Olstro
Olstro (od niem. Holster[1], lm olstra) – skórzany futerał na pistolet kawaleryjski troczony do przedniej części siodła.
Opis i wykorzystanie
Sztywny futerał tego rodzaju wprowadzono w XVI wieku w Niemczech po uzbrojeniu jazdy (rajtaria, kirasjerzy) w krótką broń palną[2], dla zwiększenia swobody ruchów jeźdźca wyposażonego dotąd w ciężkie i duże pistolety zatknięte za pasem bądź w futerałach lub na hakach przymocowanych do pasa. Olstro składało się z podłużnej tulei nakrywanej kapą, często ozdobną i czasem mieszczącą niewielką płaską kaletkę (taszkę). Nierzadko jednak było otwarte od góry, z częścią dolną wzmacnianą metalowym okuciem.
Z reguły do przedniego łęku siodła przytraczano dwa futerały po obu bokach wierzchowca[3], dlatego później określenia tego używano najczęściej w liczbie mnogiej. Wśród pistoletów olstrowych charakterystyczną bronią o konstrukcji specjalnie przystosowanej do tego futerału był stosowany przez rajtarię puffer. W przypadku posiadania tylko jednego pistoletu, z drugiego olstra korzystano do przechowywania drobnych przedmiotów[4].
Olstra szybko rozpowszechniły się w różnych rodzajach kawalerii jako stały element wojskowego rzędu końskiego i podobnie jak inne jego części, miewały charakter bardzo ozdobny, na przykład tureckie tejsaki czy olstra husarii. Na wschodzie czasem używano ich też w wyposażeniu pieszych, zawieszane na pasie do noszenia 1–2 pistoletów[5].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Słownik wyrazów obcych PWN. Warszawa: PWN, 1991, s. 612.
- ↑ Mała encyklopedia wojskowa, dz. cyt., t. 2, s. 522.
- ↑ Regulamin exercerunku kawaleryi narodowej z 1786 roku zalecał, by przypinać je tak, ażeby „płazem a nie grzbietem” do konia przylegały (Włodzimierz Kwaśniewicz: 1000 słów o dawnej broni palnej. Warszawa: Wydawnictwo MON, 1987, s. 114).
- ↑ Encyklopedia wojskowa, dz. cyt., t. 2, s. 58.
- ↑ Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski jun.: Słownik uzbrojenia historycznego, dz. cyt., s. 153.
Bibliografia
- Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski jun.: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2010, s. 84, 153
- Encyklopedia wojskowa. Dowódcy i ich armie, historia wojen i bitew, technika wojskowa. T. 2 (N–Ż). Warszawa: Wydawnictwo Bellona / Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007, s. 58
- Mała encyklopedia wojskowa. T. 2 (K-Q). Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1970, s. 522