Olderman
Olderman (niem. Fuchsmajor, od niem. Fuchs, „lis”, „nowicjusz”)[1][2] – stanowisko w korporacji akademickiej, zwierzchnik i opiekun fuksów[3]. Zadaniem oldermana jest przygotowanie fuksów do przejścia na wyższy poziom w hierarchii członków korporacji i zostania barwiarzami[3]. W trakcie specjalnych spotkań zwanych fuksówkami zapoznaje kandydatów z historią, prawami i obyczajami stowarzyszenia, tzw. uzusami[3][4]. Stanowisko oldermana jest uznawane w korporacjach za zaszczytne i wymagające[3].
W korporacji Konwent Polonia olderman jest mistrzem ceremonii na komerszach, strażnikiem praw, prokuratorem i gospodarzem siedziby korporacji, tzw. kwatery; w oficjalnych okolicznościach ma prawo noszenia specjalnej szabli oldermańskiej[5]. Do 1908 był nazywany „oberfuksem”[5]. W niektórych korporacjach funkcjonowało również określenie „brandfuks”[4].
Inne nazwy oldermana w polskich korporacjach akademickich: starosta (K! Respublica, Magna Polonia Vratislaviensis)[3], wojewoda (K! Jagiellonia)[4]. W Niemczech stosowana jest nazwa Fuchsmajor[1].
W 1936 ukazał się we Lwowie Podręcznik Oldermana, opublikowany nakładem korporacji Slavia[4].
Przypisy
- 1 2 Oskar Masing: Niederdeutsche Elemente in der Umgangssprache der baltischen Deutschen. Riga: 1926, s. 73. [dostęp 2025-06-25]. (niem.).
- ↑ W. Doroszewski (red.), fuks, [w:] Słownik języka polskiego [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2025-06-25].
- 1 2 3 4 5 Słownik (hasło „olderman”). Korporacja Akademicka Arkonia. [dostęp 2025-06-18].
- 1 2 3 4 Patryk Tomaszewski: Polskie korporacje akademickie w latach 1918–1939. Struktury, myśl polityczna, działalność. Toruń: 2011, s. 50 (przypis 79), 53, 157 (przypis 55). ISBN 978-83-928698-3-2. [dostęp 2025-06-25].
- 1 2 Mały słownik konwentowy (hasło „olderman”). Konwent Polonia. [dostęp 2025-06-18].