Ostap Dłuski
![]() | |
| Data i miejsce urodzenia |
31 października 1892 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Poseł na Sejm PRL I, II i III kadencji | |
| Okres |
od 1952 |
| Przynależność polityczna | |
| Odznaczenia | |
Ostap Dłuski, ur. jako Adolf Langer, pseud. Jerzy, Czornyj, Malwin (ur. 31 października 1892 w Buczaczu, zm. 12 lutego 1964 w Warszawie) – polski działacz komunistyczny, od 1918 w Komunistycznej Partii Austrii, w latach 1926–1927 i 1934–1938 członek Sekretariatu Krajowego KC Komunistycznej Partii Polski, członek Polskiego Komitetu Obrońców Pokoju w 1949, poseł na Sejm PRL. Budowniczy Polski Ludowej, laureat Leninowskiej Nagrody Pokoju.
Życiorys
Syn Joachima. Po ukończeniu gimnazjum w 1912 studiował na Uniwersytecie Wiedeńskim, gdzie ukończył filozofię. Od 1916 działacz lewego skrzydła Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Austrii. W 1918 był współzałożycielem Komunistycznej Partii Austrii, następnie kierownikiem jej sekcji polskiej. W latach 1917–1918 w armii austriackiej. Współtwórca Komunistycznej Partii Galicji Wschodniej. Od początku 1921 roku współredagował w Wiedniu pismo komunistyczne „Świt”[1]. Sądzony w procesie świętojurskim, uniewinniony. Jeden z liderów Związku Proletariatu Miast i Wsi (organizacja fasadowa Komunistycznej Partii Zachodniej Ukrainy i Komunistycznej Partii Polski i członek jej sekretariatu krajowego w latach 1926–1927). Był redaktorem wydawanego we Lwowie partyjnego pisma „Trybuna Robotnicza”[2]. Podczas walk frakcyjnych w KPP zwolennik "większości[3]. Zagrożony aresztowaniem w 1929 wyjechał do ZSRR, gdzie w 1930 wstąpił do Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (bolszewików) i brał udział w VI i VII Kongresie Kominternu. W 1934 wrócił do kraju i został kierownikiem Centralnej Redakcji KPP i Sekretariatu Krajowego Komitetu Centralnego KPP. Od 1936 w Paryżu, działał w polskich grupach Francuskiej Partii Komunistycznej. Został umieszczony w Sonderfahndungsbuch Polen[4].
Podczas II wojny światowej przebywał we Francji, w lipcu 1945 powrócił do kraju. Od grudnia 1945 do listopada 1953 był kierownikiem Wydziału Zagranicznego kolejno Polskiej Partii Robotniczej (do grudnia 1948) i Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Redaktor naczelny PPR-owskiej gazety „Głos Ludu”, zaangażowany w prace Komitetu Słowiańskiego w Polsce. Od grudnia 1948 do lutego 1964 był członkiem Komitetu Centralnego PZPR, w latach 1954–1959 pełnił funkcję kierownika Biura Spraw Zjazdowych KC. W latach pięćdziesiątych związany z „frakcją” puławian[5].

W 1949 był delegatem Krajowej Rady Obrońców Pokoju na Kongres Obrońców Pokoju w Paryżu[6]. Sygnatariusz apelu sztokholmskiego w 1950[7]. Od 1962 był członkiem Ogólnopolskiego Komitetu Pokoju[8].
Poseł na Sejm PRL I, II i III kadencji, działacz ruchów „walki o pokój”. Laureat Leninowskiej Nagrody Pokoju (1960). Pochowany w Alei Zasłużonych na cmentarzu Powązki Wojskowe w Warszawie (kwatera 26A-tuje-12)[9].
Ojciec Wiktora Dłuskiego.
Wybrane odznaczenia
- Order Budowniczych Polski Ludowej (1962)[10]
- Order Sztandaru Pracy I Klasy (1952)[11]
- Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
- Order Krzyża Grunwaldu III Klasy
- Honorowa odznaka Zrzeszenia Studentów Polskich (1962)[12]
- Międzynarodowa Leninowska Nagroda Pokoju (1960)[13]
- Złoty Medal Pokoju im. F. Joliot-Curie nadany przez Światową Radę Pokoju (pośmiertnie – 1964)[14]
Przypisy
- ↑ Andrzej Friszke, Czekanie na rewolucję. Komuniści w II Rzeczypospolitej 1921–1926, Wydawnictwo Krytyki Politycznej 2023, ISBN 978-83-67805-08-7, s. 80.
- ↑ Andrzej Friszke, Czekanie na rewolucję. Komuniści w II Rzeczypospolitej 1921–1926, Wydawnictwo Krytyki Politycznej 2023, ISBN 978-83-67805-08-7, s. 83.
- ↑ Teodora Feder „Adolf Warski“ Książka i Wiedza 1986, s. 302
- ↑ Sonderfahndungsbuch Polen, s. 27.
- ↑ Październik i „Mała stabilizacja”. W: Jerzy Eisler: Zarys dziejów politycznych Polski 1944–1989. Warszawa: POW „BGW”, 1992, s. 61–62. ISBN 83-7066-208-0.
- ↑ „Trybuna Robotnicza”, nr 92 (1481), 9 kwietnia 1949, s. 1.
- ↑ „Dziennik Polski”, rok VI, nr 91 (1861), Kraków 1 kwietnia 1950, s. 2.
- ↑ Skład Ogólnopolskiego Komitetu Pokoju, „Trybuna Ludu”, nr 163, 14 czerwca 1962, s. 4.
- ↑ Wyszukiwarka grobów w Warszawie.
- ↑ Stefan Oberleitner, Polskie ordery, odznaczenia i niektóre wyróżnienia zaszczytne 1705–1990: vademecum dla kolekcjonerów. Polska Rzeczpospolita Ludowa, 1944–1990, Wydawnictwo Kanion, 1992, s. 18.
- ↑ M.P. z 1952 r. Nr 97, poz. 1479 (ISAP).
- ↑ Międzynarodowy Tydzień Studenta, „Trybuna Ludu”, nr 319, 17 listopada 1962, s. 1.
- ↑ Profil na stronie Biblioteki Sejmowej.
- ↑ Jacek Ślusarczyk, Ruch Obrońców Pokoju w latach 1948–1989, Instytut Studiów Politycznych PAN, 1996, s. 124.
Bibliografia
- Słownik biograficzny działaczy polskiego ruchu robotniczego t. 1, Warszawa 1978.
- Informacje w BIP IPN.
