Penza

Penza

Пе́нза

Herb Flaga
Państwo	Rosja
Obwód	penzeński
Data założenia	1663[1]
Prawa miejskie	1718[1]
Burmistrz	Władimir Mutowkin[2]
Powierzchnia	290[3] km²
Populacja (2025)
• liczba ludności	487 978[4]
• gęstość	1791,81 os./km²
Nr kierunkowy	+7 8412
Kod pocztowy	440000
Położenie na mapie obwodu penzeńskiego Penza
Położenie na mapie Rosji Penza
53°12′N 45°01′E/53,200000 45,016667
Strona internetowa

Penza (ros. Пeнза) – miasto obwodowe w Rosji, nad Surą (dopływ Wołgi). Ma około 520 tys. mieszkańców (2020), zajmuje powierzchnię 290 km². Jest stolicą obwodu penzeńskiego.

W mieście rozwinął się przemysł maszynowy, drzewny, papierniczy, spożywczy oraz rowerowy^[1].

Miejscowość powstała w 1663 r. jako fort na południowej granicy imperium rosyjskiego, a prawa miejskie uzyskała w 1719 r.^[5] W XVIII wieku była ważnym centrum handlowym. W 1774 miasto zostało zdobyte przez powstańców Jemieljana Pugaczowa, ponieważ mieszkańcy wpuścili zbuntowanych kozaków do miasta^[6]. Podczas wojny domowej Korpus Czechosłowacki wzniecił w Penzie antybolszewickie powstanie^[7].

Obecnie Penza jest centrum edukacyjnym – znajduje się tu 6 uniwersytetów, 13 innych szkół wyższych i 77 szkół publicznych. W latach 1957–1968 w mieście produkowano komputery Ural^[8].

W 1883 w Penzie urodził się Jan Kołłątaj-Srzednicki, syn powstańca styczniowego, przyszły generał Wojska Polskiego. Prócz niego w mieście urodzili się lub dorastali: Wsiewołod Meyerhold, Andreï Makine, Jurij Krasin czy Jegor KReeD.

Planetoida (3189) Penza odkryta w 1978 roku została nazwana na cześć miasta.

W 1985 roku miasto zostało odznaczone Orderem Czerwonego Sztandaru Pracy^[5].

• 
  Zabytkowy dom
• 
  Stacja kolejowa
• 
  Gimnazjum
• 
  Teatr miejski
• 
  Muzeum ludowego budownictwa
• 
  Sobór Przemienienia Pańskiego
• 
  Sobór Katedralny Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny
• 
  Zabytkowy dom
• 
  Zabytkowy dom (2)
• 
  Zabytkowy dom (3)

• Dizel Penza – klub hokejowy
• Zenit Penza – klub piłkarski