Rudolf Viest
![]() Rudolf Viest | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne |
|
| Stanowiska |
głównodowodzący sił powstańczych |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
Rudolf Viest (ur. 24 września 1890 w Revúcy, zm. 1945 we Flossenbürgu) – słowacki wojskowy, generał dywizji, minister czechosłowackiego rządu uchodźczego, drugi dowódca słowackiego powstania narodowego. Pośmiertnie awansowany do stopnia generała armii.
Życiorys
Pochodził z rodziny o słowackich tradycjach patriotycznych. Po śmierci ojca rodzina przeniosła się do Budapesztu, gdzie studiował jego brat, Ivan. W Budapeszcie ukończył studia w wyższej szkole przemysłowej. W październiku 1911 roku został powołany do wojska, służbę odbył w 7 Pułku Piechoty w Grazu[1].
1 sierpnia 1914 roku został zmobilizowany i przydzielony do 5 Pułku Piechoty, został mianowany dowódcą plutonu. 24 listopada 1914 roku w okolicach Krakowa dostał się do niewoli rosyjskiej. W sierpniu 1915 roku został przyjęty do służby w armii Królestwa Serbii, następnie na własną prośbę został przeniesiony do Korpusu Czechosłowackiego. W 1920 roku przedostał się do Czechosłowacji[1].
1 stycznia 1921 roku został przyjęty do służby w armii czechosłowackiej[1]. W latach 1925–1929 był attaché wojskowym w Warszawie[2], wcześniej pełnił tę samą funkcję w Budapeszcie[3].
W 1928 roku został awansowany do stopnia pułkownika, w 1933 roku na generała brygady, a 1938 roku generała dywizji[4]. Był jedynym generałem okresu Pierwszej Republiki Czechosłowackiej wywodzącym się ze Słowacji[5].
W sierpniu 1938 roku był dowódcą VI Korpusu w Koszycach. Po ogłoszeniu niepodległości przez Słowację wystosował memorandum, w którym sprzeciwiał się sposobowi, w jaki została ona ogłoszona. Został mianowany inspektorem generalnym armii słowackiej. W sierpniu 1939 roku wyjechał na Węgry, następnie przez Jugosławię przedostał się do Francji. Słowacki sąd wojskowy skazał go następnie na śmierć in absentia[1].
Podczas II wojny światowej zaangażował się w organizację czechosłowackich jednostek wojskowych we Francji. Po upadku Francji przedostał się do Wielkiej Brytanii i związał się z Edvardem Benešem i czechosłowackim rządem na uchodźstwie[1], pełnił m.in. funkcję wiceminiestra obrony[3][2]. W sierpniu 1944 roku przebywał w Moskwie, po wybuchu słowackiego powstania narodowego został mianowany dowódcą 1 Armii Czechosłowackiej i został przerzucony na Słowację przez lotnictwo radzieckie[3]. 3 listopada 1944 roku wraz z generałem Jánem Golianem dostał się do niewoli niemieckiej we wsi Pohronský Bukovec, następnie zostali przetransportowany do Bańskiej Bystrzycy, a później do Bratysławy. Byli osobiście przesłuchiwani przez generała Hermanna Höflego. Z Bratysławy przewieziono ich do Berlina[1]
Został zamordowany przez Niemców[6], prawdopodobnie w 1945 roku w obozie Flossenbürg[3].
Pośmiertnie został awansowany do stopnia generała armii[3].
Odznaczenia (lista niepełna)
- Order Czerwonego Sztandaru – 1969, CSRS, pośmiertnie
- Order Słowackiego Powstania Narodowego I Klasy – 1945, pośmiertnie
- Krzyż Wojenny Czechosłowacki (1914–1918) – dwukrotnie
- Order Sokoła z mieczami
- Krzyż Wojenny Czechosłowacki 1939 – 1945, pośmiertnie
- Czechosłowacki Medal Rewolucyjny
- Medal Zwycięstwa
- Czechosłowacki Wojskowy Medal Pamiątkowy
- Order Milana Rastislava Štefánika I klasy
- Order Ľudovíta Štúra I Klasy – 1995, Słowacja, pośmiertnie[7]
- Wielki Oficer i Kawaler Orderu Korony Jugosłowiańskiej – Jugosławia
- Kawaler Legii Honorowej – Francja
- Krzyż Wojenny za I wojnę światową i II wojnę światową – Francja
- Order Gwiazdy Rumunii – Rumunia
- Order Imperium Brytyjskiego – Wielka Brytania
- Military Cross – Wielka Brytania
- 1939–1945 Star – Wielka Brytania
- Krzyż Komandorski z Gwiazdą i Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Generál Rudolf Viest [online], Múzeum SNP [dostęp 2026-06-20] (słow.).
- 1 2 Rudolf Viest [online], vlada.gov.cz [dostęp 2026-06-20] (cz.).
- 1 2 3 4 5 Viest Rudolf - Zmizel beze stopy [online], Vojenský historický ústav, 7 lutego 2025 [dostęp 2026-06-20] (ang.).
- ↑ Armádny generál in memoriam Rudolf Viest [online], revuca.sk, 1 października 2018 [dostęp 2026-06-20] (słow.).
- ↑ Gen. Rudolf Viest. kosice.sk. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-06-06)]..
- ↑ S. Żerko, Biograficzny leksykon II wojny światowej, Poznań 2013, s. 430.
- ↑ Odznaczeni orderami słowackimi w latach 1993–1999. www.prezident.sk. [dostęp 2012-01-07]. (słow.).
