Radar pierwotny

Radar pierwotny ( primary surveillance radar, PSR) – rodzaj radaru stosowany m.in. w kontroli ruchu lotniczego, w którym pozycja obiektu jest wyznaczana na podstawie echa sygnału radiowego odbitego od jego powierzchni[1][2].

Radar pierwotny emituje wiązkę fal elektromagnetycznych i odbiera sygnał odbity od celu (echo)[3]. Odległość (odległość ukośna, slant range) jest wyznaczana z czasu przelotu sygnału między emisją a odbiorem echa, a kierunek (azymut) – z kierunku ustawienia wiązki anteny w chwili detekcji[3][2].

PSR zapewnia informację o położeniu celu w płaszczyźnie (odległość i azymut), natomiast nie dostarcza identyfikacji ani wysokości obiektu[1][2]. W przeciwieństwie do systemów kooperacyjnych (np. radaru wtórnego dozorowania), radar pierwotny nie wymaga wyposażenia statku powietrznego w działający transponder[1][2].

Do typowych ograniczeń PSR należą m.in. możliwość generowania fałszywych wskazań (np. od zjawisk pogodowych lub innych obiektów), podatność na zakłócenia od echa od ziemi (clutter), zależność zasięgu wykrycia od radarowego przekroju czynnego celu oraz wymaganie wysokiej mocy nadawczej i istotnego udziału elementów mechanicznych (np. anteny obrotowej)[1][2].

W cywilnych systemach dozorowania ruchu lotniczego PSR jest wykorzystywany w ramach służb: kontroli lotniska, kontroli zbliżania i kontroli obszaru[1]. W praktyce radar pierwotny bywa łączony z radarem wtórnym w jednym systemie dozorowania, a wymagania dotyczące dozorowania radarowego (dla radarów pierwotnych i wtórnych) opisują m.in. standardy interoperacyjności i parametrów eksploatacyjnych stosowane w służbach ruchu lotniczego[3][4].

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 MID Region Surveillance Plan [online], International Civil Aviation Organization, kwiecień 2019 [dostęp 2026-03-04] (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 Guidance Material on Comparison of Surveillance Technologies (GMST) [online], International Civil Aviation Organization, wrzesień 2007 [dostęp 2026-03-04] (ang.).
  3. 1 2 3 Airport Surveillance Radar (ASR-11) [online], Federal Aviation Administration, 22 września 2025 [dostęp 2026-03-04] (ang.).
  4. ↑ Eurocontrol Standard Document for Radar Surveillance in En-Route Airspace and Major Terminal Areas [online], EUROCONTROL, marzec 1997 [dostęp 2026-03-04] (ang.).