Opactwo Gandersheim

Opactwo Gandersheim
Stift Gandersheim
Ilustracja
Widok na kolegiatę z południowego zachodu
Państwo

 Niemcy

Kraj związkowy

 Dolna Saksonia

Miejscowość

Bad Gandersheim

Obiekty sakralne
Kolegiata

śś. Anastazego i Innocentego

Data budowy

852

Data zamknięcia

1810

Położenie na mapie Dolnej Saksonii
Mapa konturowa Dolnej Saksonii, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Opactwo Gandersheim”
Położenie na mapie Niemiec
Mapa konturowa Niemiec, w centrum znajduje się punkt z opisem „Opactwo Gandersheim”
Ziemia51°52′13″N 10°01′35″E/51,870278 10,026389
Strona internetowa

Opactwo Gandersheim (niem. Stift Gandersheim) – dawne opactwo kanoniczek znajdujące się w niemieckim mieście Bad Gandersheim. Częścią kompleksu jest romańska kolegiata śś. Anastazego i Innocentego, należąca do parafii ewangelicko-luterańskiej, zwyczajowo zwana również katedrą (niem. Gandersheimer Dom)[1].

Historia

Klasztor został założony w 852 roku przez Ludolfa, księcia Saksonii Wschodniej, i jego żonę, Odę. Uzyskał godność opactwa cesarskiego[2]. W 856 roku rozpoczęto budowę kolegiaty[3], którą 1 listopada 881 konsekrował biskup Hildesheimu Wigbert[4]. W 990 roku cesarzowa Teofano nadała placówce prawa targowe, celne i mennicze, dając podwaliny pod powstanie miasta Bad Gandersheim[2]. Istniejącą do dziś romańską świątynię wzniesiono w XII wieku, a w XIV i XV wieku dostawiono do niej gotyckie kaplice boczne[3].

W 1542 roku klasztor został zajęty przez wojska związku szmalkaldzkiego, który siłą wprowadził w nim reformację, mimo sprzeciwu kanoniczek. Dopiero po śmierci ksieni Margarete von Chlum w 1589 roku opactwo stało się całkowicie protestanckie[4]. Za kadencji ksieni Ernestyny Antonii von Sachsen-Meiningen w latach 1713–1766 wzniesiono barokowe skrzydła klasztorne z bogato zdobioną salą cesarską. Opactwo zlikwidowano w roku 1810[2].

Kolegiata

Główną częścią kompleksu jest romańska kolegiata. Jest to trójnawowa świątynia, o układzie bazylikowym. Fasada ma formę dwuwieżowego westwerku. Prezbiterium zakończone jest absydą, od korpusu nawowego oddziela je transept. Do 1570 roku znajdowało się tam lektorium. Wnętrze świątyni wyremontowano w latach 1848–1850[5]. W skład wyposażenia kościoła wchodzą[3][4][5][6]:

  1. XIII-wieczny portret księcia Ludolfa,
  2. średniowieczne ołtarze: Mariacki i Trzech Króli,
  3. dzwon Nicolaus z 1513 roku,
  4. marmurowy sarkofag ksieni Ernestyny Antonii von Sachsen-Meiningen z XVIII wieku,
  5. witraż kanoniczki Hrotsvithy z 1973 roku,
  6. organy wykonane przez przedsiębiorstwo Muhleisen ze Strasburga w 2000 roku.

Galeria

Przypisy

  1. ↑ Willkommen | Evangelisch-lutherische Stiftskirchengemeinde Bad Gandersheim [online], www.stiftskirchengemeinde.de [dostęp 2025-12-13] (niem.).
  2. 1 2 3 Stadt Bad Gandersheim, Stadtgeschichte [online], Stadt Bad Gandersheim [dostęp 2025-12-13] (niem.).
  3. 1 2 3 Stadt Bad Gandersheim [online], www.bad-gandersheim.de [dostęp 2025-12-13].
  4. 1 2 3 Reichsstift Gandersheim [online], www.landesgeschichte.uni-goettingen.de [dostęp 2025-12-13].
  5. 1 2 Deutsche Inschriften Online: 3. Baugeschichtliche und sakraltopographische Einordnung der Inschriftenstandorte [online], www.inschriften.net [dostęp 2025-12-13].
  6. ↑ Bad Gandersheim, Stiftskirche – Organ index, die freie Orgeldatenbank [online], organindex.de [dostęp 2025-12-15] (niem.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.