Omonadus bifasciatus

Omonadus bifasciatus – gatunek chrząszcza z rodziny nakwiatkowatych i podrodziny Anthicinae. Zamieszkuje Europę, Maghreb oraz zachodnią i środkową część Azji.

Gatunek ten został opisany po raz pierwszy w 1792 roku przez Pietra Rossiego pod nazwą Notoxus bifasciatus^[1][2].

Chrząszcz o ciele długości od 2,5 do 3 mm, z wierzchu porośniętym krótkim, przylegającym i rzadkim owłosieniem oraz długimi, prostopadle odstającymi, rzadko rozmieszczonymi szczecinkami. Ubarwienie ma czarnobrunatne do brunatnego z czerwonawymi: nasadą przedplecza i udami oraz brunatnożółtymi: podstawami czułków, goleniami i stopami. Na pokrywach widnieją dwie poprzeczne przepaski barwy żółtej, które mogą być rozdzielone na cztery plamy. Ponadto szew pokryw niekiedy ma czerwonawe zabarwienie. Głowa jest niemal równomiernie punktowana, z tyłu prosta z wklęśnięciem pośrodku. Płaskie oczy mają średnicę wyraźnie mniejszą niż długość skroni. Węższe od głowy przedplecze słabo zwęża się ku tyłowi. Punktowanie na pokrywach jest silniejsze niż na przedpleczu i głowie^[3].

Owad ten prowadzi skryty tryb życia^[4]. Zasiedla skraje lasów, pobrzeża wód, pola i ogrody, gdzie bytuje w martwej materii organicznej np. w pryzmach kompostowych, wiązkach chrustu, wyschniętych odchodach owiec i bydła, skoszonym zbożu, balotach słomy, pod wypielonymi chwastami i napływkami^[4][5]. Preferuje materiał przerośnięty grzybnią. Imagines spotyka się od marca do września. Aktywne są o zmierzchu i nocą. Polują na roztocze i mszyce^[4].

Gatunek zachodniopalearktyczny^[3], w Europie stwierdzony został w Portugalii, Hiszpanii, Francji, Wielkiej Brytanii (Anglia^[5]), Niemczech, Szwajcarii, Austrii, Włoszech, na Malcie, w Danii, południowej Szwecji, Polsce, Czechach, Słowacji, na Węgrzech, Ukrainie, w Chorwacji, Bośni i Hercegowinie, Rumunii, Bułgarii, Macedonii Północnej, Grecji, europejskiej części Turcji i na południu europejskiej części Rosji^[1].

W Polsce stwierdzony został trzykrotnie: w 1885 na terenie obecnej Warszawy, w 1918 na Roztoczu i w 2018 na Pojezierzu Mazurskim^[4]. W 2002 umieszczony został na Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych w Polsce z kategorią DD (niedostateczne dane)^[6]. W Niemczech, gdzie znany jest z około 30 stanowisk, umieszczony został na Czerwonej liście jako gatunek o wysokim ryzyku (kategoria druga)^[7][4].

W Afryce Północnej podawany jest z Maroka, Algierii i Tunezji. W Azji podawany jest z anatolijskiej części Turcji, Libanu, Izraela, Gruzji, Armenii, Azerbejdżanu, Kazachstanu, Turkmenistanu, Uzbekistanu, Tadżykistanu, Kirgistanu, Iranu i Afganistanu^[1]. Wg części źródeł notowany jest także z Syberii^[5].