Piąta generacja

Piąta generacja (piąte pokolenie) – twórcy chińskiego kina, którzy w 1978 podjęli studia na ponownie otwartej po rewolucji kulturalnej Pekińskiej Akademii Filmowej i zakończyli je w 1982.

Historia i twórczość

Artyści tzw. piątej generacji łączyli tradycje chińskiej kinematografii lat 20. i 30. z europejskim modernizmem, inspirowali się m.in. włoskim neorealizmem, francuską nową falą, kinem niemieckim i estetyką kina radzieckiego[1]. rezygnując z zasad realizmu socjalistycznego[2]. W swoich filmach podejmowali tematykę historii i kultury Chin. Korzystali przy tym z takich środków wyrazu, jak obraz, dźwięk i montaż, mniejszą rolę odgrywały natomiast dialogi[2]. Często stosowali naturalne oświetlenie, asymetryczne i pozornie przypadkowe kadry[3], dynamiczny, wzorowany na kinie amerykańskim, montaż, ale też zestawiali statyczne obrazy przyrody i ludzkich zachowań[4], tradycyjną, chińską muzykę[5].

Za pierwszy film tej generacji uważa się Jeden i osiem Zhanga Junzhao (1983)[6]. W historii kina przełomowe znaczenie miała natomiast Żółta ziemia (1984) Chena Kaige[7][6], do wybitnych dzieł należały m.in. Czerwone sorgo (1987) i Zawieście czerwone latarnie (1991) Zhanga Yimou, Wieczorny dzwon (1988) Wu Ziniu, Żegnaj, moja konkubino (1993) Chena Kaige[1][8]. Ważnym twórcą piątej generacji był także Tian Zhuangzhuang[7]

Pierwsze filmy twórców piątej generacji przeszły w Chinach bez większego echa. Odbiór ten zmieniła dopiero nagroda Złotego Niedźwiedzia na 38. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie w 1988 dla filmu Czerwone sorgo Zhanga Yimou[9].

Przypisy

  1. 1 2 Wycisk 2013 ↓, s. 287–288.
  2. 1 2 Michalak 2005 ↓, s. 34.
  3. ↑ Michalak 2005 ↓, s. 37.
  4. ↑ Michalak 2005 ↓, s. 37-38.
  5. ↑ Michalak 2005 ↓, s. 40.
  6. 1 2 Łukasz Bachora, Masza Gustin: Zhang Yimou - twórca niezależny, twórca koniunkturalny? Metamorfozy artysty w państwie komunistycznym. Gdańskie Studia Azji Wschodniej. [dostęp 2026-01-05].
  7. 1 2 Wycisk 2013 ↓, s. 287.
  8. ↑ Clark 2021 ↓, s. 6.
  9. ↑ Clark 2021 ↓, s. 8.

Bibliografia

  • Anna Michalak, Wieloznaczność sensów, sens wieloznaczności. Analiza przemian stylu Chena Kaige na tle rozwoju Piątej Generacji, „Kwartalnik Filmowy” (51), 2005, s. 34–48 [dostęp 2026-01-05].
  • Aleksandra A. Wycisk, Między sztuką a polityką. Kino chińskie, kino hongkońskie, „Pisma Humanistyczne” (59), 2013, s. 281–296 [dostęp 2026-01-05].
  • Łukasz Bachora, Masza Gustin Zhang Yimou - twórca niezależny, twórca koniunkturalny? Metamorfozy artysty w państwie komunistycznym, Gdańskie Studia Azji Wschodniej, nr 16 (2019)
  • Paul Clark, Generating history: Rethinking generations in Chinese filmmaking, „Journal of Chinese Film Studies” (1), 2021, s. 5–18 [dostęp 2026-01-05].
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.