Nitrazolam
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| Ogólne informacje | |||||||||||||||||
| Charakterystyka fizyczna | |||||||||||||||||
| krystaliczne ciało stałe[1], żółte ciało stałe[2] | |||||||||||||||||
| Wzór Hilla |
C17H13N5O2 | ||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Masa molowa |
319.32 g/mol | ||||||||||||||||
| Identyfikacja | |||||||||||||||||
| Numer CAS | |||||||||||||||||
| PubChem | |||||||||||||||||
| DrugBank | |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) | |||||||||||||||||
Nitrazolam – związek organiczny będący klasyfikowany jako nowa benzodiazepina zbliżona strukturalnie do alprazolamu[2] i mająca działanie nasenne oraz anksjolityczne (przeciwlękowe)[6].
Synteza
Jednym ze sposobów zsyntetyzowania nitrazolamu jest ogrzewanie (temperatura wrzenia) przez 1,5 godziny mieszaniny 1,3-dihydro-7-nitro-5-fenylo-2H-1,4-benzodiazepino-2-tionu, hydrazydu kwasu octowego i 1-butanolu, jednocześnie przepuszczając ją przez strumień azotu. Produkt należy zagęścić próżniowo oraz zawiesić w wodzie, a następnie wyekstrahować chlorkiem metylenu. Ważne jest późniejsze wysuszenie nad bezwodnym węglanem potasu oraz ponowne zagęszczenie próżniowe. W kolejnym etapie reakcji przeprowadza się chromatografię na żelu krzemionkowym w obecności 2% trietyloaminy, 3% metanolu, 95% octanu etylu (objętościowo). Ostatnim etapem jest krystalizacja do nitrazolamu[4].
Metabolizm
Nitrazolam ulega metabolizmowi wątrobowemu oraz monohydroksylacji i redukcji grupy nitrowej in vitro[7], a także acetylacji wątrobowej przy udziale N-acetylotransferazy[6]. Niektóre podania wskazują, że stosowanie nitrazolamu wśród pacjentów niesie ze sobą duże ryzyko wystąpienia działań niepożądanych[8], takich jak suchość w ustach[6], a nawet śmierć[2].
Uzależnienie
Według podziału substancji uzależniających wg komitetu ekspertów WHO, uzależnienie od nitrazolamu ma typ barbituranowo-alkoholowy, co oznacza, że:
- występuje wyraźna zależność psychiczna oraz fizyczna, nieznaczna tolerancja oraz zespół abstynencyjny
- do identyfikacji wykorzystuje się metody chromatograficzne, takie jak: HPLC, GC, TLC, oraz immunoenzymatyczne: FPIA, EMIT, PTI
- we krwi notuje się poziomy oscylujące wokół kilkuset nanogramów[6].
Przypisy
- 1 2 https://cdn.caymanchem.com/cdn/seawolf/msds/22620m.pdf.
- 1 2 3 https://www.cfsre.org/images/monographs/Nitrazolam_121918_NMSLabs_Report.pdf.
- ↑ https://www.policija.si/apps/nfl_response_web/0_Analytical_Reports_final/Nitrazolam-ID-1452-16_rpt100816.pdf.
- 1 2 https://patents.google.com/patent/US3987052A/en.
- ↑ Nitrazolam [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: PH004350 [dostęp 2025-02-08].
- 1 2 3 4 praca zbiorowa, Podstawy farmakologii klinicznej, alergie, interakcje leków oraz wybrane problemy w stomatologii, ., Anna Jabłecka, Tadeusz F. Krzemiński (red.), 2005, s. 22, 72, 125, 180, ISBN 83-89309-57-2 [dostęp 2025-07-16].
- ↑ Bjoern Moosmann, Philippe Bisel, Florian Franz, Laura M. Huppertz, Volker Auwärter, Characterization and in vitro phase I microsomal metabolism of designer benzodiazepines – an update comprising adinazolam, cloniprazepam, fonazepam, 3-hydroxyphenazepam, metizolam and nitrazolam, „Journal of mass spectrometry: JMS”, 51 (11), 2016, s. 1080–1089, DOI: 10.1002/jms.3840, ISSN 1096-9888, PMID: 27535017 [dostęp 2025-02-08].
- ↑ Geraldine Dowling i inni, An approach to shortening the timeframe between the emergence of new compounds on the drugs market and the availability of reference standards: The microscale syntheses of nitrazolam and clonazolam for use as reference materials, utilizing polymer-supported reagents, „Drug Testing and Analysis”, 2018, DOI: 10.1002/dta.2383, ISSN 1942-7611, PMID: 29542872 [dostęp 2025-07-16].