Peltigera

Pawężnica
Ilustracja
Pawężnica psia (Peltigera canina)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

workowce

Klasa

miseczniaki

Rząd

pawężnicowce

Rodzina

pawężnicowate

Rodzaj

pawężnica

Nazwa systematyczna
Peltigera Willd.
Florae Berolinensis Prodromus. (Berlin): 347 (1787)
Typ nomenklatoryczny

Peltigera canina (L.) Willd.

Pawężnica brodawkowata (Peltigera aphtosa)

Peltigera Willd. (pawężnica) – rodzaj grzybów z rodziny pawężnicowatych (Peltigeraceae)[1]. Ze względu na symbiozę z glonami, należącymi do rodzaju trzęsidło (Nostoc)[2], zaliczany jest do porostów[3]. Obejmuje co najmniej 75 gatunków[4]. W 2018 ogłoszono, że zastosowanie analiz molekularnych w odniesieniu do komponenta grzybowego i sinicy 500 przedstawicieli tego rodzaju z 5 kontynentów pozwoliło zidentyfikować 88 gatunków, w tym 50 nowych dla nauki[2].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Peltigeraceae, Peltigerales, Lecanoromycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi[1].

Rodzaj Peltigera utworzył Carl Ludwig Willdenow w 1787 r. Gatunkiem typowym jest Peltigera canina[1]. Nazwa polska według Wiesława Fałtynowicza[3]. Synonimy naukowe[5]:

  • Antilyssa Haller ex M. Choisy,
  • Byrsalis Neck. ex Kremp.,
  • Chloropeltigera (Gyeln.) Gyeln.,
  • Chloropeltis Clem.,
  • Hydrothyria J.L. Russell,
  • Peltidea Ach., Method. Lich.,
  • Peltideomyces E.A. Thomas,
  • Peltigeromyces E.A. Thomas ex Cif. & Tomas.,
  • Peltophora Clem.,
  • Placodion Adans.

Gatunki występujące w Polsce:

  • Peltigera aphthosa (L.) Willd. 1787 – pawężnica brodawkowata
  • Peltigera canina (L.) Willd. 1787 – pawężnica psia
  • Peltigera collina (Ach.) Röhl. 1813 – pawężnica pagórkowa
  • Peltigera degeni Gyeln. 1927 – pawężnica Degena
  • Peltigera didactyla (With.) J.R. Laundon 1984 – pawężnica drobna
  • Peltigera elisabethae Gyeln. 1927 – pawężnica Elżbiety
  • Peltigera extenuata (Nyl. ex Vain.) Lojka 1886 – pawężnica osłabiona
  • Peltigera horizontalis (Huds.) Baumg. 1790 – pawężnica rozłożysta
  • Peltigera hymenina (Ach.) Delise ex Duby 1830 – pawężnica sałatowa
  • Peltigera lepidophora (Nyl.) Bitter 1904 – pawężnica tarczkowata
  • Peltigera leucophlebia (Nyl.) Gyeln. 1926 – pawężnica żyłkowata
  • Peltigera malacea (Ach.) Funck 1827 – pawężnica jabłkowata
  • Peltigera membranacea (Ach.) Nyl. 1887 – pawężnica pergaminowa
  • Peltigera monticola Vitik. 1994 – pawężnica forteczna
  • Peltigera neckeri Hepp ex Müll. Arg. 1862 – pawężnica Neckera
  • Peltigera neopolydactyla (Gyeln.) Gyeln. 1932[6] – pawężnica nibypalczasta
  • Peltigera polydactylon (Neck.) Hoffm. 1790 – pawężnica palczasta
  • Peltigera ponojensis Gyeln. 1931 – pawężnica węgierska
  • Peltigera praetextata (Flörke ex Sommerf.) Vain. 1899 – pawężnica łuseczkowata
  • Peltigera rufescens (Weiss) Humb. 1793 – pawężnica rudawa
  • Peltigera scabrosa Th. Fr. 1861 – pawężnica szorstka
  • Peltigera venosa (L.) Hoffm. 1790 – pawężnica żeberkowata

Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum[7]. Wykaz gatunków i nazwy polskie według Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist[8].

W Polsce większość gatunków z tego rodzaju objętych jest ścisłą ochroną lub częściową (zob. porosty chronione w Polsce)[9].

Przypisy

  1. 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
  2. 1 2 Nicolas Magain i inni, Species delimitation at a global scale reveals high species richness with complex biogeography and patterns of symbiont association in Peltigera section Peltigera (lichenized Ascomycota: Lecanoromycetes), „Taxon”, 67, 5, 2018, s. 836–870, DOI: 10.12705/675.3 [zarchiwizowane z adresu 2018-10-21].
  3. 1 2 Wiesław Fałtynowicz, Krytyczna lista porostów i grzybów naporostowych Polski, Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2003, s. 214–217, ISBN 83-89648-06-7.
  4. ↑ Guy Richard Bisby, G.C. Ainsworth, P.M. Kirk, André Aptroot, Ainsworth & Bisby’s Dictionary of the fungi / by P.M. Kirk... [et al.]; with the assistance of A. Aptroot, Oxon: CAB International, 2001, ISBN 0-85199-377-X.
  5. ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
  6. ↑ Według Index Fungorum takson niepewny.
  7. ↑ Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-10-20] (ang.).
  8. ↑ Wiesław Fałtynowicz i inni, Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2024, s. 370–378, ISBN 978-83-62975-47-1 (ang.).
  9. ↑ Dz. U. z 2014 r. poz. 1408 (ISAP) – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.