Paweł Piskozub
 mjr Paweł Piskozub (ok. 1930) | |
 major piechoty | |
| Data i miejsce urodzenia |
29 czerwca 1896 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
2 stycznia 1967 |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne |
Włoskie Siły Zbrojne |
| Formacja | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
zastępca dowódcy dywizji |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
         | |
Paweł Piskozub, ps. „Korab”, „Paweł” (ur. 29 czerwca 1896 w Kołomyi, zm. 2 stycznia 1967 w Warszawie) – major piechoty Wojska Polskiego II RP, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, podczas II wojny światowej pułkownik dyplomowany WKSB.
Życiorys
Urodził się 29 czerwca 1896 w Kołomyi jako syn Karola i Marii z domu Budzianowskiej[1][2][3][4].
Po zakończeniu I wojny światowej został przyjęty do Wojska Polskiego jako były oficer Armia Hallera w stopniu porucznika[5]. W 1920 podczas wojny polsko-bolszewickiej był oficerem 12 Dywizji Piechoty[6]. Został awansowany na stopień kapitana piechoty ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919[7][8]. W latach 1923, 1924 służył w 53 pułku piechoty w Stryju[9][10]. Został awansowany na stopień majora ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928[11]. W tym roku był oficerem 59 pułku piechoty z Inowrocławia przydzielonym do Państwowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego[12]. W 1930 pełnił stanowisko kierownika Referatu Stowarzyszeń Przysposobienia Wojskowego w Wydziale Społecznym PUWFiPW[13]. We wrześniu 1930 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr I, a z dniem 31 stycznia 1931 przeniesiony w stan spoczynku[14][15].
W 1932 ukazała się jego publikacja pt. Legjoniści polscy w armji włoskiej 1917–1918 (z kartek pamiętnika[16]. W 1934 jako oficer stanu spoczynku był przydzielony do Oficerskiej Kadry Okręgowej nr I jako oficer przewidziany do użycia w czasie wojny i pozostawał wówczas w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III[17]. Mieszkał w Warszawie przy ul. Wilczej 26 m. 6.
W lutym 1933 został zatrudniony w Biurze Wojskowym Dyrekcji Poczt i Telegrafów w Warszawie, w charakterze pracownika kontarktowego[1][18]. Działał w Związku Oficerów Rezerwy RP, gdzie współpracował z Michałem Żymierskim[19]. Był redaktorem naczelnym wydawanego w 1936 i w 1937 miesięcznika „Błękitny Weteran” (ilustrowane czasopismo poświęcone historii i wspomnieniom b. Armii Polskiej we Francji oraz życiu i sprawom organizacyjnym Stowarzyszenia Weteranów b. Armii Polskiej we Francji)[20].
Podczas II wojny światowej w trakcie okupacji niemieckiej był członkiem Komitetów Wolności, Związku Podoficerów Rezerwy, organizacji Miecz i Pług i Wojskowego Korpusu Służby Bezpieczeństwa[18]. W randzie pułkownika dyplomowanego był dowódcą 3 dywizji WKSB i używał wówczas pseudonimów „Korab”[21][22][23][24] oraz „Paweł”[25].
Po nastaniu Polski Ludowej służył w szeregach ludowego Wojska Polskiego[18]. Od 1945 do 1946 był zastępcą dowódcy 1 Szkolnej Dywizji Piechoty[18]. W latach 50. został aresztowany przez władze komunistyczne i skazany na karę 10 lat pozbawienia wolności, a następnie zrehabilitowany w 1958[18].
Zmarł 2 stycznia 1967 i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 141, rząd 1, miejsce 3)[26].
Był żonaty z Haliną z Waligórskich[1].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 855[1] – 26 marca 1921[27][9][12]
- Krzyż Niepodległości – 25 lipca 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[28][4][29]
- Krzyż Walecznych (przed 1923)[9][12]
- Złoty Krzyż Zasługi – 10 listopada 1928[30]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[1]
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości[1]
- Odznaka za Rany i Kontuzje z dwiema gwiazdkami[1]
- Odznaka „Za wierną służbę”[1]
- włoski Krzyż Wojenny za Męstwo Wojskowe – przed 1923[9][12]
- włoski Medal pamiątkowy wojny 1915-1918 (wł. Medaglia istituita a ricordo della guerra MCMXV-MCMXVIII)[31]
- międzysojuszniczy Medal Zwycięstwa – przed 1928[12]
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Piskozub Paweł. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.49-4049 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-07].
- ↑ Chrzanowski 1997 ↓, s. 92.
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-07].
- 1 2 Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-07].
- ↑ Wykaz oficerów, którzy nadesłali swe karty kwalifikacyjne, do Wydziału prac przygotowawczych, dla Komisji Weryfikacyjnej przy Departamencie Personalnym Ministerstwa Spraw Wojskowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1920, s. 89.
- ↑ Arkadiusz Tuliński: 6 Armia Wojska Polskiego w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920 r. T. 1. Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, 2020, s. 890. ISBN 978-83-8229-058-5.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 416.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 359.
- 1 2 3 4 Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 275.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 252.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 183.
- 1 2 3 4 5 Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 126.
- ↑ O Państwowym Urzędzie W.F.. „Stadjon”. Nr 4, s. 5, 23 stycznia 1930.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 20 września 1930, s. 288.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931, s. 33.
- ↑ Wacława Milewska: Legiony Polskie 1914–1918. Zarys historii militarnej i politycznej. Kraków: Księgarnia Akademicka, 1998, s. 279.
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 327, 842.
- 1 2 3 4 5 Pałka 2014 ↓, s. 360.
- ↑ Pałka 2014 ↓, s. 352.
- ↑ Błękitny Weteran. zbrojownia.cbw.wp.mil.pl. [dostęp 2022-09-03].
- ↑ Lesław J. Welker: Znaki Polski walczącej. Odznaczenia, orły, oznaki, odznaki, medale. Katalog. Toruń: Wydawnictwo A. Marszałek, 1996, s. 72.
- ↑ Związek Bojowników o Wolność i Demokrację. Oddział w Sanoku. Deklaracje i karty ewidencyjne członków zwyczajnych P Posadzki-Pytlik 1966–1989, AP Rzeszów – O/Sanok (zespół 659, sygn. 87). s. 171, 178.
- ↑ Komitet Organizacyjny Fundacji Sztandaru. Związek Bojowników o Wolność i Demokrację. Zarząd Koła w Sanoku. 1986, s. 72.
- ↑ Elżbieta Zawacka (red.): Słownik biograficzny kobiet odznaczonych Orderem Wojennym Virtuti Militari. T. 3: P-Ż. Toruń: Fundacja „Archiwum i Muzeum Pomorskie Armii Krajowej oraz Wojskowej Służby Polek”, 2007, s. 82. ISBN 83-88693-20-4.
- ↑ Chrzanowski 1997 ↓, s. 274.
- ↑ Cmentarz Stare Powązki: PAWEŁ PISKOZUB, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2023-08-10].
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 2 kwietnia 1921, s. 609.
- ↑ M.P. z 1933 r. Nr 171, poz. 208 (ISAP)
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-08-07].
- ↑ M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 634 „w uznaniu zasług, położonych w poszczególnych działach pracy dla wojska”.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 41 z 6 grudnia 1921, dodatek.
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2025-07-28].
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934. Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, 1934.
- Bogdan Chrzanowski: „Miecz i Pług” (Zjednoczone Organizacje Ruchu "Miecz i Pług") na Pomorzu w latach okupacji niemieckiej 1939-1945. Toruń: Fundacja „Archiwum Pomorskie Armii Krajowej”, 1997, s. 1-286.
- Jarosław Pałka. Działalność Michała Żymierskiego w czasie okupacji niemieckiej w świetle akt Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego. „Kwartalnik Historyczny”. R. CXXI, 2, s. 345-377, 2014.