Orliczek bezostrogowy

Orliczek bezostrogowy
	; Semiaquilegia adoxoides
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	jaskropodobne
Rząd	jaskrowce
Rodzina	jaskrowate
Rodzaj	orliczek
Gatunek	orliczek bezostrogowy
	Nazwa systematyczna
	Semiaquilegia adoxoides (DC.) Makino; Bot. Mag. (Tokyo) 16: 119 (1902)
Synonimy
	Aquilegia adoxoides (DC.) Ohwi; Enemion leveilleanum (Nakai) Nakai; Isopyrum adoxoides DC.; Isopyrum capnoides Fisch. ex DC.; Isopyrum japonicum Siebold & Zucc.; Isopyrum leveilleanum Nakai; Isopyrum tuberosum H.Lév.; Semiaquilegia dauciformis D.Q.Wang; Semiaquilegia leveilleana Nakai;
	Aquilegia adoxoides (DC.) Ohwi; Enemion leveilleanum (Nakai) Nakai; Isopyrum adoxoides DC.; Isopyrum capnoides Fisch. ex DC.; Isopyrum japonicum Siebold & Zucc.; Isopyrum leveilleanum Nakai; Isopyrum tuberosum H.Lév.; Semiaquilegia dauciformis D.Q.Wang; Semiaquilegia leveilleana Nakai;

Orliczek bezostrogowy^[4] (Semiaquilegia adoxoides) – gatunek roślin reprezentujący monotypowy^[3]^[5] rodzaj Semiaquilegia należący do rodziny jaskrowatych. Występuje w Chinach, Korei i Japonii^[5]. Rośnie w lasach i na przydrożach, kwitnie wczesną wiosną – od marca do kwietnia^[6].

Morfologia

Pokrój: Byliny z czarnobrązowymi bulwami na korzeniach osiągającymi 2 cm długości i 6 mm średnicy. Na powierzchni z 1–5 rozgałęzionymi łodygami osiągającymi do 32 cm wysokości. Łodygi z nielicznymi białawymi włoskami^[6].
Liście: Odziomkowe i łodygowe, ogonkowe (łodygowe na krótkich ogonkach), blaszki w zarysie jajowate, okrągławe do nerkowatych, trójdzielnie podzielone^[5]^[6].
Kwiaty: Promieniste, skupione są po kilka w kwiatostan wsparty małymi podsadkami, niepodzielonymi lub trójdzielnymi. Okwiat pięciokrotny z dwoma okółkami listków, o średnicy do 6 mm. Listki okwiatu białawe do różowo nabiegłych^[5]^[6], czasem całe czerwone^[7]. Pręcików jest od 8 do 14, mają nitkowate nitki i żółte pylniki. W kwiecie znajdują się dwa prątniczki. Słupki 3 lub 5^[5]. W kwiecie znajdują się okazałe, listkowate miodniki z woreczkowato rozdętymi nasadami^[7].
Owoce: Jajowato podługowate mieszki o długości do 7 mm i szerokości do 2 mm. Zawierają jajowate nasiona o długości 1 mm^[6].

Systematyka

Pozycja według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)

Gatunek z rodzaju Semiaquilegia Makino, Bot. Mag. (Tokyo) 16: 119. 1902 z podrodziny Thalictroideae Rafinesque, rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae) z rzędu jaskrowców (Ranunculales), należących do kladu dwuliściennych właściwych (eudicots)^[2].

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-09-16] (ang.).
1 2 3 Semiaquilegia adoxoides (DC.) Makino, [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2025-12-23] .
↑ Słownik nazw roślin obcego pochodzenia łacińsko-polski i polsko-łaciński. Ludmiła Karpowiczowa (red.). Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 1973, s. 193.
1 2 3 4 5 Fu Dezhi; Orbélia R. Robinson: Semiaquilegia. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-09-16]. (ang.).
1 2 3 4 5 Semiaquilegia adoxoides (de Candolle) Makino, [w:] Flora of China [online], efloras.org [dostęp 2025-12-23] .
1 2 MarianM. Rejewski MarianM., TomaszT. Waszak TomaszT. (red.), Rośliny kwiatowe. [T.] 1, Wielka Encyklopedia Przyrody, Warszawa: Muza, 1998, s. 63, ISBN 978-83-7079-778-2 .

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-09-16] (ang.).

[powo-3] 1 2 3 Semiaquilegia adoxoides (DC.) Makino, [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2025-12-23] .

[karpowicz-4] Słownik nazw roślin obcego pochodzenia łacińsko-polski i polsko-łaciński. Ludmiła Karpowiczowa (red.). Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 1973, s. 193.

[china-5] 1 2 3 4 5 Fu Dezhi; Orbélia R. Robinson: Semiaquilegia. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-09-16]. (ang.).

[china_gat-6] 1 2 3 4 5 Semiaquilegia adoxoides (de Candolle) Makino, [w:] Flora of China [online], efloras.org [dostęp 2025-12-23] .

[encyk-7] 1 2 MarianM. Rejewski MarianM., TomaszT. Waszak TomaszT. (red.), Rośliny kwiatowe. [T.] 1, Wielka Encyklopedia Przyrody, Warszawa: Muza, 1998, s. 63, ISBN 978-83-7079-778-2 .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]