowanie

Ninia hudsoni zamieszkuje lasy tropikalne w Brazylii, Kolumbii, Ekwadorze, Gujanie i Peru, głównie wzdłuż północnej, zachodniej i południowej krawędzi Amazonii. W Ekwadorze występuje w prowincjach Napo, Pastaza, Orellana i Sucumbíos[7].

Ekologia i zachowanie

Ninia hudsoni jest wężem naziemnym, prowadzącym nocny, a okazjonalnie dzienny i zmierzchowy tryb życia. Zamieszkuje zarówno lasy deszczowe, jak i przekształcone przez człowieka środowiska takie jak plantacje, pastwiska czy ogrody. Dieta oraz cykl rozrodczy tego gatunku nie zostały zbadane. Jednak uważa się, że jego dieta jest podobna do innych przedstawicieli rodzaju Ninia i składa się ze ślimaków, dżdżownic i pijawek. Uważany jest za węża niejadowitego. Stwierdzono, że pada łupem innych węży np. Micrurus ortoni czy Clelia clelia[8][7].

Status zagrożenia

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN Ninia hudsoni jest klasyfikowany jako gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern). Liczebność i trend populacji nie są określone. Gatunek jest opisywany jako rzadki[2].

Uwagi

  1. ↑ BMNH – British Museum of Natural History, obecnie NHMUK Natural History Museum, Londyn[9].
  2. ↑ SVL – ang. Snout–vent length – odległość od przodu głowy do odbytu.

Przypisy

  1. 1 2 Ninia hudsoni, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2025-05-24] (ang.).
  2. 1 2 Ninia hudsoni, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2025-05-24] (ang.).
  3. ↑ Parker H.W., Undescribed Anatomical Structures and new Species of Reptiles and Amphibians, „Annals and Magazine of Natural History, Eleventh Series”, 5, 1940, s. 257–274, DOI: 10.1080/00222934008527045 (ang.).
  4. 1 2 3 P. Uetz & J. Hallermann, Ninia hudsoni, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-05-24] (ang.).
  5. ↑ Van Wallach, Kenneth L. Williams, Jeff Boundy: Snakes of the World: A Catalogue of Living and Extinct Species. Boca Raton: Taylor and Francis, CRC Press, 2014, s. 342. ISBN 978-1-4822-0848-1. (ang.).
  6. ↑ S.F. Baird & Ch.F. Girard: Catalogue of North American reptiles in the Museum of the Smithsonian institution. Cz. 1: Serpents. Washington: Smithsonian Institution, 1853, s. 49. (ang.).
  7. 1 2 3 4 5 G. Pazmiño-Otamendi, Ninia hudsoni, [w:] Reptiles del Ecuador. Version 2022.0. (red. Torres-Carvajal, O., Pazmiño-Otamendi, G., Ayala-Varela, F. y Salazar-Valenzuela, D), Quito: Museo de Zoología, Pontificia Universidad Católica del Ecuador, 2020 (hiszp.).
  8. 1 2 3 T. Angarita-Sierra & A. Arteaga, Amazon Coffee-Snake (Ninia hudsoni), [w:] Reptiles of Ecuador: Life in the middle of the world. (red. Arteaga A, Bustamante L, Vieira J), 2024, DOI: 10.47051/VPHQ3960 [dostęp 2025-05-23] (ang.).
  9. Mark Henry Sabaj, Codes for Natural History Collections in Ichthyology and Herpetology, „Copeia”, 108 (3), 2020, s. 593–669, DOI: 10.1643/ASIHCODONS2020 (ang.).