Rhipidistia

Rhipidistia
	Rhipidistians
	Okres istnienia: Dewon wczesny-dziś
	; Kilka przykładów rhipidistia
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Podkrólestwo	tkankowce właściwe
Infrakrólestwo	zwierzęta dwubocznie symetryczne
Nadtyp	wtórouste
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Infratyp	żuchwowce
Nadgromada	ryby kostnoszkieletowe
Gromada	mięśniopłetwe
(bez rangi)	Rhipidistia
Synonimy
	dipnotetrapodomorpha
	dipnotetrapodomorpha

Rhipidistia, lub Dipnotetrapodomorpha^[1], to klad mięśniopłetwych, do którego zaliczane są czworonogi(tetrapody) oraz ryby dwudyszne. Początkowo Rhipidistia uznawano za klad ryb mięśniopłetwych do ktrórego zaliczały się Porolepiformes i Osteolepiformes, jednak obecnie ta definicją uznawana jest za przestarzałą^[2].

Etymologia

Słowo „Rhipidistia” wywodzi się z starożytnej greki i oznacza "mały miech"^[3].

Filogeneza

Poniższe drzewo filogenetyczne opiera się na badaniach sporządzonych przez Philippe Janviera i współaut. na potrzeby projektu Tree of Life Web Project^[4] oraz przez Swartz 2012.^[5]

Rhipidistia

†Styloichthys

Dipnomorpha

	Dwudyszne

	†Porolepiformes

Tetrapodomorpha

	†Kenichthys

	†Tungsenia

†Rhizodontida

	†Canowindridae

	†Thysanolepidae

†Osteolepiformes

Eotetrapodiformes

†Tristichopteridae

†Tinirau

†Platycephalichthys

Elpistostegalia

†Panderichthys

Stegocephalia

†Elpistostegidae

†Elginerpetontidae

	†Metaxygnathus

	†Ventastega

Czworonogi

Amphibia

†Aistopoda

	†Adelogyrinidae

†Nectridea

†Mikrozaury

	†Lysorophia

	Lissamphibia

	Anapsydy

	Diapsydy

Przypisy

↑ Nelson Joseph S.: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 19 May 2006, s. 461. ISBN 978-0-471-75644-6.
↑ Encyclopædia Britannica. [dostęp 3 April 2014].
↑ Definition of RHIPIDIUM [online], www.merriam-webster.com [dostęp 2026-02-14] (ang.).
↑ Janvier, Philippe. 1997. Vertebrata. Animals with backbones. Version 01 January 1997 (under construction). http://tolweb.org/Vertebrata/14829/1997.01.01 in The Tree of Life Web Project, http://tolweb.org/
↑ B.B. Swartz B.B., A marine stem-tetrapod from the Devonian of Western North America, 2012 .

[Nelson2006-1] Nelson Joseph S.: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 19 May 2006, s. 461. ISBN 978-0-471-75644-6.

[Age_Rhipidistia_lived_in-2] Encyclopædia Britannica. [dostęp 3 April 2014].

[3] Definition of RHIPIDIUM [online], www.merriam-webster.com [dostęp 2026-02-14] (ang.).

[4] Janvier, Philippe. 1997. Vertebrata. Animals with backbones. Version 01 January 1997 (under construction). http://tolweb.org/Vertebrata/14829/1997.01.01 in The Tree of Life Web Project, http://tolweb.org/

[5] B.B. Swartz B.B., A marine stem-tetrapod from the Devonian of Western North America, 2012 .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]