Nostr

Nostr (skrót od „Notes and Other Stuff Transmited by Relays”) – protokół sieciowy umożliwiający tworzenie zdecentralizowanych, rozproszonych sieci społecznościowych. Protokół zapewnia decentralizację dzięki temu, że użytkownicy publikują treści powiązane z kryptograficznym kluczem publicznym na różnych „transmiterach” – serwerach WebSocket, które przechowują i rozpowszechniają posty otrzymane od użytkowników. Posty są podpisywane elektronicznie i odporne na cenzurę[1]. Tożsamość ich autorów jest kluczem publicznym i nie jest powiązana z konkretnym serwerem ani nazwą domeny. Ze względu na możliwość szybkiego i dyskretnego zakładania kont oraz publikowania wpisów na niezależnych transmiterach, Nostr może bardzo łatwo rozprzestrzeniać spam, jeśli nie zostanie poddany kontroli[2].

Protokół Nostr został po raz pierwszy opracowany w 2020 roku przez brazylijskiego programistę open source znanego pod pseudonimem „fiatjaf” w odpowiedzi na dostrzegane problemy związane z moderacją na Twitterze, a także na techniczne i kulturowe rozbieżności z innymi protokołami, takimi jak ActivityPub i Secure Scuttlebutt[3]. W 2024 roku, w artykule poświęconym finansowaniu projektu, serwis Business Insider twierdził, że zidentyfikował fiatjafa i znalazł dwie strony internetowe opublikowane wcześniej przez tę osobę w celu rozpowszechniania dzieł Olavo de Carvalho, skrajnie prawicowego teoretyka spiskowego[4].

Nostr jest otwartym standardem, a większość aplikacji innych twórców, które korzystają z Nostr, jest bezpłatna i oparta na otwartym oprogramowaniu[5]. Dane w protokole Nostr są przechowywane w obiektach JSON zwanych „Events”, które stanowią jedyny rodzaj obiektów w tym protokole. Użytkownicy są identyfikowani za pomocą klucza publicznego, oznaczonego jako klucz „npub”. Różne rozszerzenia protokołu Nostr nazywane są możliwościami implementacji Nostr (NIP)[6]. Jedno z tych rozszerzeń zapewnia integrację z Lightning Network, oddzielnym protokołem płatności działającym w sieci Bitcoin, umożliwiającym wysyłanie i żądanie niewielkich płatności (nazywanych „Zapami”) między użytkownikami Nostr[7].

Jack Dorsey, jeden z założycieli Twittera, wspiera rozwój Nostr[8].

Zobacz też

  • ActivityPub – zdecentralizowany protokół sieci społecznościowych
  • Mastodon — oprogramowanie do prowadzenia samodzielnie hostowanych serwisów społecznościowych

Przypisy

  1. ↑ nostr - Notes and Other Stuff Transmitted by Relays, nostr-protocol, 2 maja 2026 [dostęp 2026-05-03].
  2. ↑ Sarah Perez, The 'vote Trump' spam that hit Bluesky in May came from decentralized rival Nostr [online], TechCrunch, 21 maja 2024 [dostęp 2026-05-06] (ang.).
  3. ↑ Katherine Long, Meet @Fiatjaf, The Mysterious Nostr Creator Who Has Lured 18 Million Users And $5 Million From Jack Dorsey [online], Business Insider [dostęp 2026-05-03] (ang.).
  4. ↑ Katherine Long, Jack Dorsey gave $10 million to a project run by an anonymous dev — who turned out to be a follower of a fascist 'guru' [online], Business Insider [dostęp 2026-05-03] (ang.).
  5. ↑ Protokół Nostr | Nostr [online], nostr.com.pl [dostęp 2026-05-03].
  6. ↑ l, nips/01.md at master · nostr-protocol/nips [online], GitHub [dostęp 2026-05-03] (ang.).
  7. ↑ What are Zaps? [online], Nostr.how [dostęp 2026-05-03] (ang.).
  8. ↑ Jack Dorsey explains his new obsession. Politico, 2023-10-04.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.