Roman Kołoniecki
| Imię i nazwisko |
Roman Bolesław Kołoniecki |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
3 sierpnia 1906 |
| Data i miejsce śmierci |
25 stycznia 1978 |
| Narodowość | |
| Alma Mater | |
| Dziedzina sztuki | |
| Odznaczenia | |
Roman Kołoniecki (ur. 3 sierpnia 1906 w Warszawie, zm. 25 stycznia 1978 tamże) – polski poeta oraz tłumacz poezji francuskiej.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Władysława, szewca, i Korduli z domu Chełstowskiej. W latach 1916–1918 pobierał nauki w szkole Rady Głównej Opiekuńczej w Płocku. Po powrocie do Warszawy ukończył czteroklasowe Progimnazjum św. Klemensa, od 1922 uczęszczał do I Gimnazjum Męskiego Związku Zawodowego Nauczycielstwa Polskiego Szkół Średnich. W tym okresie, wraz z kolegą szkolnym Lucjanem Szenwaldem, założyli grupę literacką „My” i w latach 1925–1926 wydawali organ grupy – szkolne pismo „Pochodnia”, w którym drukował m.in. wiersze, przekłady i artykuły. W 1926 zdał maturę. W 1928–1930 należał do łódzkiej grupy literackiej „Meteor”. W 1930 ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Po studiach, dzięki stypendium Wydziału Sztuki Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego wyjechał do Francji, gdzie w Grenoble ukończył kursy języka i literatury francuskiej[1].
Debiutował w 1925 r. na łamach miesięcznika „Skamander”, jako tłumacz zadebiutował na łamach „Robotnika” przekładem wiersza Śmierci Jauresa Anny de Noailles. W 1927 r. ogłosił tom poezji Wschody i zachody. W latach 1925–1939 publikował wiersze, recenzje, przekłady i artykuły krytyczne w m.in. „Robotniku” (1925, 1928), „Skamandrze” (1925–1928), „Wiadomościach Literackich” (1927–1938), „Meteorze”, „Pamiętniku Warszawskim” (1931), „Czasie”, „Gazecie Literackiej”, „Gazecie Polskiej”, „Głosie Prawdy”, „Ateneum” (1938), „Piórze” (1938), „Wiedzy i Życiu”, „Znaku”, „Tygodniku Ilustrowanym”[1]. W latach 1931–1937 był redaktorem tygodnika „Droga”, a w latach 1937–1939 tygodnika „Pion”.
W 1932 r. został członkiem sekcji tłumaczy Związku Zawodowego Literatów Polskich, a w 1935 r. członkiem rzeczywistym ZZLP, należał również do Polskiego PEN Clubu. Należał też do Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, Polskiego Towarzystwa Muzyki Współczesnej.
Podczas okupacji niemieckiej przebywał w Warszawie i Podkowie Leśnej w domu Jarosława Iwaszkiewicza, gdzie pracował jako osobisty sekretarz poety i nauczyciel jego córek[1], działał w tajnym nauczaniu.
Po wojnie, w 1945 r. prowadził w Poznaniu Klub Satyryków „Kukułka”. W listopadzie 1945 r. został wybrany wiceprezesem zarządu Poznańskiego Oddziału Związku Zawodowego Literatów Polskich[2]. W 1946 r. powrócił do Warszawy, gdzie przez kilka miesięcy pełnił funkcję sekretarza miesięcznika „Problemy”. Równocześnie do lata 1947 pracował w Wydziale Kontroli Audycji Polskiego Radia. Następnie przez pół roku przebywał za granicą – we Francji, Belgii i Anglii. W latach 1948–1949 był lektorem wydawnictw „Panteon” i Spółdzielni Wydawniczej „Wiedza”. Publikował swoją twórczość na łamach czasopism: „Przekrój” (1945), „Szpilki” (1945), „Życie Literackie” (1945–1955), „Tygodnik Powszechny” (1945–1957), „Twórczość” (1946–1975), „Stolica” (1948), „Dziś i Jutro” (1948–1954), „Nowa Kultura” (1957–1961), „Kamena” (1958–1961), „Kierunki” (1960–1965), „Literatura” (1973), „Poezja” (od 1971)[1].
Tłumaczył poetów francuskich, m.in. Guillaume’a Apollinaire, Paula Claudela, Valéry’ego Larbauda, Stephane’a Mallarmé, Éluarda Paola, Jules’a Supervielle’a, Paula Valéry’ego, poetów włoskich: Giosuè Carducciego, Ugona Foscolo, Giacomo Leopardiego, Adę Negri, Giuseppe Ungarettiego oraz irlandzkiego – Williama Butlera Yeatsa[1].
Pod koniec lat 30. był związany z poetką Henryką Łazowertówną, po wojnie ożenił się z dr Anielą Wolską z domu Faterson, fizyczką, pracowniczką UW.
Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu ewangelicko-reformowanym (kwatera 2-2-4)[3].
Twórczość wybrana - tomiki poezji
- Elegie zielonoświąteczne
- Powrót na Stare Miasto
- Ramię do ramienia
- Dno milczenia
- Sen bez snów
- Poezje wybrane
- Wiersze wybrane
- tłumaczenia poezji Paula Valéry'ego
Nagrody i odznaczenia
- 1936 – Nagroda miasta Warszawy
- 1960 – Nagroda Polskiego PEN Clubu za przekłady z literatury obcej na język polski[4]
- 1966 – Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski[5]
Przypisy
- 1 2 3 4 5 Kołoniecki Roman Bolesław [online], Słownik Tłumaczy [dostęp 2025-08-14] (ang.).
- ↑ Nowy zarząd Poznańskiego Oddziału Zw. Zaw. Literatów Polskich. „Głos Wielkopolski”. Rok I, Nr 257, s. 2, 9 listopada 1945. Poznań: Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”. [dostęp 2025-08-14].
- ↑ śp. Roman Kołoniecki
- ↑ Nagroda Polskiego PEN Clubu za przekłady z literatury obcej na język polski | Polski PEN Club [online], 6 listopada 2020 [dostęp 2025-08-14].
- ↑ Wysokie odznaczenia państwowe dla pisarzy - jubilatów. „Dziennik Łódzki”. 362 (6229), s. 1, 1966.
Bibliografia
- Lesław Bartelski M.: Polscy pisarze współcześni, 1939–1991: Leksykon. Wydawn. Nauk. PWN. ISBN 83-01-11593-9.