Paraxenodermus borneensis

	Paraxenodermus borneensis
	(Boulenger, 1899)
	; Rysunek z 2. tomu książki Nelly de Rooij The reptiles of the Indo-Australian archipelago (1917)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	zauropsydy
Podgromada	diapsydy
Rząd	łuskonośne
Podrząd	węże
Infrarząd	Alethinophidia
Nadrodzina	Elapoidea
Rodzina	Xenodermidae
Rodzaj	Paraxenodermus; Deepak, Lalronunga, Lalhmingliani, Das, Narayanan, Das & Gower, 2021
Gatunek	Paraxenodermus borneensis
Synonimy
	Stoliczkaia borneensis Boulenger, 1899; Stoliczkia borneensis Boulenger, 1899;
	Stoliczkaia borneensis Boulenger, 1899; Stoliczkia borneensis Boulenger, 1899;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski

Paraxenodermus borneensis – gatunek węża z rodziny Xenodermidae; jedyny przedstawiciel rodzaju Paraxenodermus^[1]^[3]. Osiąga maksymalną długość 75 cm. Znany jedynie z 18 okazów^[2]. Biologia tego zwierzęcia jest nieznana, wiadomo, że zamieszkuje lesiste biotopy. Wąż ten jest endemitem Borneo, stwierdzono go w stanach Sarawak i Sabah w malezyjskiej części wyspy oraz w prowincjach Borneo Środkowe i Borneo Zachodnie w części indonezyjskiej^[2]. Jest spotykany na wysokościach 700–1800 m n.p.m.^[2]

Gatunek opisany przez George’a Alberta Boulengera w 1899 roku pod nazwą Stoliczkaia borneensis. Nazwa rodzajowa honoruje morawskiego przyrodnika i badacza fauny Indii, Ferdinanda Stoliczkę (1838–1874).

Charakterystyczną cechą S. borneensis są poletka nieosłoniętej łuskami skóry na grzbietowej powierzchni ciała. Głowa wyraźnie oddzielona; reszta ciała wąska i spłaszczona bocznie. Barwa czerwonawa, brązowoczerwona lub szara. Wzdłuż ciała ciągną się trzy rzędy sinawych, granatowych lub czarnych plam^[4]. Tarczka dziobowa średniej wielkości, niewidoczna z góry, trójkątna. Tarczki przedczołowe duże, oddzielone od tarczek czołowych i nadocznych szeregiem drobnych łusek. Tarczka czołowa większa w wymiarze górno-dolnym niż poprzecznym. Oczy duże, z poprzecznie eliptyczną źrenicą, obrzeżone tarczką nadoczną, dwiema lub trzema tarczkami przedocznymi i piątą tarczką wargową oraz 7–8 drobnymi łuskami. Nozdrza duże^[5].

Przypisy

1 2 3 P. Uetz & J. Hallermann, Genus Paraxenodermus, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-06-05] (ang.).
1 2 3 4 D.D. Iskandar D.D., R.F.R.F. Inger R.F.R.F., G.G. Vogel G.G., I.I. Das I.I., M.M. Dehling M.M., Stoliczkia borneensis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2013 [dostęp 2025-06-05] (ang.).
↑ R.R. Midtgaard R.R., Genus Paraxenodermus, [w:] RepFocus – A Survey of the Reptiles of the World [online] [dostęp 2025-06-05] (ang.).
↑ Rudolf Malkmus Amphibians & reptiles of Mount Kinabalu (North Borneo), Koeltz Scientific Books, Königstein 2002, ISBN 3-904144-83-9, s. 367–368.
↑ Nelly de Rooij The reptiles of the Indo-Australian archipelago, Brill, Lejda 1915 s. 45–46.

Bibliografia

Nelly deN. Rooij Nelly deN., The reptiles of the Indo-Australian archipelago, t. 2, Lejda: Brill, 1917 (ang.).

[rd-1] 1 2 3 P. Uetz & J. Hallermann, Genus Paraxenodermus, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-06-05] (ang.).

[iucn-2] 1 2 3 4 D.D. Iskandar D.D., R.F.R.F. Inger R.F.R.F., G.G. Vogel G.G., I.I. Das I.I., M.M. Dehling M.M., Stoliczkia borneensis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2013 [dostęp 2025-06-05] (ang.).

[repfocus-3] R.R. Midtgaard R.R., Genus Paraxenodermus, [w:] RepFocus – A Survey of the Reptiles of the World [online] [dostęp 2025-06-05] (ang.).

[malkmus-4] Rudolf Malkmus Amphibians & reptiles of Mount Kinabalu (North Borneo), Koeltz Scientific Books, Königstein 2002, ISBN 3-904144-83-9, s. 367–368.

[5] Nelly de Rooij The reptiles of the Indo-Australian archipelago, Brill, Lejda 1915 s. 45–46.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]