Roman Pampuch
| Data i miejsce urodzenia |
4 marca 1927 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
13 lutego 2017 |
| Profesor nauk technicznych | |
| Specjalność: Inżynieria materiałowa | |
| Alma Mater | |
| Doktorat |
1954 |
| Profesura |
1976 |
| Polska Akademia Nauk | |
| Status |
członek rzeczywisty |
| Praca zawodowa | |
| Uczelnia | |
| Okres zatrudn. |
1962– |
| Dziekan | |
| Wydział | |
| Okres spraw. |
1967–1971 |
| Odznaczenia | |
    | |
Roman Pampuch (ur. 4 marca 1927 w Bydgoszczy, zm. 13 lutego 2017 w Krakowie[1]) – polski profesor nauk technicznych Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Członek rzeczywisty PAN[2], doktor honoris causa AGH[3].
Życiorys
Wykształcenie średnie uzyskał w ramach tajnego nauczania w czasie okupacji niemieckiej, a maturę zdał w Częstochowie w 1945 roku. Dyplom mgr inż. chemii zdobył na Wydziale Ceramicznym Politechniki Śląskiej trzy lata później. Stopień naukowy doktora nauk chemicznych uzyskał na Politechnice Wrocławskiej w 1954 roku; habilitację z zakresu nauk technicznych w Akademii Górniczo Hutniczej w 1963 roku; stanowisko profesora nadzwyczajnego nauk technicznych w 1969; natomiast profesora zwyczajnego nauk technicznych w roku 1976.
Przebieg pracy zawodowej
W Głównym Instytucie Górnictwa był organizatorem i kierownikiem pracowni fizykochemicznej Zakładu Chemicznej Przeróbki Węgla w Zabrzu w latach 1948–1955. Następnie w latach 1955-1961 w Instytucie Materiałów Ogniotrwałych w Gliwicach kierował Zakładem Fizykochemicznym, w latach 1962–1967 na AGH był kierownikiem pracowni Fizykochemii Krzemianów Katedry Chemii Krzemianów, kierownikiem Katedry Nauki o Materiałach od 1967 i twórcą Katedry Ceramiki Specjalnej, prodziekanem Wydziału Inżynierii Materiałowej i Ceramiki w latach 1964–1968, dziekanem w latach 1969–1971, a także dyrektorem Instytutu Ceramiki Specjalnej i Ogniotrwałej w latach 1969–1973 oraz dyrektorem naukowym Instytutu Inżynierii Materiałowej. Od 1969 roku należał do PZPR[4].
Od 1983 był członkiem korespondentem PAN, a od 1993 członek rzeczywistym tej organizacji. W roku 1993 uzyskał status członka czynnego Polskiej Akademii Umiejętności. W latach 1996–1997 pełnił obowiązki prezydenta Międzynarodowej Akademii Ceramiki. Był członkiem honorowym Polskiego Towarzystwa Ceramicznego[5] i Polskiego Towarzystwa Materiałoznawczego[6] oraz członkiem Prezydium Polskiego Stowarzyszenia Biomateriałów.
Pampuch jest autorem 221 artykułów w recenzowanych czasopismach, 7 monografii i podręczników, współautorem 26 patentów. Wypromował 33 doktorów, a 8 jego wychowanków uzyskało tytuł profesora.
W roku 1999 nadano mu tytuł doktora honoris causa AGH.
Zmarł w Krakowie, pochowany 21 lutego 2017 na cmentarzu Podgórskim (kwatera XXIX-6-10)[7]
Badania
Roman Pampuch prowadził badania w następujących zakresach:
- fizykochemia węgla i procesów karbonizacji związków organicznych, mechanizm częściowego uwodornienia węgla, podstawy technologii otrzymywania włókien węglowych dla techniki i medycyny;
- krystalochemia krzemianów i przemian fazowych w krzemianach, szczególnie procesów rozkładu termicznego, określenie natury amorficznych faz przejściowych w procesach rozkładu glinokrzemianów oraz mechanizmu topotaktycznych reakcji rozkładu wodorotlenków;
- zjawiska spiekania nieorganicznych ciał stałych, sformułowanie mechanizmu przegrupowania ziarn, określenie roli wewnętrznych naprężeń w toku spiekania w zjawiskach zagęszczania i rozrostu ziarn;
- mechanizm samorozwijających się reakcji wysokotemperaturowych (spalanie w fazie stałej, SHS), ich zastosowanie do syntezy związków wysokotemperaturowych, sprecyzowanie specyficznego mechanizmu „wędrującej strefy reakcyjnej” w SHS, nowe kierunki kształtowania unikalnej mikrostruktury materiałów ceramicznych drogą wykorzystania SHS.
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
- Złoty Krzyż Zasługi
- Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL”[4]
- Złota Odznaka „Za Pracę Społeczną dla miasta Krakowa” (1969)[8]
Źródło:[9].
Nagrody
- Nagroda Prezesa Rady Ministrów za całokształt osiągnięć naukowych (1996)
- Nagroda Europejskiego Towarzystwa Ceramicznego im. Leo Stuijtsa (1997)
- Nagroda Ministerstwa Edukacji Narodowej (I, II, III stopnia)
- Nagroda Rektora AGH za osiągnięcia naukowe i dydaktyczne
- Nagroda Ministerstwa Zdrowia
- Nagroda Miasta Krakowa w dziedzinie nauki i techniki (2006)
- Nagroda im. prof. Antoniego Hoborskiego - „Diamentowa Kula” w zakresie nauk chemicznych (2015)
Źródło:[9].
Przypisy
- ↑ Roman Pampuch. nekrologi.wyborcza.pl. [dostęp 2017-04-27]. (pol.).
- ↑ Prof. zw. dr hab. cz Roman Kazimierz Pampuch, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2014-05-25].
- ↑ DHC nadane przez AGH [online], www.agh.edu.pl [dostęp 2017-11-20] (pol.).
- 1 2 Kto jest kim w Polsce 1984, wyd. 1, Warszawa: Wydawnictwo Interpress, 1984, s. 714–715, ISBN 83-223-2073-6.
- ↑ Członkowie Honorowi – Polskie Towarzystwo Ceramiczne [online] [dostęp 2025-07-16].
- ↑ Członkowie honorowi PTM [online], PTM [dostęp 2025-07-16].
- ↑ Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Krakowie. Internetowy lokalizator grobów. Roman Pampuch. rakowice.eu. [dostęp 2021-02-28].
- ↑ Uchwała Nr 166 Prezydium Rady Narodowej m. Krakowa z dnia 19 maja 1969 r. w sprawie nadania odznaki „Za Pracę Społeczną dla miasta Krakowa” [dostęp 2025-07-16].
- 1 2 Roman Kazimierz Pampuch – Historia AGH [online], historia.agh.edu.pl [dostęp 2025-07-16].
Bibliografia
- Kto jest kim w ceramice. 50 lecie Wydziału Inżynierii Materiałowej i Ceramiki 1949–1999, Kraków: Wydawnictwo Wydziału Inżynierii Materiałowej i Ceramiki AGH, 1999, ISBN 83-911889-0-6, OCLC 750555656.
Roman Kazimierz Pampuch [online], Portal Historia AGH [dostęp 2021-04-16].- Współcześni uczeni polscy. Słownik biograficzny, t. 3: M–R, Warszawa: Ośrodek Przetwarzania Informacji, 2000, s. 419–420, ISBN 83-905295-8-0.