Pierydy

Przemiana Pieryd w sroki (mal. Jan Piotr Norblin, Muzeum Narodowe w Warszawie)

Pierydy (gr. Πιερίδες Pierídes, łac. Pierides) – w mitologii greckiej córki macedońskiego króla Pierosa, rywalki muz olimpijskich (apollińskich).

W mitologii

Nazywane również niekiedy Ematydami ((Ἠμαθίδες), od Pierosa jako króla Ematii, który ze swą żoną Euippe (Εὐίππη) miał 9 córek o imionach: Kolymbas, Iynks, Kenchris, Kissa, Chloris, Akalantis, Nessa, Pipo, Drakontis[1]. Po opuszczeniu swego kraju wprowadził kult muz[a] w beockich Tespiach[2]. Jego córki obdarzone talentem pięknego śpiewu, w zuchwalstwie rzuciły jednak wyzwanie olimpijskim muzom i stanęły z nimi do zawodów śpiewaczych na ich górze Helikon. Pokonane, zostały przez nie za karę zamienione w sroki (według przekazu Owidiusza[b]) bądź w różnorodne ptaki, m.in. w szczygła, dzwońca, sójkę, dzięcioła, kaczkę[3]. (w wersji podanej przez Nikandra w jego wcześniejszych Przemianach)[1].

Termin ten występuje też jako literacki przydomek samych muz, częsty zwłaszcza w literaturze łacińskiej. Łączono go zarówno z górą Pieros, która położona na północ od Olimpu była ich ulubionym miejscem, jak i z okoliczną krainą, zwaną Pieria[c]. Od wezwania do „muz z Pierii” Hezjod rozpoczyna swój poemat Prace i dni[2].

Zobacz też

Uwagi

  1. ↑ Według Hezjoda (Narodziny bogów 53) wcześniej już czczonych w Pierii przez Traków.
  2. ↑ Metamorfozy [Przemiany] V, 662.
  3. ↑ Według Pauzaniasza (Wędrówki po Helladzie IX 29,2) córki Pierosa nosiły identyczne imiona jak muzy.

Przypisy

  1. 1 2 Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Ossolineum, 2008, s. 290. ISBN 83-04-04673-3.
  2. 1 2 Lucyna Stankiewicz: Ilustrowany słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Ossolineum, 2008, s. 297. ISBN 978-83-04-04768-6.
  3. ↑ Por. Carlos Parada: Pierides.

Bibliografia

Linki zewnętrzne

  • Carlos Parada: Pierides. Greek Mythology Link. [dostęp 2012-04-29]. (ang.).
  • Pierides. Greek Myth Index. [dostęp 2012-04-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-12-16)]. (ang.).
  • Harry Thurston Peck: Harper's Dictionary of Classical Literature and Antiquities, 1898: Pierides. perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-04-29]. (ang.).